نورنیوز-گروه اجتماعی: سید مهدی ابطحی در آیین رونمایی از مجموعه کتاب ۱۲ جلدی «تجربههای جهانی بازسازی پساجنگ» که صبح امروز سهشنبه ۱۰ شهریورماه در موسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی برگزار شد، با قدردانی از دستاندرکاران تهیه و ترجمه این مجموعه، گفت: همواره این پرسش برای من مطرح بوده که چگونه اروپا پس از جنگ جهانی دوم، با وجود آسیبهای گسترده و کاهش قدرت سیاسی و اقتصادی، توانست در مدت کوتاهی بازسازی و بازآفرینی شود.
وی افزود: چگونه در همان سالها نظریههای رشد، نگرش سیستمی، مهندسی صنایع و مفهوم توسعه متوازن شکل گرفت و اروپا توانست مسیر بازسازی را با سرعت طی کند؟
معاون پژوهشی وزیر علوم با اشاره به تجربه سایر کشورها گفت: این در حالی است که در برخی کشورهای دیگر، همانطور که در گزارشهای این مجموعه درباره بازسازی در جهان اسلام، افغانستان، عراق و فلسطین مطرح شده، این کشورها پس از جنگ با فساد، تباهی و فروپاشی ساختارهای اجتماعی مواجه شدند؟
ابطحی با بیان اینکه این مجموعهها تا حدی به پرسشهای ذهنی او درباره تفاوت تجربه کشورها در دوره پساجنگ پاسخ دادهاند، گفت: باید درباره این متون بیشتر گفتوگو کنیم تا ببینیم چه عواملی باعث شد برخی کشورها پس از جنگ به سرعت بازسازی شوند و برخی دیگر با مشکلات گسترده مواجه شوند.
وی در ادامه با اشاره به دیداری در لبنان با شهید سیدحسن نصرالله، اظهار کرد: سید حسن نصرالله در این دیدار گفت در برخی کشورهای عربی مفهوم «وطن» بهدرستی شکل نگرفته است و مفهوم وطن گمشده است. این موضوع برای من نیز این پرسش را ایجاد کرد که آیا ما در ایران نیز مفاهیمی داریم که آنها را از دست داده یا فراموش کردهایم و باید دوباره به آنها توجه کنیم؟
ابطحی با اشاره به تحولات پس از جنگ تحمیلی در ایران، گفت: پس از جنگ، روندهایی در حوزه اقتصادی شکل گرفت و بخشهای امنیتی و بخشی از کسانی که در دوران جنگ مسئولیت تأمین و تدارکات را بر عهده داشتند، وارد فعالیتهای اقتصادی شدند. در ادامه، شکلگیری سرمایهداری و ظهور سرمایهداران بزرگ، مسائل و تغییراتی را در ساختار اجتماعی ایجاد کرد و برای دولتها مشکلاتی ایجاد شد.
وی ادامه داد: در دوره بازسازی، انتقال خطوط تولید و دیگر اقدامات اقتصادی نیز مسائل مختلفی برای جامعه ایرانی ایجاد کرد و برخی دولتهای بعدی نیز در مقاطعی بر همین زخمها تمرکز کردند.
معاون پژوهشی وزیر علوم اظهار کرد: مفهوم گمشدهای که غرب به آن پرداخت و ما آن را گم کردیم، مفهوم منافع ملی بود. این مفهوم در میان فعالان سیاسی گم شده است و من به نسل زِد اعتقاد دارم و امیدوارم آنها این موضوعات را زودتر بفهمند.
وی خاطر نشان کرد: منافع ملی یعنی ایران از هر چیز مهمتر باشد؛ نه منافع یک گروه، فرد یا حتی منافع اقتصادی یک بخش خاص. این مفهوم در میان بخشی از فعالان سیاسی گم شده است.
وی با اشاره به شکلگیری «میز مطالعات جنگ» در موسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، اظهار کرد: امیدوارم این میز بتواند به فهم دقیقتر مفهوم منافع ملی کمک کند و موسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی و پژوهشگاههای علوم انسانی نیز در این زمینه نقشآفرینی کنند.
ابطحی با بیان اینکه تکالیف باقیمانده برای این مجموعه مطالعاتی بسیار زیاد است، گفت: ممکن است کشور در دوره پس از جنگ بار دیگر با کشمکشهای سیاسی و گروهی مواجه شود؛ بنابراین باید از تجربههای گذشته استفاده کنیم تا این مسائل مانع رسیدگی دقیق به مشکلات کشور نشود.
وی مجموعه «تجربههای جهانی بازسازی پساجنگ» را ارزشمند توصیف کرد و گفت: آنچه از منظر یک ناظر بیرونی و با نگاه مهندسی به این موضوع پرداخته شده، بسیار ارزشمند است و در عین حال، تکالیف و مطالعات بسیاری همچنان در این زمینه باقی مانده است. امروز از مجموعه ارزشمندی رونمایی میکنیم و به نظرم تکالیف مانده برای این مجموعهها بسیار زیاد است؛ در ایرانی که آسیب دیده و همه آن آرزوی سربلندی کشور و استقرار نظام را داریم و در واقع امنیت و آرامش را میخواهیم.