نورنیوز-گروه سیاسی: تحولات تازه جنگ آمریکا و ایران، هم‌زمان چند جبهه سیاسی، نظامی و اقتصادی را دربرگرفته است. از تلاش میانجی‌ها برای بازگشایی مسیر مذاکره تا هشدارهای نظامی، تحولات تنگه هرمز و افزایش فشارهای داخلی بر دولت آمریکا، معادلات جنگ همچنان در حال تغییر است.
چرخش اظهارات واشنگتن از تهدید نظامی به تأکید بر مذاکره
دونالد ترامپ از پیشرفت در مسیر پایان درگیری سخن گفته و مدعی شده ایران با واشنگتن گفت‌وگو می‌کند. او احتمال اقدام نظامی را ضروری ندانسته، اما هم‌زمان از آمادگی کامل آمریکا و اعزام ناو هواپیمابر تئودور روزولت به منطقه خبر داده است.
رئیس‌جمهور آمریکا همچنین ادعا کرده ایران پذیرفته است به سلاح هسته‌ای دست پیدا نکند؛ این در حالی است که تهران هیچگاه مدعی تلاش برای ساخت سلاح هسته ای نبوده و همواره اعلام کرده که این سلاح در دکترین دفاعی ایران جایگاهی ندارد. ترامپ در عین حال تأکید کرده گفت‌وگوها با ایران محترمانه پیش می‌رود و احتمال پایان یافتن درگیری ها در آینده نزدیک وجود دارد.
میانجی‌گری عراق و قطر برای عبور از بن‌بست مذاکرات
علی فالح الزیدی، نخست‌وزیر عراق روز شنبه در سفری اعلام نشده به تهران با مسعود پزشکیان و محمدباقر قالیباف، در چارچوب تلاش بغداد برای پایان جنگ ملاقات و گفتگو کرده است. هیئت عراقی که فالح فیاض و هادی العامری نیز در آن عضویت داشته اند در گفت‌وگوها بر طرح دو روزه ایران برای پایان جنگ متمرکز بوده اند.
در همین حال، نخست‌وزیر قطر پس از دیدار با ترامپ و جی‌دی ونس، گفت‌وگوهای انجام‌شده درباره پیشبرد مذاکرات ایران و آمریکا را مثبت ارزیابی کرد. دیدار ۴۵ دقیقه‌ای ترامپ و نخست‌وزیر قطر نیز با محوریت مذاکرات و تحولات منطقه برگزار شد.
در مقابل محسن رضایی دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران نیز با انتقاد از اخبار مربوط به مذاکرات خیالی، خواستار توقف آنچه اخبار جعلی خوانده و پذیرش شروط هفت‌گانه ایران از سوی واشنگتن شده است.
گزارش‌ها از توافق هسته‌ای احتمالی و اختلاف بر سر غنی‌سازی
شبکه سی‌ان‌ان از مذاکرات محرمانه تهران و واشنگتن درباره توافقی حساس با هدف جلوگیری از بازگشت جنگ خبر داده است. الحدث نیز مدعی موافقت دو طرف با غنی‌سازی ۳.۶۷ درصدی در داخل ایران و مشارکت احتمالی روسیه یا چین در کاهش سطح غنی‌سازی شده است.
عباس عراقچی نیز با اشاره به نارضایتی مردم آمریکا و منطقه از سیاست‌های اسرائیل، تأکید کرده است که فریبکاری تل‌آویو و کشاندن دولت‌های آمریکا به جنگ‌های بی‌پایان، به مسئله‌ای تحمل‌ناپذیر تبدیل شده است.
تنگه هرمز؛ از هشدار بلینکن تا تحرکات نظامی و دریایی
آنتونی بلینکن، وزیر خارجه سابق آمریکا، هشدار داده ایران می‌تواند تا هر زمان که بخواهد، کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز را در معرض خطر قرار دهد. او همچنین گفته است دستیابی به توافق دیپلماتیک با تهران احتمالاً مستلزم امتیازدهی واشنگتن خواهد بود.
در تحولات دریایی، گزارش‌هایی از مشاهده بالگردهای آمریکایی در کریدور جنوبی تنگه هرمز و از کار افتادن سامانه‌های ناوبری چهار نفتکش منتشر شده است. منابع اوسینتی نیز از حمله به جزیره دیدامار عمان و انهدام تجهیزات کمک‌ناوبری خبر داده‌اند.
افزایش فشار بر دولت آمریکا؛ از استیضاح هگست تا هشدار درباره میناب
توماس مسی، نماینده جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان آمریکا، طرح استیضاح پیت هگست، وزیر جنگ، را با محورهایی از جمله آغاز جنگ بدون مجوز کنگره، ادامه درگیری پس از مهلت قانونی و نقض قوانین حفاظت از غیرنظامیان ارائه کرده است.
مسی همچنین حمله به دبستان میناب را عامدانه توصیف کرده و مسئولیت آن را متوجه عملکرد وزیر جنگ دانسته است. در همین حال، حکیم جفریز، رهبر دموکرات‌های مجلس نمایندگان، بر پایان دادن به جنگ تأکید کرده و جورج گالووی نسبت به پیامدهای جهانی ازسرگیری جنگ تمام‌عیار هشدار داده است.
اختلاف بر سر اسرائیل و انتقاد از رویکرد آژانس اتمی
محمدباقر قالیباف با انتقاد از سیاست‌های تل‌آویو گفته است صهیونیست‌ها در پی گرفتار کردن آمریکا در جنگی بی‌پایان با ایران هستند. بلینکن نیز پیش‌تر درباره پیامدهای سیاسی جنگ غزه و کاهش حمایت از اسرائیل در جریان‌های مختلف سیاسی آمریکا به نتانیاهو هشدار داده بود.
هم‌زمان، نمایندگی ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین، سکوت رافائل گروسی در برابر حملات به تأسیسات هسته‌ای ایران و ترور دانشمندان را در مقایسه با موضع او درباره زاپوریژیا، نشانه رویکردی دوگانه دانسته است. محمد اسلامی نیز افشا کرده اطلاعات کارخانه تولید سوخت صفحه‌ای رآکتور تهران که مورد هدف قرار گرفته در اختیار آژانس بوده است.
فشارهای اقتصادی و تحولات منطقه‌ای؛ از نفت تا گذرگاه‌های عراق
قیمت نفت برنت در ادامه تحولات به محدوده ۹۰ دلار کاهش یافت؛ روسیه نیز خواستار شکل‌گیری معماری امنیتی جدید در خلیج فارس با مشارکت ایران و کشورهای عربی شده است.
در عراق، موضوع درخواست آمریکا برای محدود کردن گذرگاه‌های مرزی با ایران با مخالفت و نگرانی بغداد درباره پیامدهای اقتصادی همراه شده است. هم‌زمان، بازگشایی گذرگاه شیب و تعطیلی موقت مندلی در دستور کار قرار گرفته و فواد حسین از دشواری بستن همه مسیرهای تجاری سخن گفته است.
هشدارهای نظامی تهران و تأکید بر شروط هفت‌گانه
فرمانده نیروی زمینی ارتش بر پاسخ فوری، محکم و پرقدرت به هرگونه تهدید تأکید کرده است.
در سوی دیگر، پزشکیان با تأکید بر امکان گفت‌وگوی عزتمندانه، پایان دادن به وضعیت نه جنگ و نه صلح را ضروری دانسته است. او همچنین بر ضرورت بهبود شرایط معیشتی مردم، صرفه‌جویی در مصرف انرژی و حفظ منابع کشور برای آینده تأکید کرده است.
