نورنیوز ـ گروه سیاسی: همزمان با تداوم تنشهای نظامی میان ایران و آمریکا، تحولات تنگه هرمز، گزارشها درباره هدف قرار گرفتن کشتیها، افزایش تحرکات نظامی آمریکا و کشورهای اروپایی و هشدارهای فرماندهان نیروهای مسلح ایران، ابعاد تازهای از این رویارویی را نمایان کرده است. در کنار تحولات میدانی، نزدیک شدن انتخابات میاندورهای آمریکا و افزایش فشارهای اقتصادی ناشی از جنگ، به یکی از محورهای مهم محاسبات واشنگتن تبدیل شده است؛ موضوعی که همزمان با بررسی کاهش برخی تحریمهای نفتی از سوی دولت ترامپ، پرسشهایی درباره هزینههای ادامه جنگ برای آمریکا ایجاد میکند.
تحولات میدانی؛ افزایش حملات به کشتیها در تنگه هرمز
گزارشها از گسترش دامنه حملات در تنگه هرمز حکایت دارد. شبکه الجزیره گزارش داده است که از روز یکشنبه تاکنون، دستکم ۱۰ کشتی در تنگه هرمز یا مناطق نزدیک به آن هدف قرار گرفتهاند؛ آماری که به گفته این شبکه، بالاترین میزان حملات از زمان آغاز جنگ علیه ایران محسوب میشود.
روزنامه والاستریت ژورنال نیز مدعی شده است که دو کشتی باری متعلق به امارات طی ۲۴ ساعت گذشته، پس از هدف قرار گرفتن در تنگه هرمز غرق شدهاند. بر اساس این گزارش، در ۹۶ ساعت گذشته، دامنه جغرافیایی حملات منتسب به ایران و تنوع اهداف مورد حمله افزایش یافته و محمولههای غیرنفتی نیز در میان اهداف قرار گرفتهاند.
در همین حال، نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران از شناسایی یک نفتکش متخلف خبر داده که به گفته این نیرو، با خاموش کردن سامانههای ردیابی قصد عبور از منطقه ممنوعه در محدوده دریای عمان را داشته و در این منطقه دچار حریق شده است.
نیروی دریایی ارتش اعلام کرده است که این نفتکش در جریان گشتزنی و کنترل شرق تنگه هرمز شناسایی شده و نیروهای مسلح ایران بر این محدوده اشراف دارند.
دریادار سیاری نیز با تأکید بر وضعیت تنگه هرمز اعلام کرد که این آبراه بسته است و هر شناوری که بدون هماهنگی وارد آن شود، با پیامدهای این اقدام مواجه خواهد شد.
فرمانده ارتش: تنگه هرمز تا رعایت حقوق ایران بسته میماند
سرلشکر حاتمی، فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران، با تأکید بر آمادگی نیروهای مسلح برای مواجهه با هرگونه درگیری احتمالی گفت که تنگه هرمز تحت نظارت کامل ارتش و سپاه قرار دارد.
وی اعلام کرد که با نظارت نیروهای مسلح، شناورهای دشمن نتوانستهاند وارد محدوده مورد نظر ایران شوند و بخشهایی از پایگاههای دشمن نیز در جریان درگیریها آسیب دیدهاند.
فرمانده کل ارتش همچنین هشدار داد که تنگه هرمز تا زمان رعایت حقوق ملت ایران بسته خواهد ماند و هرگونه تهدید زیرساختهای کشور با پاسخ چندبرابری مواجه خواهد شد.
حاتمی با اشاره به معادله بازدارندگی ایران تصریح کرد که در صورت هدف قرار گرفتن زیرساختهای کشور، زیرساختها و منافع طرف مقابل، رژیم صهیونیستی و هر طرفی که با آن همکاری کند، با خطر آسیبهای چندبرابری روبهرو خواهند شد.
سرلشکر ایزدی، جانشین فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، نیز با تأکید بر آمادگی نیروهای مسلح در زمین، دریا و آسمان گفت که ایران اجازه نخواهد داد حتی یک وجب از خاک کشور در اختیار دشمن قرار گیرد.
افزایش تحرکات نظامی آمریکا و اروپا در منطقه
گزارشهای منتشرشده از افزایش تحرکات هوایی آمریکا و برخی کشورهای اروپایی در منطقه حکایت دارد.
بر اساس آمار منتشرشده در منابع خبری، طی ۲۴ ساعت گذشته حدود ۹۰ هواپیمای نظامی در منطقه رصد شدهاند. در میان این پروازها، هفت هواپیمای ترابری نظامی از خارج منطقه وارد شدهاند که چهار فروند آمریکایی، یک فروند کویتی، یک فروند آلمانی و یک فروند فرانسوی بودهاند.
همچنین ۳۴ هواپیمای سوخترسان، هشت هواپیمای شناسایی، دو جنگنده، ۲۸ هواپیمای ترابری نظامی در حال جابهجایی در داخل منطقه و دو بالگرد نظامی در فهرست پروازهای گزارششده قرار داشتهاند.
در همین حال، گزارشها از ادامه پرواز پهپادهای آمریکایی بر فراز عراق حکایت دارد. بر اساس اطلاعات منتشرشده، پنج فروند پهپاد MQ-9 و یک فروند پهپاد MQ-1 از پایگاههای آمریکا در اردن و سرزمینهای اشغالی به پرواز درآمدهاند؛ پروازهایی که در گزارشهای منتشرشده بهعنوان نقض حاکمیت هوایی عراق توصیف شدهاند.
در جبهه مقابل، کانال ۱۲ اسرائیل مدعی شده است که ایران از حزبالله لبنان خواسته برای یک جنگ منطقهای در روزهای آینده آماده باشد. این ادعا تاکنون در اطلاعات ارائهشده با تأیید مستقل همراه نشده است.
بنیامین نتانیاهو نیز مدعی شده است که اسرائیل ظرف دو سال آینده حماس و حزبالله را نابود و ایران را سرنگون خواهد کرد؛ اظهاراتی که بر تداوم اهداف اعلامی اسرائیل در قبال ایران و گروههای مقاومت منطقه تأکید دارد.
هشدار درباره کمبود موشکهای پدافندی آمریکا
در حالی که واشنگتن به تقویت حضور نظامی خود در منطقه ادامه میدهد، گزارشها درباره کاهش ذخایر موشکهای رهگیر آمریکا، توجه رسانهها و محافل نظامی را به خود جلب کرده است.
شبکه سیبیاس به نقل از برآورد مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی گزارش داده است که ارتش آمریکا با کمبود قابل توجه موشکهای رهگیر سامانههای پاتریوت و تاد مواجه شده است.
بر اساس این برآورد، آمریکا پیش از آغاز جنگ با ایران حدود ۲۳۰۰ موشک رهگیر پاتریوت در اختیار داشته و در جریان درگیریها بین ۱۰۵۰ تا ۱۴۳۰ موشک از این نوع مصرف کرده است.
طبق این گزارش، حتی در صورت توقف مصرف بیشتر این مهمات، بازسازی ذخایر پدافندی آمریکا ممکن است تا سال ۲۰۳۰ به طول بینجامد.
این ارقام، نشاندهنده فشار قابل توجه در حوزه تأمین مهمات دفاعی آمریکا خواهد بود؛ موضوعی که در ارزیابی توان واشنگتن برای مدیریت همزمان بحرانهای نظامی در چند جبهه اهمیت دارد.
از سوی دیگر، سنتکام از افزایش تلفات نظامیان آمریکایی در حملات ایران خبر داده است، اما در اطلاعات ارائهشده جزئیات بیشتری درباره تعداد تلفات یا محل وقوع حملات منتشر نشده است.
چرخش احتمالی ترامپ در تحریمهای نفتی برای مهار قیمت سوخت
فشارهای اقتصادی ناشی از جنگ، بهویژه در بازار انرژی، به یکی از مسائل مهم پیش روی دولت آمریکا تبدیل شده است.
روزنامه فایننشالتایمز گزارش داده است که دولت دونالد ترامپ در حال بررسی کاهش محدودیتها علیه نفتکشهای مرتبط با ایران و روسیه است تا از افزایش قیمت سوخت در آستانه انتخابات میاندورهای نوامبر جلوگیری کند.
بر اساس این گزارش، گزینههای مورد بررسی ممکن است شامل اجازه فروش برخی کشتیهای تحریمشده به بهرهبرداران قانونی و لغو محدودیتهایی باشد که مانع فعالیت آزادانه آنها در بازار جهانی شده است.
خبرگزاری رویترز نیز گزارش داده است که مقامهای آمریکایی در حال بررسی کاهش تحریمهای مرتبط با ناوگان موسوم به «ناوگان سایه» هستند؛ کشتیهایی که نفت و فرآوردههای نفتی کشورهایی از جمله ایران، روسیه و ونزوئلا را حمل میکنند.
به گزارش رویترز، هدف از این بررسیها، کاهش هزینههای حملونقل دریایی و مهار افزایش قیمت سوخت عنوان شده است. با این حال، تحلیلگران مورد استناد فایننشالتایمز معتقدند که اثر احتمالی چنین تصمیمی بر قیمت سوخت ممکن است محدود باشد.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که دولت ترامپ همزمان بر تشدید فشار اقتصادی علیه ایران تأکید دارد.
وزیر خزانهداری آمریکا اعلام کرده است که واشنگتن تا زمان قطع شریانهای مالی ایران به فشارهای خود ادامه خواهد داد. وزارت خزانهداری آمریکا نیز از اعمال تحریمهای جدید علیه ایران خبر داده است.
بررسی کاهش برخی محدودیتهای نفتی در کنار تداوم تحریمها، بیانگر تلاش واشنگتن برای ایجاد توازن میان فشار اقتصادی بر ایران و مهار هزینههای داخلی ناشی از بحران انرژی است؛ هرچند میزان اثرگذاری این سیاستها بر بازار جهانی نفت و سوخت همچنان به تحولات میدانی و وضعیت تردد دریایی وابسته خواهد بود.
انتخابات میاندورهای آمریکا؛ جنگ ایران به موضوع رقابتهای داخلی تبدیل شد
با نزدیک شدن به انتخابات میاندورهای سوم نوامبر، جنگ با ایران بیش از گذشته در فضای سیاسی آمریکا مطرح شده است.
دونالد ترامپ این انتخابات را مهمترین انتخابات تاریخ آمریکا توصیف کرده است. بر اساس گزارش منتشرشده از نظرسنجی مؤسسه پیو، میزان رضایت از عملکرد او به ۳۰ درصد رسیده است؛ رقمی که در صورت صحت، نشاندهنده چالشهای سیاسی پیش روی رئیسجمهور آمریکا در آستانه انتخابات خواهد بود.
در همین زمینه، جاش تورک، نامزد سنای آمریکا، افزایش قیمت بنزین را به جنگ با ایران مرتبط دانسته و خواستار پایان دادن به این درگیری شده است.
وی با اشاره به افزایش قیمت بنزین در ایالت آیووا گفت ادامه جنگ، کشاورزان آمریکایی را در آستانه فصل برداشت با فشار بیشتری مواجه میکند. تورک همچنین از اشلی هینسون، نماینده جمهوریخواه، به دلیل حمایت از ادامه جنگ انتقاد کرده است.
در تحولی دیگر، شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرده است که ۱۳ هزار حساب منتسب به ایران، روسیه و چین را در آستانه انتخابات آمریکا تعلیق کرده است. جزئیات مربوط به هویت این حسابها و مبنای انتساب آنها در اطلاعات ارائهشده مشخص نشده است.
مجموع این تحولات نشان میدهد که جنگ با ایران تنها به میدان نظامی محدود نمانده و پیامدهای اقتصادی آن نیز به موضوعی در رقابتهای سیاسی داخلی آمریکا تبدیل شده است.
ادعاهای متناقض ترامپ درباره ادامه جنگ و گزینه نظامی
در حالی که مقامهای آمریکایی از تداوم فشارهای اقتصادی علیه ایران سخن میگویند، ترامپ مدعی شده است که قصد اعزام نیروی زمینی به ایران را ندارد و آمریکا از سلاح هستهای علیه ایران استفاده نخواهد کرد.
این اظهارات در شرایطی مطرح شده که همزمان، تحرکات نظامی آمریکا در منطقه ادامه دارد و گزارشهایی درباره افزایش پروازهای نظامی و تقویت پشتیبانی هوایی منتشر شده است.
از سوی دیگر، یک دیپلمات ارشد ایرانی در گفتوگو با خبرگزاری لبنانی یونیوز اعلام کرده است که تهران خروج از معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) را بهعنوان یکی از گزینههای جدی بررسی میکند و بحثهای داخلی درباره بازنگری در دکترین هستهای جریان دارد.
این دیپلمات همچنین تأکید کرده است که پرونده لبنان باید بخشی جداییناپذیر از هر توافق احتمالی در آینده باشد و در صورت ازسرگیری تجاوزات اسرائیل علیه لبنان، ایران پاسخ خواهد داد.
بر اساس همین اظهارات، میانجیگری ایران میان عربستان سعودی و یمن نیز ادامه دارد.
با این حال، ادعاهای مطرحشده درباره تصمیمهای هستهای ایران، مواضع طرفهای درگیر و احتمال گسترش جنگ باید در چارچوب اظهارات رسمی و گزارشهای تأییدشده ارزیابی شوند.
تداوم تقابل در سه جبهه نظامی، اقتصادی و سیاسی
آخرین تحولات جنگ آمریکا با ایران، از افزایش تنش در تنگه هرمز و گزارشهای مربوط به حملات به کشتیها تا تحرکات نظامی منطقهای و نگرانیها درباره ذخایر موشکهای پدافندی آمریکا را دربرمیگیرد.
در کنار این تحولات، بررسی احتمالی کاهش برخی تحریمهای نفتی از سوی دولت ترامپ و طرح جنگ ایران در رقابتهای انتخاباتی آمریکا، نشان میدهد که پیامدهای این رویارویی به حوزه اقتصاد و سیاست داخلی آمریکا نیز گسترش یافته است.
در چنین شرایطی، آینده درگیری به مجموعهای از عوامل وابسته است: تحولات میدانی، وضعیت تردد دریایی در تنگه هرمز، هزینههای اقتصادی جنگ، تصمیمهای نظامی طرفین و مسیرهای احتمالی دیپلماتیک. همزمان، اظهارات مقامهای ایرانی درباره آمادگی دفاعی و مشروط بودن وضعیت تنگه هرمز به رعایت حقوق ایران، بر تداوم پیوند میان معادلات امنیتی و اقتصادی در این بحران تأکید دارد.