نورنیوز- گروه بینالملل: تحولات جنگ عربستان و یمن در حالی ادامه دارد که حملات موشکی و پهپادی، تهدید زیرساختهای راهبردی و هشدار درباره امنیت پروازها به محور تازه تنشها تبدیل شده است. مقامهای نظامی یمن از عملیات علیه اهدافی در خاک عربستان خبر میدهند و ائتلاف تحت رهبری ریاض نیز از رهگیری برخی موشکها سخن میگوید. در سوی دیگر، گزارشهایی درباره حملات به مناطق غیرنظامی و یک مرکز درمانی در استان تعز منتشر شده که نگرانیها درباره پیامدهای انسانی درگیری را افزایش داده است.
حملات موشکی و پهپادی؛ فرودگاه ریاض و تأسیسات نفتی در کانون تنش
یحیی سریع، سخنگوی نیروهای مسلح یمن، از انجام عملیات موشکی و پهپادی علیه اهدافی در عربستان خبر داده است. به گفته او، فرودگاه بینالمللی ملک خالد در ریاض و شماری از تأسیسات مرتبط با انتقال نفت، از جمله ایستگاههای پمپاژ نفت خام در مسیر خط لوله شرق به غرب، در میان اهداف این عملیات بودهاند.
سریع همچنین خبر داد که اهداف نظامی دیگری در پایگاه هوایی ملک خالد در خمیس مشیط و مواضعی در جیزان هدف قرار گرفتهاند. او از اصابت دقیق موشکها و پهپادها و وارد آمدن خساراتی به برخی اهداف سخن گفته است.
در مقابل، ائتلاف تحت رهبری عربستان از رهگیری موشکهای شلیکشده به سمت برخی مناطق این کشور خبر داده است. گزارشهای منتشرشده از سوی منابع خبری بینالمللی نیز از افزایش حملات به فرودگاهها و زیرساختهای عربستان و اختلال در فعالیت برخی مراکز هوانوردی حکایت دارد.
در تازهترین تحولات، خبرگزاری رویترز گزارش داده است که نیروهای یمنی از حمله به فرودگاه ریاض و ایستگاههای پمپاژ نفت خبر دادهاند؛ در حالی که مقامهای سعودی در زمان انتشار گزارش، جزئیات ادعای مربوط به این حملات را تأیید نکرده بودند.
هشدار درباره فرودگاهها و نفت؛ نگرانی از اختلال در پروازهای بینالمللی
یکی از ابعاد مهم تشدید درگیریها، افزایش نگرانیها درباره امنیت هوانوردی و زیرساختهای انرژی عربستان است. یحیی سریع و دیگر مقامهای یمنی از شرکتهای هواپیمایی، مسافران و کارکنان فرودگاهها خواستهاند هشدارهای نظامی اعلامشده را جدی بگیرند. در این هشدارها، فرودگاههای عربستان و تأسیسات نفتی این کشور بهعنوان اهداف احتمالی عملیات بعدی معرفی شدهاند.
گزارشهای مربوط به تغییر مسیر پروازها و محدود شدن برخی خدمات هوایی نیز بر نگرانیها افزوده است. گروه تخصصی ایمنی پرواز OpsGroup در ارزیابیهای خود نسبت به خطر فعالیت در حریم هوایی عربستان هشدار داده و از شرکتهای هواپیمایی خواسته است شرایط امنیتی مسیرها را با دقت بررسی کنند.
خبرگزاری رویترز نیز گزارش داده است که نهاد ایمنی هوانوردی اتحادیه اروپا، پس از حملات گزارششده به ریاض، محدوده هشدارهای خود درباره حریم هوایی عربستان را گسترش داده است. در این ارزیابیها، خطر موشکها و پهپادها، فعالیت سامانههای پدافندی و احتمال شناسایی اشتباه هواپیماهای غیرنظامی از جمله نگرانیهای مطرحشده است.
تغییر مسیر پروازها میتواند زمان سفر، مصرف سوخت و هزینه عملیاتی شرکتهای هواپیمایی را افزایش دهد و در صورت تداوم ناامنی، بر برنامه پروازها و هزینه حملونقل هوایی اثر بگذارد. با این حال، میزان تأثیر این شرایط بر همه شرکتها و مسیرهای پروازی یکسان نیست و به تصمیمهای عملیاتی و ارزیابیهای امنیتی هر شرکت بستگی دارد.
در بخش انرژی نیز تهدید تأسیسات نفتی اهمیت ویژهای دارد. خط لوله شرق به غرب عربستان یکی از مسیرهای مهم انتقال نفت این کشور به سواحل دریای سرخ است؛ از این رو، هرگونه اختلال احتمالی در فعالیت آن میتواند نگرانیهایی درباره صادرات و بازار انرژی ایجاد کند.
حملات به مناطق غیرنظامی؛ نگرانی درباره بیمارستان تعز
در کنار حملات و تهدیدهای متقابل نظامی، گزارشهایی درباره پیامدهای انسانی درگیریها در یمن منتشر شده است. یک منبع نظامی یمنی اعلام کرد که در بازهای ۲۴ ساعته، دهها حمله هوایی و موشکی به مناطقی در استانهای حجه، لحج، عمران، صعده، جوف، تعز و اب انجام شده است.
وزارت بهداشت مستقر در صنعا نیز حمله عربستان به یک بیمارستان زنان و زایمان در شهرستان الشمایتین استان تعز را محکوم کرده است. این وزارتخانه اعلام کرده که بخشهایی از مرکز درمانی آسیب دیده و چنین حملاتی دسترسی مردم به خدمات ایمن پزشکی را تهدید میکند.مقامهای یمنی این اقدام را نقض اصول حقوق بشردوستانه دانستهاند.
درگیریها در مناطق مسکونی و آسیب احتمالی به مراکز درمانی میتواند پیامدهایی فراتر از میدان نبرد داشته باشد؛ از دشوارتر شدن دسترسی مجروحان به خدمات پزشکی تا افزایش فشار بر خانوادههایی که پیشتر نیز با کمبود امکانات و ناامنی مواجه بودهاند. حفاظت از غیرنظامیان و مراکز درمانی، فارغ از مواضع طرفهای درگیر، از اصول مهم حقوق بشردوستانه به شمار میرود.
پایگاه زیرزمینی در شبوه؛ هشدارهای سیاسی درباره ادامه محاصره
شبکه المسیره گزارش داده است که به تصاویر و اطلاعاتی درباره یک پایگاه زیرزمینی منتسب به نیروهای سعودی در اردوگاه مُرّه در استان شبوه دست یافته است. بر اساس این گزارش، این مجموعه در محدوده میان عتق و نصاب قرار دارد و بهعنوان یکی از مراکز پشتیبانی و فرماندهی نیروهای سعودی در بخشهایی از شبوه و مأرب معرفی شده است.
در گزارش المسیره، اطلاعاتی درباره وسعت مجموعه، حضور نیروهای نظامی، انبارهای تسلیحاتی، تجهیزات نظارتی و پهپادهای شناسایی مطرح شده است. با این حال، جزئیات مربوط به ابعاد پایگاه، شمار نیروها و کارکرد عملیاتی آن بهطور مستقل تأیید نشده و باید در چارچوب گزارش این رسانه ارزیابی شود.
در سطح سیاسی نیز مقامهای یمنی مواضع تندی علیه ریاض اتخاذ کردهاند. مهدی المشاط، رئیس شورای عالی سیاسی یمن، عربستان را به تشدید محاصره و نقض تعهدات متهم کرده و گفته است صنعا برای پایان دادن به محاصره و تأمین حقوق مردم از همه ابزارهای در دسترس استفاده خواهد کرد. او همچنین از آمادگی برای بررسی ابتکارهایی سخن گفته که به حل مسائل انسانی، جبران خسارتها و دستیابی به صلحی پایدار منجر شوند.
علی الدیلمی، از اعضای دفتر سیاسی انصارالله، نیز با انتقاد از نقش عربستان در جنگ یمن هشدار داده است که ادامه حملات و محاصره با پاسخ متقابل روبهرو خواهد شد. او از معادله «محاصره در برابر محاصره و فرودگاه در برابر فرودگاه» سخن گفته است؛ موضعی که نشاندهنده خطر تداوم چرخه تهدید و حملات متقابل است.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که اختلاف بر سر محاصره، حملات هوایی و کنترل مناطق راهبردی همچنان از موانع اصلی کاهش تنش به شمار میرود. هرگونه پیشرفت در مسیر سیاسی، به کاهش حملات، حفاظت از غیرنظامیان و دستیابی به ترتیباتی پایدار برای حل اختلافات نیاز دارد.
درخواست پاپ برای توقف درگیریها؛ چشمانداز صلح همچنان نامشخص است
در میان تشدید تنشهای نظامی، پاپ لئو چهاردهم نیز با ابراز نگرانی از وضعیت انسانی یمن، خواستار توقف خصومتها و فراهم شدن زمینه زندگی در صلح برای مردم این کشور و دیگر ملتهای منطقه شده است. در گزارش منتشرشده از سخنان او، وضعیت انسانی در تعز بهطور ویژه مورد توجه قرار گرفته است.
این درخواست در حالی مطرح میشود که حملات به زیرساختها، هشدارهای امنیتی و تهدیدهای متقابل، نگرانیها درباره گسترش بحران را افزایش داده است. تداوم درگیریها علاوه بر خطر تلفات انسانی، میتواند بر فعالیت فرودگاهها، انتقال انرژی، تجارت منطقهای و دسترسی مردم به خدمات اساسی اثر بگذارد.
در مجموع، آخرین تحولات جنگ عربستان و یمن نشان میدهد که میدان درگیری از رویارویی نظامی فراتر رفته و امنیت هوانوردی و زیرساختهای اقتصادی را نیز تحت تأثیر قرار داده است. در عین حال، گزارشهای مربوط به حملات به مناطق غیرنظامی و مراکز درمانی، ضرورت بررسی مستقل رویدادها و حفاظت از مردم را برجسته میکند.