نورنیوز- گروه اجتماعی: گوشت بوفالوی هندی که سالها عرضه آن برای مصرف خانوار محدود بود حالا مجوز ورود به سفره ایرانی را گرفته است؛ تغییری که دوباره پرسشها درباره علت ممنوعیت گذشته را مطرح کرده است. این محصول چه تفاوتی با گوشت گوساله دارد، چه ارزش غذایی دارد و هنگام خرید آن باید به چه نکاتی توجه کرد؟
گوشتی که راهش را به سفرهها باز کرد
مسئولین سازمان دامپزشکی در هفته گذشته برای اولین بار عرضه گوشت بوفالوی وارداتی در سبد خانوار را قانونی اعلام کردند. خبری که واکنشهایی در فضای حقیقی و مجازی به همراه داشت؛ اما این پرسش مطرح است که اگر گوشت بوفالو از نظر بهداشتی مشکلی نداشته، دلیل ممنوعیت عرضه آن در سالهای گذشته چه بوده و حالا چه تغییر علمی، بهداشتی یا قانونی موجب آزادسازی آن شده است؟
نگرانی از واردات گوشت از کشورها با استانداردها و شرایط متفاوت حاکم بر آنها نیز موضوعی جدی است. سازمانهای نظارتی هنگام واردات محصولات دامی باید وضعیت بهداشتی کشور مبدأ، کشتارگاه، نحوه حمل، بستهبندی، آزمایشهای لازم و شرایط قرنطینهای را بررسی کنند.
گوشت بوفالو، مانند سایر گوشتهای قرمز از منابع غنی پروتئین، آهن، ویتامینها و مواد معدنی است و صرفاً به دلیل اینکه از بوفالو به دست آمده نمیتوان آن را مادهای ناسالم یا سمی دانست؛ اما پرسش مهم این است که چرا تا کنون عرضه گوشت بوفالوی وارداتی (هندی) در بازار مصرف خانوار ممنوع بود و بعضاً با نام گوشت گوساله در بازار فروخته میشد؟! با وجود اینکه گوشت بوفالو از نظر بافت، ظاهر و پخت با گوشت گوساله تفاوت دارد.
گوشت بوفالوی هندی بر اساس اعلام عباس عباسی مدیرکل اسبق دفتر نظارت بر بهداشت عمومی سازمان دامپزشکی در سال 1394 تنها برای مصارف صنعتی و فرآوردههایی حرارتی (سوسیس و کالباس) مجوز واردات داشت و استفاده از آن به عنوان گوشت خام در سبد خانوار یا عرضه به شکل گوشت چرخکرده ممنوع بود؛ اما در همان زمان هم سازمان دامپزشکی اعلام کرده بود که گوشت بوفالوی تولید داخل در صورت طی فرآیندهای نظارتی ممنوعیتی برای مصرف خانوار ندارد.
حالا احمد شریعتی مدیرکل دامپزشکی استان تهران عرضه گوشت بوفالوی هندی در بازار مصرف خانگی را علیرغم ممنوعیتهای گذشته «قانونی» و فرایند کشتار آن در مبدأ را تحت نظارتهای شرعی و بهداشتی اعلام کرده است؛ این موضوع عرضه گوشت بوفالو در بازار ایران را بار دیگر مورد توجه شهروندان قرار داده و مطالباتی را درباره سلامت این گوشت و علل ممنوعیت و آزادسازی عرضه آن مطرح کرده است.
این سوال در میان کاربران فضای مجازی مطرح است که اگر گوشت بوفالو سالم بوده دلیل ممنوعیت عرضه آن طی سالهای گذشته چیست و حالا چه تغییر علمی، بهداشتی یا قانونی موجب آزادسازی عرضه این محصول شده است؟! اظهارات شریعتی نشان میدهد که رفع ممنوعیت عرضه بازاری گوشت بوفالوی هندی به دلیل اعمال نظارت بهداشتی و شرعی بر تولید این محصول بوده است؛ نه تغییر در کیفیت گوشت بوفالو. وی تأکید کرده که گوشت بوفالو باید با تأییدیه دامپزشکی، مهر بهداشتی و تاریخ تولید و انقضاء عرضه شود و فروش آن به نام گوشت گاو مجاز نیست.
گوشت بوفالو منبع غنی پروتئین
دکتر سید حامد شیرازی بهشتی رئیس اسبق دانشکده دامپزشکی دانشگاه آزاد کرج، درباره تفاوت بوفالو و گاومیش به خبرنگار نورنیوز گفت: «بوفالو» گاومیش کوهاندار است؛ بنابراین با گاومیش معمولی تفاوت دارد. گاومیش کوهاندار انواع مختلفی همچون آمریکایی و اروپایی دارد؛ اما گونهای که در بحث واردات گوشت مورد توجه قرار گرفته، بوفالوی اهلی یا آسیایی است که اصطلاحاً به آن بوفالوی آبی یا واتربوفالو گفته میشود.
وی با بیان اینکه میزان پروتئین گوشت بوفالو بالاتر از گوشت گاو است، افزود: گوشت بوفالو در منابع علمی به عنوان منبع غنی پروتئین شناخته میشود و تقریباً تمامی اسید آمینههای ضروری بدن را تأمین میکند. اسیدهای آمینه ضروری موادی هستند که بدن توانایی ساخت آنها را ندارد و باید از طریق مواد غذایی دریافت شوند.
رئیس اسبق دانشکده دامپزشکی دانشگاه آزاد کرج با اشاره به گروههایی که به پروتئین بالای گوشت بوفالو نیاز دارند ادامه داد: این گوشت برای ورزشکاران، نوجوانان در سن رشد و سالمندان بسیار مفید است؛ چراکه در سنین بالا توده پروتئینی بدن تحلیل میرود. همچنین افرادی که دوران نقاهت بیماری را سپری میکنند، به میزان قابل توجهی پروتئین برای فرآیند ترمیم بدن نیاز دارند و گوشت بوفالو میتواند در این زمینه مفید باشد.
وی درباره میزان چربی گوشت بوفالو بیان کرد: میزان چربی گوشت بوفالو نسبت به گوشت گاو کمتر است. گوشت بوفالو نسبت به گوشت گاو میزان چربی اشباع کمتری نیز دارد و بنابراین در یک رژیم غذایی متعادل کاربرد بسیاری دارد و به حفظ سلامتی قلب و عروق کمک نیز میکند. گوشت بوفالو نسبت به گوشت گاو کلسترول کمتری دارد؛ به همین دلیل متخصصان تغذیه گوشت این حیوان را برای افرادی توصیه میکنند که قصد کاهش وزن دارند یا میزان کلسترول خونشان بالاست.
شیرازی بهشتی با بیان اینکه میزان آهن و ویتامین B12 در گوشت بوفالو نسبت به گوشت گاو بیشتر است؛ خاطرنشان کرد: این دو عنصر در فرآیند خونسازی و عملکرد طبیعی سیستم عصبی نقش مهمی دارند؛ بنابراین طبق تحقیقات مصرف گوشت بوفالو برای افراد مبتلا به کمخونی ناشی از کمبود آهن یا ویتامین B12 مفید است.
وی درباره مقادیر تقریبی مواد مغذی موجود در گوشت بوفالو تصریح کرد: در هر ۱۰۰ گرم گوشت حیوان حدود ۲۰ تا ۲۳ گرم پروتئین، یک تا سه گرم چربی، ۴۰ تا ۵۰ میلیگرم کلسترول، دو تا سه میلیگرم آهن، سه تا چهار میلیگرم روی و مقدار قابل توجهی ویتامین B12 گزارش شده است؛ همچنین هر ۱۰۰ گرم گوشت بوفالو تقریباً ۱۲۰ تا ۱۴۰ کیلوکالری انرژی تولید میکند.
شیرازی بهشتی درباره وضعیت مصرف گوشت بوفالو از نظر شرعی و بهداشتی یادآور شد: گوشت این حیوان از نظر شرعی هیچگونه مشکلی ندارد و مانند گوشت گاو حلال است؛ مشروط بر اینکه موازین شرعی مربوط به ذبح در کشور مبدأ رعایت شود.
وی با تأکید بر اهمیت رعایت استانداردهای بهداشتی در واردات گوشت بوفالو بیان کرد: متأسفانه گوشت بوفالو طی 10 سال گذشته از برخی کشتارگاههای هند با شرایط بهداشتی نامناسب وارد میشد و نگرانیهایی را برای مصرف ایجاد میکرد. امیدواریم سازمان دامپزشکی به عنوان متولی واردات نظارت لازم را اعمال کند تا بوفالو در کشتارگاههایی ذبح شود که موازین بهداشتی را بهطور کامل رعایت میکنند.