نورنیوز- گروه اجتماعی: پژوهش جدید دانشمندان «دانشگاه سیدنی»(USYD) نشان داد افراد مسنی که مصرف چربی را در رژیم غذایی خود کاهش دادهاند یا میزان پروتئین حیوانی مصرفی خود را کم کردهاند، نشانههایی از جوانتر شدن بیولوژیکی دارند.
به نقل از ساینسدیلی، این پژوهش نشان داد که بزرگسالان بین ۶۵ تا ۷۵ سال پس از دنبال کردن رژیمهای غذایی خاص فقط به مدت چهار هفته، کاهش سن بیولوژیکی را تجربه کردند. پژوهشگران میگویند این یافتهها نشان میدهند که تغییرات غذایی در مراحل بعدی زندگی ممکن است نشانگرهای مرتبط با پیری و سلامت کلی را به سرعت بهبود ببخشند.
اگرچه نتایج این پژوهش امیدوارکننده هستند اما دانشمندان تأکید کردند پژوهش آنها تنها یک نشانه اولیه را ارائه میدهد و نه یک اثبات قطعی مبنی بر این که رژیم غذایی میتواند پیری را معکوس کند. آنها میگویند برای تعیین این که آیا این تغییرات بیولوژیکی، خطر بیماری را به مرور زمان کاهش میدهند و آیا همین تغییرات در سایر گروههای سنی نیز رخ میدهند، به پژوهشهای بزرگتر و طولانیتری نیاز است.
سن بیولوژیکی چیست؟
سن تقویمی، تعداد سالهای زندگی یک شخص را اندازهگیری میکند اما سن بیولوژیکی نشاندهنده میزان عملکرد بدن است. پیری بیولوژیکی میتواند بسته به عواملی مانند سلامت، سبک زندگی و توانایی بدن در بهبودی از استرس و بیماری، از شخصی به شخص دیگر تفاوت قابل توجهی داشته باشد.
دانشمندان برای تخمین سن بیولوژیکی، نشانگرهای زیستی را تحلیل میکنند که شاخصهای قابل اندازهگیری سلامت فیزیولوژیکی در طول زمان هستند. این نشانگرهای زیستی اغلب برای درک سلامتی بلندمدت و طول عمر احتمالی، سودمندتر از سن تقویمی در نظر گرفته میشوند.
دانشمندان در این پژوهش از اطلاعات ۲۰ نشانگر زیستی برای محاسبه نمرات سن بیولوژیکی شرکتکنندگان استفاده کردند. این اطلاعات شامل اندازهگیری مواردی مانند کلسترول، انسولین و سطح پروتئین واکنشی C بود.
این پژوهش شامل ۱۰۴ شرکتکننده بود که یکی از چهار رژیم غذایی به طور تصادفی به آنها اختصاص داده شد. هر رژیم غذایی، ۱۴ درصد کل انرژی را از پروتئین تأمین میکرد.
دو رژیم غذایی، همهچیزخوار بودند که نیمی از پروتئین آنها از منابع حیوانی و مابقی از گیاهان تأمین میشد. دو رژیم غذایی دیگر، نیمهگیاهخوار بودند که در آنها ۷۰ درصد پروتئین از منابع گیاهی تأمین میشد.
در این گروهها به شرکتکنندگان رژیم غذایی پرچرب و کمکربوهیدرات یا رژیم غذایی کمچرب و پرکربوهیدرات نیز داده شد. اینکار، چهار گروه رژیم غذایی ایجاد کرد که عبارتند از همهچیزخوار پرچرب، همهچیزخوار پرکربوهیدرات، نیمهگیاهخوار پرچرب و نیمهگیاهخوار پرکربوهیدرات.
شاخص توده بدنی شرکتکنندگان بین ۲۰ تا ۳۵ بود. همه شرکتکنندگان غیرسیگاری، غیرگیاهخوار بودند و هیچ عارضه جدی مانند دیابت نوع ۲، سرطان، بیماری کلیوی، بیماری کبدی و حساسیت غذایی نداشتند.
دانشمندان دریافتند گروه رژیم غذایی پرچرب و کمکربوهیدرات که رژیم غذایی آنها نزدیکترین رژیم غذایی به رژیم غذایی شرکتکنندگان پیش از پژوهش بود، هیچ تغییر قابل توجهی را در نشانگرهای سن بیولوژیکی نشان ندادند.
سه گروه دیگر، کاهش سن بیولوژیکی را نشان دادند. قویترین شواهد آماری از گروه همهچیزخوار پرکربوهیدرات به دست آمد که رژیم غذایی همهچیزخواری با کربوهیدرات بیشتر و چربی کمتر داشتند. در آن گروه، ۱۴ درصد انرژی از پروتئین، ۲۸ تا ۲۹ درصد از چربی و ۵۳ درصد از کربوهیدراتها تأمین میشد.
اگرچه نتایج این پژوهش نشان دادند که رژیم غذایی ممکن است به طور شگفتآوری با سرعت بر پیری بیولوژیکی تأثیر بگذارد اما پژوهشگران هشدار دادند که هنوز مشخص نیست آیا این پیشرفتها در بلندمدت دوام میآورند و به کاهش مداوم سن بیولوژیکی میانجامند.
پروفسور «آلیستر سینیور»(Alistair Senior) پژوهشگر دانشکده علوم زیستی و محیطی و «مرکز چارلز پرکینز»(Charles Perkins Centre) دانشگاه سیدنی که بر این پژوهش نظارت داشت، گفت: برای ارزیابی این که آیا تغییرات غذایی، خطر بیماریهای مرتبط با سن را تغییر میدهند یا خیر، به تغییرات غذایی بلندمدتتری نیاز است.
دکتر «کیتلین اندروز»(Caitlin Andrews) پژوهشگر دانشکده علوم زیستی و محیطی دانشگاه سیدنی و سرپرست این پژوهش گفت: هنوز خیلی زود است که با قطعیت بگوییم تغییرات خاص در رژیم غذایی به افزایش طول عمر میانجامند اما این پژوهش، نشانههای اولیهای را از مزایای احتمالی تغییرات غذایی در مراحل بعدی زندگی ارائه میدهد. پژوهشهای آینده باید بررسی کنند که آیا این یافتهها را میتوان به سایر گروهها نیز تعمیم داد و آیا تغییرات ثبتشده پایدار هستند یا پیامدهای بلندمدت را پیشبینی میکنند.
این پژوهش در مجله «Aging Cell» به چاپ رسید.
ایسنا