نورنیوز ـ گروه سیاسی هم‌زمان با افزایش گمانه‌زنی‌ها درباره احتمال ازسرگیری حملات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، تحرکات دیپلماتیک در استانبول، گزارش‌ها درباره بررسی گزینه‌های تازه نظامی از سوی دولت دونالد ترامپ، از ادامه هم‌زمان مسیرهای فشار و مذاکره حکایت دارد. در همین حال، اظهارات مقام‌های اروپایی درباره پیامدهای جنگ، افزایش مخالفت افکار عمومی آمریکا با اعزام نیرو و تشدید فشارهای اقتصادی، ابعاد تازه‌ای به تحولات داده است.
تحرکات دیپلماتیک و درخواست آلمان برای مذاکره با ایران
وزیر امور خارجه آلمان با تأکید بر اینکه مناقشه با ایران راه‌حل نظامی ندارد، خواستار جلوگیری از آغاز دور تازه‌ای از تنش‌ها در منطقه شد. او هشدار داد که گسترش درگیری، علاوه بر کشورهای منطقه، اقتصاد جهانی و شهروندان اروپایی را نیز با خسارت‌های سنگین مواجه خواهد کرد.
هم‌زمان بازتاب سفر وزرای خارجه آلمان، فرانسه، ایتالیا، پاکستان، مصر و عربستان که برای شرکت در نشست بین‌المللی میانجیگری عازم ترکیه شدند و شامگاه جمعه با رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور این کسور، در استانبول دیدار کردند همچنان ادامه دارد. بر اساس گزارش رسانه های منطقه ای حولات منطقه‌ای، وضعیت تنگه هرمز و جنگ آمریکا علیه ایران از محورهای این نشست بود.این تحرکات در شرایطی انجام می‌شود که نگرانی از گسترش درگیری‌ها، اختلال در انتقال انرژی و افزایش هزینه‌های اقتصادی جنگ، بازیگران منطقه‌ای و اروپایی را به پیگیری مسیرهای دیپلماتیک سوق داده است.
پیشنهاد منتسب به ایران برای بازگشایی تنگه هرمز
شبکه العربیه به نقل از منابع آگاه مدعی شد که ایران از طریق پاکستان پیشنهادی به دولت آمریکا ارائه کرده است که بر اساس آن، بازگشایی تنگه هرمز در برابر رفع محاصره دریایی بنادر ایران قرار می‌گیرد. این شبکه همچنین مدعی شد تهران آمادگی خود را برای ازسرگیری مذاکرات با واشنگتن اعلام کرده است.با این حال، این روایت از سوی ایران تکذیب شد و رسانه‌های ایران به نقل از یک منبع آگاه گزارش دادند که ایران پیشنهاد تازه‌ای با این مضمون ارائه نکرده و تهران پیش‌تر طرح هفت‌روزه خود را برای بازگشایی تنگه هرمز و شروط مربوط به آن از طریق میانجی‌ها منتقل کرده است.بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، رضا امیری مقدم، سفیر ایران در پاکستان، نیز گفته است تهران همچنان برای ازسرگیری مذاکرات با آمریکا در چارچوب توافق موقت میانجی‌گری‌شده از سوی پاکستان آمادگی دارد. به گفته او، پیشنهاد بازگشایی تنگه هرمز در برابر رفع محاصره بنادر ایران از طریق پاکستان در تفاهم اسلام آباد منظورشده، اما واشنگتن بر ادامه محاصره تأکید کرده است.بنابراین، آنچه در مقطع کنونی اهمیت دارد، نه صرفاً انتشار خبر پیشنهادهای دیپلماتیک، بلکه اختلاف بر سر شروط مذاکره و چگونگی رفع محدودیت‌های دریایی است؛ اختلافی که همچنان می‌تواند بر وضعیت تنگه هرمز و امنیت بازار انرژی تأثیر بگذارد.
گزارش‌ها درباره بررسی گزینه‌های تازه حمله به ایران
روزنامه وال‌استریت ژورنال گزارش داده است که دونالد ترامپ گزینه‌هایی از جمله حمله به تأسیسات هسته‌ای و جزایر ایران را بررسی کرده است. گزارش‌های منتشرشده همچنین از بررسی سناریوهای تازه نظامی از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی حکایت دارند؛ با این حال، انتشار این گزارش‌ها به معنای اتخاذ تصمیم قطعی برای آغاز حمله نیست.در همین حال، گزارش‌های منتشرشده از افزایش تدریجی شمار هواپیماهای سوخت‌رسان آمریکایی در یک پایگاه هوایی در تل‌آویو حکایت دارد؛ تحرکی که در کنار گزارش‌های مربوط به پرواز هواپیماهای نظامی در منطقه، توجه‌ها را به وضعیت آمادگی عملیاتی نیروهای آمریکا و اسرائیل جلب کرده است.طبق آمار منتشرشده در گزارش ارسالی، طی ۲۴ ساعت گذشته ۷۹ فروند هواپیمای نظامی در منطقه رصد شده‌اند که ۱۰ فروند از خارج منطقه وارد شده‌اند. این آمار شامل هواپیماهای سوخت‌رسان، جاسوسی، ترابری و بالگردهای نظامی است. با این حال، بدون دسترسی به منبع مستقل و جزئیات روش رصد، نمی‌توان صحت همه ارقام یا ارتباط مستقیم این پروازها با برنامه حمله به ایران را تأیید کرد.همچنین گزارش‌های اولیه‌ای درباره شنیده‌شدن صدای انفجار در تنگه هرمز و هدف قرار گرفتن یک نفتکش بسیار بزرگ حامل نفت خام منتشر شده است. این گزارش نشان می دهد که ایران فارغ از تهدیدات آمریکا به اعمال مدیریت تردد در تنگه هرمز و مقابله با کشتی هایی که به مقررات اعلام شده از سوی تهران پایبند نیستند ادامه می دهد.
پزشکیان: باید از وضعیت نه جنگ و نه صلح خارج شویم
مسعود پزشکیان با اشاره به شرایط بلاتکلیف کنونی گفت که کشور باید از وضعیت نه جنگ و نه صلح خارج شود؛ شرایطی که به گفته او، امکان برنامه‌ریزی روشن را دشوار می‌کند.این اظهارات در حالی مطرح شده است که هم‌زمان نشانه‌هایی از پیگیری مسیر مذاکره و گزارش‌هایی درباره احتمال ازسرگیری حملات نظامی منتشر می‌شود.
افزایش مخالفت افکار عمومی آمریکا با جنگ
بر اساس نظرسنجی مرکز پژوهشی پیو که از ۲۸ سپتامبر تا ۴ اکتبر انجام شده، ۶۵ درصد آمریکایی‌ها از نحوه مدیریت عملیات نظامی علیه ایران توسط ترامپ ابراز نارضایتی کرده‌اند و تنها ۳۳ درصد از عملکرد او حمایت کرده‌اند. همچنین ۵۸ درصد پاسخ‌دهندگان گفته‌اند که درباره اعزام نیروهای زمینی آمریکا به ایران نگرانی زیادی دارند.در گزارش اکونومیست نیز آمده است که نیمی از رأی‌دهندگان آمریکایی اعزام نیرو برای جنگ با ایران را اشتباه می‌دانند؛ رقمی که در مقایسه با جنگ عراق، با ۴۹ درصد مخالفت، بالاتر است.باراک اوباما، رئیس‌جمهور پیشین آمریکا، نیز در کارزار انتخاباتی ایالت اوهایو از سیاست‌های ترامپ انتقاد کرد و جنگ علیه ایران را اقدامی غیرضروری خواند. او افزایش هزینه‌های زندگی، نرخ بهره و قیمت سوخت را از جمله فشارهای اقتصادی بر خانواده‌های آمریکایی دانست و بخشی از وضعیت کنونی را ناشی از تصمیم‌های دولت ترامپ توصیف کرد.
ترامپ: شاید جنگ را ادامه دهیم یا به توافق برسیم
دونالد ترامپ در اظهاراتی درباره ایران، بار دیگر مدعی شد که تهران خواهان توافق است، اما از اعلام تصمیم نهایی خود درباره مسیر پیش‌رو خودداری کرد. او همچنین گفت ممکن است ناچار شود کار را با ایران یکسره کند یا دو طرف به توافق برسند؛ با این حال، در هر دو حالت خود را پیروز دانست.ترامپ در بخش دیگری از اظهاراتش، ایران را به حمایت از تروریسم متهم کرد. وزیر امور خارجه آمریکا نیز با دفاع از عملکرد دولت این کشور در مبارزه با گروه‌های تروریستی، مدعی شد که واشنگتن نقش اصلی را در شکست داعش و تضعیف القاعده داشته استدر مقابل، اوباما با زیر سؤال بردن ضرورت آغاز جنگ علیه ایران، استدلال‌های دولت کنونی آمریکا را به چالش کشید. این اختلاف مواضع در حالی برجسته شده که افزایش لجام گسیخته هزینه‌های انرژی و پیامدهای اقتصادی جنگ به موضوعی مهم در فضای سیاسی آمریکا تبدیل شده است.
نتانیاهو درباره حمله مجدد به ایران اظهارنظر نکرد
بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، در پاسخ به پرسشی درباره برنامه احتمالی حمله مجدد به ایران، از اظهارنظر درباره جزئیات این موضوع خودداری کرد. هم‌زمان، گزارش‌هایی درباره بررسی گزینه‌های نظامی تازه از سوی واشنگتن و تل‌آویو منتشر شده است؛ موضوعی که در کنار تحرکات نظامی منطقه، بر ابهام درباره مرحله بعدی بحران افزوده است.در همین حال، روزنامه وال‌استریت ژورنال گزارش داده است که مشاوران ترامپ، اسرائیل بدون نتانیاهو را کم‌دردسرتر ارزیابی می‌کنند. این گزارش، در صورت صحت، بازتاب‌دهنده دیدگاه منتسب به برخی مشاوران آمریکایی است و به‌تنهایی نشان‌دهنده تغییر رسمی سیاست واشنگتن در قبال نخست‌وزیر اسرائیل نیست.از سوی دیگر، در آستانه انتخابات پارلمانی اسرائیل، تجمع اعتراضی گسترده‌ای علیه نتانیاهو در تل‌آویو برگزار شد. برگزارکنندگان شمار شرکت‌کنندگان را بیش از ۱۰۰ هزار نفر اعلام کردند و خواستار تشکیل کمیسیون مستقل تحقیق درباره شکست امنیتی اسرائیل در حملات ۷ اکتبر ۲۰۲۳ شدند. رهبران چند حزب مخالف نیز در این تجمع حضور داشتند.
هشدار پاکستان درباره اختلال در پروازهای منطقه
پاکستان از شهروندان خود خواسته است برای احتمال اختلال در پروازهای منطقه خاورمیانه آماده باشند. این هشدار در شرایطی صادر شده که نگرانی‌ها درباره احتمال تشدید تنش نظامی افزایش یافته و مسیرهای هوایی و دریایی منطقه با عدم قطعیت مواجه‌اند.هم‌زمان، برخی منابع عراقی از پرواز جنگنده‌های ناشناس در آسمان استان بصره خبر داده‌اند. جزئیات این پروازها، هویت هواپیماها و ارتباط احتمالی آن‌ها با تحولات جنگ آمریکا و ایران هنوز روشن نیست.
دو مسیر دیپلماسی و تشدید تقابل
مجموع تحولات اخیر نشان می‌دهد که بحران ایران و آمریکا همچنان میان دو مسیر متفاوت قرار دارد: از یک سو، تلاش‌های میانجی‌گرانه پاکستان، ترکیه و کشورهای اروپایی برای بازگشت به مذاکره و حل اختلافات مربوط به تنگه هرمز؛ و از سوی دیگر، انتشار گزارش‌هایی درباره بررسی گزینه‌های نظامی تازه و افزایش نگرانی‌ها از گسترش درگیری.در این میان، اختلاف بر سر شروط مذاکره، محاصره دریایی بنادر ایران و وضعیت تنگه هرمز همچنان از موانع اصلی دستیابی به توافق است. هم‌زمان، مخالفت بخش بزرگی از افکار عمومی آمریکا با نحوه مدیریت جنگ و نگرانی از افزایش قیمت سوخت و تلفات نظامی، هزینه‌های داخلی ادامه درگیری را نیز برجسته کرده است.
