نورنیوز-گروه اقتصادی: رقابت جهانی در حوزه هوش مصنوعی دیگر تنها یک مسابقه فناورانه نیست؛ بلکه به یکی از مهمترین میدانهای رقابت اقتصادی جهان تبدیل شده است. تازهترین دادههای منتشرشده از سوی «Investor Sight» بر پایه آمارهای بانک تسویه حسابهای بینالمللی (BIS)، نشان میدهد ارزش بازار شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی در برخی کشورها به اندازهای افزایش یافته که سهمی چشمگیر از تولید ناخالص داخلی آنها را تشکیل میدهد.
بر اساس این گزارش، تایوان با ارزش کل شرکتهای هوش مصنوعی معادل یک هزار و ۶۰۰ میلیارد دلار، در جایگاه نخست قرار دارد؛ رقمی که برابر با ۲۰۷.۲ درصد تولید ناخالص داخلی این کشور است. به بیان دیگر، ارزش شرکتهای هوش مصنوعی تایوان بیش از دو برابر کل اقتصاد این کشور برآورد میشود. این جهش چشمگیر تا حد زیادی به جایگاه استراتژیک تایوان در صنعت نیمههادیها و حضور غولهایی مانند شرکت تولید تراشههای پیشرفته مرتبط است.
در رتبه دوم، ایالات متحده آمریکا قرار دارد؛ کشوری که ارزش شرکتهای هوش مصنوعی آن به ۲۹.۹ تریلیون دلار رسیده و معادل ۱۰۴.۳ درصد GDP این کشور است. آمریکا با میزبانی بزرگترین شرکتهای فناوری جهان، از جمله فعالان اصلی حوزه هوش مصنوعی، همچنان قدرت نخست این صنعت محسوب میشود.
کره جنوبی با ارزش ۹۶۸ میلیارد دلار و سهم ۵۱.۶ درصدی از تولید ناخالص داخلی، سومین کشور این فهرست است. پس از آن ژاپن با ۹۰۰ میلیارد دلار و نسبت ۲۲.۴ درصد قرار دارد که نشاندهنده سرمایهگذاری گسترده شرق آسیا بر فناوریهای نوین است.
در میان کشورهای خاورمیانه، اسرائیل با ارزش ۱۰۶ میلیارد دلار و سهم ۱۹.۷ درصدی از GDP، جایگاه قابل توجهی دارد. این کشور طی سالهای اخیر با توسعه استارتاپها و جذب سرمایههای بینالمللی، به یکی از قطبهای فناوری و هوش مصنوعی تبدیل شده است.
چین نیز با وجود داشتن دومین اقتصاد بزرگ جهان، ارزش شرکتهای هوش مصنوعی خود را به ۲.۹ تریلیون دلار رسانده که معادل ۱۶ درصد تولید ناخالص داخلی این کشور است. سیاستهای حمایتی دولت پکن و سرمایهگذاری گسترده در حوزه هوش مصنوعی، چین را به یکی از رقبای اصلی آمریکا در این عرصه تبدیل کرده است.
در ادامه این فهرست، اتحادیه اروپا با ۱.۶ تریلیون دلار و سهم ۱۰ درصدی، هند با ۳۵۶ میلیارد دلار و سهم ۹.۱ درصدی، بریتانیا با ۳۱۰ میلیارد دلار و نسبت ۸.۴ درصدی قرار گرفتهاند.
همچنین سنگاپور با ارزش ۴۰ میلیارد دلار و سهم ۷.۳ درصدی، کانادا با ۱۶۰ میلیارد دلار و سهم ۷.۱ درصدی، استرالیا با ۱۲۱ میلیارد دلار و نسبت ۶.۹ درصدی، هنگکنگ با ۲۷ میلیارد دلار و سهم ۶.۶ درصدی و در نهایت سوئیس با ۵۲ میلیارد دلار و سهم ۵.۶ درصدی در این رتبهبندی حضور دارند.
این آمارها یک واقعیت مهم را آشکار میکند؛ ارزشآفرینی در حوزه هوش مصنوعی دیگر محدود به توسعه نرمافزار یا تولید مدلهای زبانی نیست، بلکه زنجیرهای از صنایع از جمله نیمههادیها، مراکز داده، رایانش ابری، رباتیک و خدمات دیجیتال را در بر میگیرد. از همین رو، کشورهایی که زیرساخت فناوری قویتر و سرمایهگذاری بیشتری در این بخش انجام دادهاند، توانستهاند سهم بیشتری از این بازار چند تریلیون دلاری را به دست آورند.
ایران هرچند در این فهرست حضور ندارد، اما در سالهای اخیر تلاشهایی برای توسعه زیستبوم هوش مصنوعی، حمایت از شرکتهای دانشبنیان و ایجاد زیرساختهای محاسباتی آغاز شده است. با این حال، فاصله ایران با کشورهای پیشرو همچنان قابل توجه است و کارشناسان معتقدند برای ورود مؤثر به این رقابت جهانی، افزایش سرمایهگذاری، دسترسی به فناوریهای پیشرفته، توسعه مراکز داده و حمایت از پژوهش و نوآوری ضروری است.
به نظر میرسد در دهه آینده، برندگان اصلی اقتصاد جهانی کشورهایی خواهند بود که بتوانند بیشترین سهم را از زنجیره ارزش هوش مصنوعی به دست آورند؛ رقابتی که امروز از مرزهای فناوری عبور کرده و به یکی از تعیینکنندهترین شاخصهای قدرت اقتصادی جهان تبدیل شده است.