نورنیوز-گروه اجتماعی: نمک مادهای ضروری است که سدیم مورد نیاز بدن را تأمین و در انتقال جریانهای عصبی و انقباض عضلانی نقش دارد. بر اساس توصیههای تغذیهای، مقدار مناسب مصرف نمک حدود ۳ تا ۵ گرم در روز، یعنی کمتر از یک قاشق چایخوری است، در حالی که مصرف نمک در ایران ۲ تا ۳ برابر این میزان برآورد شده است.
مهمترین منابع دریافت نمک در رژیم غذایی شامل نمک آشپزخانه و سفره، انواع غذای آماده مانند سوسیس، کالباس، همبرگر و کنسروها، تنقلات شور مانند چیپس و پفک، لبنیات شور، انواع شور و ترشی و آجیل و مغز دانههای شور است.
آسیبهای مصرف زیاد نمک بر سلامت
مصرف زیاد نمک میتواند آثار جدی بر سلامت داشته باشد. افزایش فشار خون، بهویژه در افرادی با سابقه خانوادگی پرفشاری خون، از مهمترین آنهاست. نمک علاوه بر افزایش فشار خون، میتواند بهطور مستقیم زمینهساز سکته قلبی شود.
نمک زیاد با جدا کردن کلسیم از استخوانها و دفع آن از طریق ادرار، به نازک شدن و پوکی استخوان کمک میکند. مصرف زیاد نمک و تنقلات شور همچنین میتواند مخاط معده را تخریب کرده و خطر سرطان معده را افزایش دهد؛ بیماریای که از جمله پنج سرطان رایج در جهان به شمار میرود. افزایش مصرف نمک شرایط آسم را نیز تشدید میکند و به احتباس مایعات در بدن دامن میزند.
راهکارهایی برای کاهش مصرف نمک
برای کاهش نمک در برنامه غذایی توصیه میشود میزان نمک هنگام پخت کاهش یابد، نمکدان از سر سفره حذف شود و مصرف غذاهای کنسروی، بستهبندیشده، سسها و فرآوردههای غلات حجیمشده محدود گردد. برای بهبود طعم غذا میتوان از سبزیجات معطر و تازه، لیموترش و آویشن استفاده کرد. خواندن برچسب غذایی برای انتخاب محصولات کمنمک و کاهش مصرف مواد حاوی جوششیرین نیز توصیه شده است.
هنگام خرید نمک باید به تاریخ تولید و انقضا، وجود پروانه ساخت، علامت استاندارد و قید واژه «یددار» روی بستهبندی توجه کرد. نمکهایی که با نام «نمک دریا» یا «نمک طبیعی» عرضه میشوند، مجوز تولید از وزارت بهداشت ندارند، ید کافی ندارند و بهدلیل ناخالصیهای زیاد میتوانند سلامت مصرفکننده را به خطر بیندازند.
ذائقهسازی سالم از کودکی
از آنجا که ذائقه افراد از دوران کودکی شکل میگیرد، عادت دادن کودکان به غذای کمنمک از اهمیت ویژهای برخوردار است. به غذای کودک زیر یک سال نباید نمک اضافه کرد. توصیه میشود نمکدان سر سفره گذاشته نشود، غذای خانواده با نمک کم تهیه شود و برای طعمدار کردن غذاها از سبزیهای معطر، لیموترش یا آبنارنج استفاده شود. مصرف سوپهای آماده، سسها و محصولات فرآوریشده مانند سوسیس و کالباس نیز در برنامه غذایی کودکان باید به حداقل برسد.