شاهنامه (13 خبر)

آنچه امروز در تاجیکستان، تلاش برای تبدیل حافظه پراکنده تاریخی به هویت زنده و قابل زیست. از آموزش «الفبای نیاکان» در مدرسه تا توزیع رایگان شاهنامه در خانه‌ها، تلاشی هستند برای اینکه یک ملت دوباره خود را به یاد بیاورد، و در این مسیر، بخشی از یک جهان فرهنگی بزرگ‌تر را نیز کشف کند؛ جهانی که زبان فارسی هنوز یکی از ستون‌های اصلی آن است.

رئیس جمهور کشورمان در پیامی نوشت: فردوسی با شاهنامه هویت ایرانی را جاودانه کرد.

ما به عنوان وارثان تمدنی که ممکن است از قربانیان فرایند جهانی‌سازی باشد می توانیم راهبرد مقاومت خود را از روی نقشه‌ای که فردوسی در شاهنامه طراحی کرد انتخاب و اجرایی کنیم. به این اعتبار، شاهنامه هنوز هم در حکم فانوس دریایی، مسیر نجات و پیروزی را در اقیانوس متلاطم سده بیست و یکم به ایرانیان نشان می‌دهد.

علی نصیریان تأکید کرد ایران ملت ریشه‌داری است و بر خلاف ادعاهای برخی، تاریخ و تمدن آن تنها 250 ساله نیست و از بین رفتنی نیست.

برخی سرود‌ها یا ترانه‌ها، به دلیل اینکه به درستی سخن زمانه و تفسیر زمانه‌اند، بیان آن چیزی هستند که در درون جامعه می‌جوشد و می‌تراود. چنان سرودی، در ذهن و زبان و جان مردم جاری می‌شود. همه زمزمه می‌کنند. تبدیل به شعار ملی می‌شود؛ مانند سرود «تو رستم تهمتنی!» که شعرش را روحانی جوان حجت‌الاسلام طاهری سروده است.مهدی رسولی و دیگران نیز خواندند.

شاید مهم‌ترین میراث بهرام بیضایی، یادآوری این حقیقت باشد که هویت، امری پویا و زنده است؛ چیزی که باید مدام بازخوانی و بازسازی شود. او با هنر خود، پلی میان گذشته و حال ساخت. در جهانی که شتاب، فراموشی را به فضیلت بدل کرده، بیضایی ایستاد و به ما آموخت که بدون تاریخ و هویت تاریخی، آینده‌ای در کار نیست.

وزیران فرهنگ ایران و تاجیکستان در حاشیه مجمع بین‌المللی فرهنگ‌های متحد در سن‌پترزبورگ دیدار کردند. شاهنامه، نقالی و هفته‌های فرهنگی در صدر گفت‌وگوها قرار داشت و دو طرف توافق کردند همکاری‌های فرهنگی را بر پایه میراث مشترک ادبی و هنری بیش از پیش گسترش دهند.

اقدام دولت تاجیکستان به توزیع رایگان شاهنامه، از این منظر، نوعی سرمایه‌گذاری بلندمدت بر روی انسجام ملی است. خانواده‌ها با این کتاب، فرزندان خود را با قهرمانان و ارزش‌های مشترک آشنا می‌کنند و سل جدید خود را در یک «داستان مشترک» اجتماعی جای می‌دهند. این امر نه‌تنها از شکاف‌های قومی و زبانی می‌کاهد، بلکه زمینه را برای افزایش اعتماد به نهادهای ملی فراهم می کند.

در شاهنامه، افراسیاب با طراحی یک نقشه پیچیده، پدر و پسر را مقابل هم قرار می‌دهد و از ناآگاهی آن‌ها بهره‌برداری می‌کند. امروز نیز الگوهای مشابهی در میدان جنگ نرم و عملیات روانی جهانی علیه جوامع، خصوصاً کشورهای مستقل و مقاوم، در جریان است؛ الگویی که به آن «نفوذ و جنگ روایت‌ها» گفته می‌شود.

ما به عنوان وارثان تمدنی که ممکن است از قربانیان فرایند جهانی سازی باشد می توانیم راهبرد مقاومت خود را از روی نقشه ای که فردوسی در شاهنامه طراحی کرد انتخاب و اجرایی کنیم. به این اعتبار، شاهنامه هنوز هم در حکم فانوس دریایی، مسیر نجات و پیروزی را در اقیانوس متلاطم سده بیست و یکم به ایرانیان نشان می دهد.