نورنیوز-گروه سیاسی: نورنیوز-گروه سیاسی: تحولات جنگ ایران و آمریکا در چند جبهه دنبال میشود: رایزنی قدرتهای بزرگ درباره پرونده ایران، اختلاف تهران و آژانس بر سر بازرسیها، تداوم تهدیدهای نظامی، و نشانههایی از هزینههای اقتصادی و شکافهای سیاسی در آمریکا؛ همزمان، سرنوشت تقابل همچنان نامعلوم مانده است.
رایزنی احتمالی ترامپ، شی و پوتین درباره ایران
پرونده ایران به محور یکی از دیدارهای مهم دیپلماتیک در حاشیه اجلاس سازمان همکاریهای اقتصادی آسیا و اقیانوسیه تبدیل شده است.
کاخ سفید از برنامهریزی برای برگزاری نشست سهجانبه رؤسای جمهور آمریکا، روسیه و چین در روز پنجشنبه ۱۹ نوامبر، برابر با ۲۸ آبان، در شهر شنژن چین خبر داده است.
بر اساس گزارش نیویورکپست، این دیدار در حاشیه اجلاس سالانه سازمان همکاریهای اقتصادی آسیا و اقیانوسیه برگزار خواهد شد و مسائل هستهای و تحولات مربوط به ایران از موضوعات مورد بحث خواهد بود.
این تحولات در شرایطی دنبال میشود که مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، در اظهاراتی با مقایسه ایران و کره شمالی مدعی شد کیم جونگ اون به دنبال حفظ حکومت خود است و قصد توسعه سرزمینی یا حمله به ژاپن و چین را ندارد؛ اما ایران را کشوری انقلابی و توسعهطلب توصیف کرد.
تهران: شرایط غیرعادی، بازرسی عادی را ناممکن کرده است
اختلاف تهران و آژانس بر سر نحوه اجرای تعهدات پادمانی، همچنان یکی از محورهای اصلی مناقشه هستهای است.
نمایندگی ایران در وین در واکنش به گزارش مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کرد گزارشهای مربوط به ایران بر مبنای قطعنامههایی تنظیم شدهاند که از نظر فنی و حقوقی دارای ایراد بوده و از حدود اختیارات قانونی آژانس فراتر رفتهاند.
ایران تأکید کرده است حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی به تأسیسات هستهای تحت نظارت این کشور، شرایطی بیسابقه ایجاد کرده که موجب اختلال در بازرسیها و خروج بازرسان آژانس شده است.
نمایندگی ایران همچنین با اشاره به ضرورت بررسی نگرانیهای امنیتی تهران تصریح کرده است که حذف تجاوز نظامی از قطعنامههای جانبدارانه، به معنای حذف پیامدهای آن از واقعیت نیست.
در موضع رسمی تهران آمده است که اجرای عادی پادمانها تحت شرایط غیرعادی از سر گرفته نخواهد شد و شورای حکام باید به ریشههای وضعیت موجود بپردازد.
انتشار مکاتبات محرمانه ایران و گروسی
هشت پیام ردوبدلشده میان تهران و مدیرکل آژانس، جزئیات اختلافات درباره بازرسی از تأسیسات آسیبدیده را آشکار کرده است.
شبکه المیادین متن مکاتبات ایران و رافائل گروسی را منتشر کرده است. محور اصلی این پیامها، وضعیت امنیتی تأسیسات هستهای آسیبدیده در حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی و شرایط لازم برای بازگشت بازرسان آژانس است.
در این مکاتبات، ایران تهدیدهای مستمر دونالد ترامپ درباره حملات احتمالی مجدد به تأسیسات هستهای را از عوامل مؤثر بر ملاحظات امنیتی خود دانسته است.
پاسخهای گروسی نیز حاکی از استقبال وی از موضع ایران درباره تعلیقنشدن توافق پادمان در چارچوب پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای است.
تهران در نامه ششم نوامبر بار دیگر بر تعهد خود برای ازسرگیری کامل اجرای تعهدات پادمانی، بهمحض فراهمشدن شرایط حقوقی و واقعی مرتبط، تأکید کرده است.
انهدام هفدهمین پهپاد آمریکایی بر فراز قشم
نیروی هوافضای سپاه از رهگیری و انهدام یک فروند پهپاد شناسایی ـ رزمی آمریکا در آسمان جزیره قشم خبر داد.
روابط عمومی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد یک فروند پهپاد آمریکایی از خانواده MQ-۱ در ساعت ۱۴:۳۰ با استفاده از سامانه نوین پدافند پیشرفته نیروی هوافضای سپاه در آسمان جزیره قشم رهگیری و منهدم شده است.
بر اساس اعلام سپاه، این پهپاد هفدهمین پهپاد MQ-۱ آمریکایی است که در جریان تحولات اخیر هدف قرار گرفته است.
همزمان، تصاویر مربوط به عملیات رهگیری و انهدام این پهپاد نیز منتشر شده است؛ موضوعی که بار دیگر بر استمرار مأموریتهای شناسایی و تقابل پدافندی در آسمان ایران تأکید دارد.
راهبرد انتظار ترامپ؛ فشار اقتصادی بهجای حمله گسترده
بر اساس تحلیل نیویورکتایمز، دونالد ترامپ بهجای تداوم گزینه حملات نظامی گسترده، راهبردی مبتنی بر انتظار و فشار اقتصادی را دنبال میکند.
طبق این گزارش، رئیسجمهور آمریکا امیدوار است با گذشت زمان، ایران بهتدریج از صدر اخبار کنار برود و فشار تحریمها و محاصره اقتصادی، تهران را به پذیرش خواستههای واشنگتن سوق دهد.
در همین چارچوب، ترامپ اعلام کرده است که آمریکا نیازی به توافق با ایران ندارد و جیدی ونس نیز از ورود به مذاکرات با مقامهای ایرانی، از جمله محسن رضایی، بازداشته شده است.
با این حال، مقامهای آمریکایی به رویترز گفتهاند ترامپ هنوز چگونگی پایان جنگ علیه ایران را مشخص نکرده است. این مقامها همچنین تصریح کردهاند حملات جدید به ایران تغییر قابلتوجهی در خواستههای تهران در مذاکرات ایجاد نخواهد کرد.
از سوی دیگر، تریتا پارسی هشدار داده است که ادامه جنگ ایران و آمریکا برای دو سال دیگر میتواند دستیابی به توافق را حتی برای رئیسجمهوری منعطفتر پس از ترامپ نیز ناممکن کند.
فشار اقتصادی آمریکا؛ سقوط ذخایر دیزل به پایینترین سطح ۲۳ ساله
کاهش ذخایر سوختی آمریکا، یکی دیگر از نشانههای فشار بر بخش انرژی و زنجیره تأمین این کشور است.
بر اساس دادههای اداره اطلاعات انرژی آمریکا، ذخایر سوختهای میانتقطیر این کشور برای نخستین بار از سال ۲۰۰۳ به کمتر از ۱۰۰ میلیون بشکه رسیده است.
این ذخایر از ژانویه ۲۰۲۶ تاکنون حدود ۲۵ درصد کاهش یافته و آخرین بار در آوریل ۲۰۰۳، همزمان با جنگ عراق، به سطح ۹۵.۷ میلیون بشکه رسیده بود.
دیزل از سوختهای کلیدی در حملونقل، کشاورزی و فعالیتهای صنعتی آمریکا محسوب میشود و کاهش موجودی آن میتواند آسیبپذیری بازار انرژی این کشور را در برابر اختلالات عرضه افزایش دهد.
شکاف در ائتلاف ترامپ و شکست انتخاباتی جمهوریخواهان
همزمان با تحولات جنگ، ائتلاف سیاسی ترامپ نیز با اختلافات داخلی و نشانههای کاهش حمایت عمومی روبهرو شده است.
شبکه انبیسی از پیروزی جاناتان کریستامکینز، نامزد دموکرات، در انتخابات فرمانداری آلاسکا خبر داده است. این پیروزی موجب بازپسگیری این کرسی از جمهوریخواهان شده و کریستامکینز را به جوانترین فرماندار تاریخ این ایالت تبدیل کرده است.
از سوی دیگر، نظرسنجی جدید اکونومیست ـ یوگاو پس از انتخابات میاندورهای نشان میدهد ۶۳ درصد آمریکاییها از عملکرد ترامپ ناراضی هستند و ۶۷ درصد نیز مدیریت اقتصادی او را تأیید نمیکنند. محبوبیت ترامپ بر اساس این نظرسنجی به پایینترین سطح دوره دوم ریاستجمهوریاش رسیده است.
در کنار این تحولات، اختلافات در ائتلاف سیاسی ترامپ و رقابت جناحهای راست افراطی مسیحی بر سر آینده جنبش ماگا تشدید شده است. چهرههایی همچون تاکر کارلسون و جیدی ونس در کانون این رقابتها قرار دارند.
تحولات امنیتی اسرائیل و موضعگیری در شورای امنیت
جنگ با ایران علاوه بر واشنگتن، محافل سیاسی و امنیتی تلآویو و شورای امنیت سازمان ملل را نیز تحت تأثیر قرار داده است.
شبکه ۱۲ تلویزیون رژیم صهیونیستی گزارش داده است گادی آیزنکوت، رئیس حزب یاشار و مأمور تشکیل کابینه جدید، با وجود دیدار امنیتی با بنیامین نتانیاهو، از سفر رومن گافمن، رئیس موساد، به آمریکا برای رایزنی درباره تحولات منطقه اطلاع نداشته است.
در تحولی دیگر، ایران، روسیه و چین در نشست شورای امنیت سازمان ملل با یادآوری حملات و جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه مردم ایران، خواستار ایفای مسئولیت این شورا بر اساس منشور سازمان ملل برای توقف اقدامات تنشآفرین شدند.
واکنش تهران به تهدیدهای اقتصادی واشنگتن
همزمان با تشدید ادبیات تحریمی آمریکا، مقامهای اقتصادی ایران از تمرکز بر تأمین نیازهای اساسی و مدیریت بازار ارز سخن گفتهاند.
عبدالناصر همتی، رئیس بانک مرکزی، در واکنش به تهدیدهای اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، درباره تشدید تحریمها گفت: «اول جوجه را آخر پاییز بشمارد، بعد راجع به زمستان صحبت کند.»
وی با اشاره به تأمین نزدیک به ۳۳ میلیارد دلار ارز در مدت اخیر اعلام کرد تأمین دارو و کالاهای اساسی در اولویت قرار دارد و دولت تلاش میکند مانع بروز اختلال در تأمین نیازهای مردم شود.
همتی همچنین در واکنش به اظهارات مارکو روبیو درباره بیتوجهی ایران به معیشت مردم گفت تمرکز دولت و بانک مرکزی بر تأمین کالاهای اساسی و حفظ معیشت خانوارهاست.
وی با اشاره به فشار تحریمها و محدودیتهای فروش نفت، افزایش دشواریهای اقتصادی و تورم را ناشی از فشارهای آمریکا دانست و تأکید کرد تلاش مجموعه اقتصادی کشور بر کاهش آسیبهای واردشده به مردم متمرکز است.