نورنیوز- گروه سیاسی: تحولات میدانی در منطقه در چند جبهه همزمان ادامه دارد و تنگه هرمز بار دیگر در مرکز تحولات جنگ ایران و آمریکا قرار گرفته است. گزارش‌های منتشرشده از افزایش حملات به کشتی‌های تجاری در این آبراه، تغییر مسیر نفتکش‌ها و کاهش محسوس انتقال نفت حکایت دارد. همزمان، در جبهه جنوبی منطقه، حملات یمنی ها به عربستان و پاسخ نظامی ریاض، احتمال گسترش بیشتر دامنه درگیری‌ها را افزایش داده است.
افزایش حملات به کشتی‌ها در تنگه هرمز
بر اساس گزارشی که رویترز به نقل از دو مقام ارشد ایرانی منتشر کرده، ایران در روزهای اخیر تاکتیک‌های خود برای مقابله با کشتی‌هایی که از نظر تهران محدودیت‌های اعمال‌شده در تنگه هرمز را نقض می‌کنند، تغییر داده است. این گزارش مدعی است تغییرات شامل نوع، سرعت و تواتر حملات بوده و دامنه عملیات نیز ممکن است به مناطقی فراتر از تنگه هرمز، از جمله دریای عمان و آب‌های نزدیک قطر و امارات، کشیده شود.
همزمان، گزارش فایننشال‌تایمز از هدف قرار گرفتن ۲۴ کشتی طی دو هفته حکایت دارد؛ این گزارش می‌گوید تنها در یک روز شش شناور هدف حمله قرار گرفته‌اند. داده‌های مورد استناد این رسانه همچنین از کاهش شدید انتقال نفت از مسیر هرمز خبر می‌دهد؛ به‌گونه‌ای که حجم روزانه انتقال در یکی از روزهای اخیر به ۲.۹ میلیون بشکه رسید، در حالی که میانگین انتقال در ماه سپتامبر ۱۵.۵ میلیون بشکه در روز گزارش شده بود.
کاهش تردد کشتی‌ها در هرمز، مالکان نفتکش‌ها را نیز به تغییر مسیر واداشته است. برخی شناورها از منطقه فاصله گرفته و به سمت مسیرهای جایگزین حرکت کرده‌اند. افزایش مسافت سفر و استفاده بیشتر از انتقال محموله میان کشتی‌ها نیز به رشد تقاضا برای نفتکش‌ها و افزایش شدید نرخ‌های حمل‌ونقل منجر شده است.
فشار تازه بر بازار نفت و کشتیرانی
اهمیت تحولات هرمز تنها به امنیت دریایی محدود نمی‌شود. هرگونه کاهش پایدار در عبور نفتکش‌ها می‌تواند بازار انرژی را تحت تأثیر قرار دهد و هزینه حمل‌ونقل و بیمه محموله‌های نفتی را افزایش دهد.
فایننشال‌تایمز گزارش داده است که درآمد روزانه ابرنفتکش‌ها به رکورد ۸۰۵ هزار دلار رسیده است. افزایش مسیرهای دریایی و اختلال در جابه‌جایی محموله‌ها، نیاز به تعداد بیشتری از نفتکش‌ها را ایجاد کرده و در نتیجه فشار بر بازار حمل‌ونقل دریایی افزایش یافته است.
حمله به لنج ایرانی و تحولات جبهه عربستان
در داخل ایران نیز استانداری هرمزگان از اصابت یک پهپاد ناشناس به یک لنج صیادی در محدوده بندر کلاهی شهرستان سیریک خبر داده است. بر اساس گزارش اولیه، سه نفر از سرنشینان این لنج مجروح شده‌اند و تاکنون گزارشی از تلفات جانی منتشر نشده است. مقام‌های محلی اعلام کرده‌اند بررسی ابعاد حادثه ادامه دارد.
در سوی دیگر، عربستان سعودی با موج جدیدی از حملات یمنی ها روبه‌رو شده است. گزارش‌های منتشرشده از حملات موشکی و پهپادی به ریاض و تأسیسات حیاتی عربستان حکایت دارد. بر اساس گزارش‌های اخیر، یک ساختمان اداری متعلق به آرامکو در ظهران نیز هدف قرار گرفته، اما گزارشی از مجروح شدن افراد در این حادثه منتشر نشده است.
حملات به فرودگاه ملک خالد ریاض نیز به یکی از مهم‌ترین تحولات روزهای اخیر تبدیل شده است. گزارش‌ها از کشته و زخمی شدن شماری از غیرنظامیان و اختلال در فعالیت فرودگاه حکایت دارد و مقام‌های سعودی نیز در واکنش، حملات خود به مواضع انصارالله در یمن را تشدید کرده‌اند.
احتمال گسترش درگیری و تلاش برای بازگشت به دیپلماسی
همزمان با تشدید درگیری‌ها، احتمال ورود مستقیم‌تر آمریکا به جبهه یمن نیز به یکی از موضوعات مهم تبدیل شده است. دونالد ترامپ درباره احتمال مشارکت آمریکا در حملات عربستان علیه انصارالله موضع قطعی اعلام نکرده، اما گفته است رفتار این گروه را زیر نظر دارد. انصارالله نیز هشدار داده‌اند در صورت ورود مستقیم آمریکا، پاسخ آنها متوجه نیروها و منافع آمریکا در منطقه خواهد بود.
در همین شرایط، پاکستان بر ضرورت خویشتنداری طرف‌های درگیر و بازگشت به مسیر دیپلماسی تأکید کرده است. وزیر خارجه پاکستان همچنین خواستار آزادی کشتیرانی در تنگه‌های هرمز و باب‌المندب شده است؛ موضعی که نشان می‌دهد نگرانی از پیامدهای امنیتی و اقتصادی بحران، فراتر از طرف‌های مستقیم درگیری گسترش یافته است.
مجموع این تحولات نشان می‌دهد که درگیری فعلی تنها به حملات مستقیم میان ایران، آمریکا و متحدان آنها محدود نمانده و اکنون امنیت کشتیرانی، بازار انرژی و زیرساخت‌های کشورهای منطقه را نیز تحت تأثیر قرار داده است. در چنین شرایطی، هرگونه تشدید در هرمز یا ورود بازیگران جدید به جبهه یمن می‌تواند دامنه بحران را گسترده‌تر کند؛ در مقابل، تلاش‌های دیپلماتیک برای کاهش تنش همچنان یکی از مسیرهای مطرح برای جلوگیری از گسترش بیشتر درگیری است.
