نورنیوز-گروه اقتصادی: مجلس همزمان دو پرونده مهم سهام عدالت، یعنی تعیین تکلیف حدود ۱۹ میلیون جامانده و شفافسازی درباره ۷۰ هزار میلیارد تومان سود پرداختنشده را دنبال میکند؛ در همین حال، پیشنهاد افزایش سود سالانه این دارایی از ۱۵۰ به ۳۵۰ هزار میلیارد تومان و اصلاح شیوه مدیریت تعاونیها نیز مطرح شده است.
مجلس دو موضوع اصلی را در این زمینه دنبال میکند؛ افزایش بازدهی سهام عدالت برای سهامداران فعلی و تعیین تکلیف واگذاری سهام به حدود ۱۹ میلیون نفر جامانده. در کنار این دو محور، سرنوشت سودهای پرداختنشده و اصلاح ساختار تعاونیهای سهام عدالت نیز در دستور کار نمایندگان قرار دارد.
محمد نصیری، رئیس فراکسیون نظارت بر نظام تعاون و سهام عدالت مجلس، روز پنجشنبه ۲۸ آبان از پیشنهاد اجرای آزمایشی برنامههای اصلاحی در استان خراسان جنوبی خبر داد. همزمان، کمیسیون ویژه حمایت از تولید مجلس نیز اصلاح چهار ماده از قانون اجرای سیاستهای کلی اصل ۴۴ را پیگیری میکند.
هدفگذاری برای افزایش سود سهام عدالت به ۳۵۰ همت
نصیری ارزش مجموعه سهام عدالت را بیش از ۳۵۰۰ هزار میلیارد تومان اعلام کرده و گفته است سود سالانه این دارایی حدود ۱۵۰ هزار میلیارد تومان است.
به اعتقاد رئیس فراکسیون سهام عدالت، با اصلاح ساختار مدیریتی و افزایش بهرهوری شرکتهای زیرمجموعه میتوان سود سالانه این مجموعه را به ۳۵۰ هزار میلیارد تومان رساند؛ هدفی که به معنای افزایش بیش از دو برابری سود فعلی است.
بر اساس ارقام اعلامشده، نسبت سود سالانه به ارزش کل سهام عدالت در وضعیت فعلی حدود ۴.۳ درصد برآورد میشود و هدف پیشنهادی، رساندن این نسبت به حدود ۱۰ درصد است.
با این حال، هنوز جزئیات اجرایی، زمانبندی و سازوکار تحقق این هدف مشخص نشده و افزایش سود سهام عدالت در حد یک برآورد و پیشنهاد باقی مانده است.
برنامه مجلس برای واگذاری سهام به ۱۹ میلیون جامانده
تعیین تکلیف جاماندگان سهام عدالت یکی دیگر از محورهای پیگیری مجلس است. نصیری پیشتر تعداد این افراد را حدود ۱۹ میلیون نفر اعلام کرده و از تلاش برای تعیین تکلیف وضعیت آنها تا پایان سال ۱۴۰۵ خبر داده بود.
در همین زمینه، محسن زنگنه، رئیس کمیسیون ویژه حمایت از تولید مجلس، در مهرماه پیشنهادهایی را برای اصلاح قانون سهام عدالت مطرح کرد که مهمترین آنها عبارتاند از:
-
اختصاص حداکثر ۴۰ درصد از واگذاریهای سالانه دولت به سهام عدالت؛
-
بهروزرسانی سالانه فهرست مشمولان از دهکهای اول تا ششم درآمدی؛
-
تعیین میزان سهام قابل واگذاری به مشمولان در بودجههای سالانه.
در صورت تصویب این پیشنهادها، واگذاری سهام عدالت میتواند به فرآیندی مستمر تبدیل شود و هر سال افراد جدیدی به جمع سهامداران اضافه شوند.
با این حال، تا زمان انتشار این گزارش، زمان مشخصی برای آغاز ثبتنام یا واگذاری سهام به جاماندگان اعلام نشده است.
ابهام درباره سرنوشت ۷۰ همت سود پرداختنشده
یکی از مهمترین پروندههای سهام عدالت به حدود ۷۰ هزار میلیارد تومان سود پرداختنشده مربوط میشود؛ منابعی که به گفته نصیری، بخشی از آن متعلق به سهامداران فوتشده و بخشی دیگر مربوط به افرادی است که به دلایلی مانند مسدود بودن حساب بانکی موفق به دریافت سود خود نشدهاند.
به گفته این نماینده مجلس، سابقه بخشی از این منابع به سالهای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۲ بازمیگردد. او خواستار شفافسازی درباره نحوه نگهداری این پول، میزان بازدهی آن در سالهای گذشته و سرنوشت درآمد حاصل از آن شده است.
نصیری همچنین پیشنهاد کرده است از ظرفیت این منابع برای تأمین مالی پروژههای توسعهای استانها استفاده شود؛ پیشنهادی که با یک پرسش مهم حقوقی همراه است: آیا امکان سرمایهگذاری سودهای پرداختنشده بدون رضایت صاحبان آنها وجود دارد؟
تعیین تکلیف این منابع، علاوه بر شفافسازی وضعیت مالی سهام عدالت، میتواند بر حقوق سهامدارانی که هنوز سود خود را دریافت نکردهاند نیز تأثیرگذار باشد.
اختلاف بر سر مدیریت تعاونیهای سهام عدالت
اصلاح ساختار مدیریتی تعاونیهای سهام عدالت نیز از دیگر موضوعات مورد توجه مجلس است. پیشنهاد برگزاری انتخابات الکترونیکی تعاونیها در ادامه اختلافهای چندماهه نمایندگان با وزارت اقتصاد درباره شیوه اداره این مجموعهها مطرح شده است.
نصیری در اردیبهشت امسال از اعتراض ۱۵۰ نماینده مجلس به دستورالعمل اجرایی وزارت اقتصاد خبر داده بود. به گفته او، این دستورالعمل میتوانست به حذف عملی تعاونیهای شهرستانی از ساختار سهام عدالت منجر شود. دریافت کارمزد از سهامداران بدون رضایت آنها نیز از دیگر محورهای انتقاد نمایندگان بود.
اکنون فراکسیون سهام عدالت به دنبال تقویت جایگاه تعاونیهای شهرستانی از طریق برگزاری انتخابات الکترونیکی است تا سهامداران بتوانند از طریق سامانه پیشنهادی در انتخاب اعضای هیئتمدیره تعاونیها مشارکت کنند.
بر اساس برنامه مطرحشده، خراسان جنوبی گزینه نخست اجرای آزمایشی این طرح خواهد بود.
آخرین وضعیت برنامههای جدید سهام عدالت
|
موضوع |
آخرین وضعیت |
|---|---|
|
افزایش سود سالانه به ۳۵۰ همت |
پیشنهاد رئیس فراکسیون سهام عدالت |
|
تعیین تکلیف ۷۰ همت سود پرداختنشده |
مطالبه شفافسازی |
|
واگذاری سهام به ۱۹ میلیون جامانده |
بررسی پیشنهادهای اصلاح قانون |
|
بهروزرسانی سالانه مشمولان |
پیشنهاد اصلاح قانون |
|
انتخابات الکترونیکی تعاونیها |
پیشنهاد اجرای آزمایشی در خراسان جنوبی |
|
سرمایهگذاری منابع در پروژههای استانی |
پیشنهاد مطرحشده از سوی رئیس فراکسیون |
در مجموع، با وجود طرح پیشنهادهای متعدد برای اصلاح ساختار سهام عدالت، هنوز تصمیم نهایی درباره افزایش سود واریزی، پرداخت منابع معوق و آغاز واگذاری سهام به جاماندگان اعلام نشده است. بنابراین، ارقام مطرحشده درباره افزایش سود یا زمان تعیین تکلیف جاماندگان را نباید بهمنزله اجرای قطعی این برنامهها تلقی کرد.