نظم_نوین_جهانی (15 خبر)

دیدار شی جین‌پینگ با چنگ لی‌وون در پکن در بحبوحه تحولات امنیتی شرق آسیا، نشانه‌ای از بازآرایی قدرت جهانی و تضعیف اعتماد به هژمونی آمریکا در سایه تشدید تنش‌های تایوان، اوکراین و کره ارزیابی می‌شود.

این مقاله را به سختی بسیار تدوین کرده‌ام. برای اولین‌بار طی حدود 43سال گذشته، 38روز است که به سختی توانسته‌ام بر انجام کار فکری تمرکز پیدا کنم. این روزها که هر یک دقیقه‌اش مانند سال‌ها بر دوش زمان سنگینی می‌کند، برایم تلخ‌ترین دوران زندگی بوده است.

تحرکات اخیر در شورای امنیت و پیرامون تنگه هرمز، نشانه‌ای از ورود بحران غرب آسیا به مرحله‌ای تازه است؛ مرحله‌ای که در آن تلاش برای مشروع‌سازی مداخله نظامی، با روایت‌سازی سیاسی و تغییر موازنه‌های قدرت درهم آمیخته است.

پهلوگیری ناو بالگردبر روسی در بندرعباس و برگزاری رزمایش مشترک ایران و روسیه، صرفا یک تمرین نظامی نیست؛ این رویداد پیامی راهبردی درباره گذار از امنیت وارداتی به امنیت بومی و نشانه‌ای از تغییر موازنه قدرت در دریای عمان و شمال اقیانوس هند است.

رزمایش «کنترل هوشمند تنگه هرمز» با محوریت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در منطقه راهبردی تنگه هرمز، صرفاً یک مانور نظامی نیست؛ بلکه نمایش پیوند قدرت بومی، امنیت منطقه‌ای و پشتیبانی عملی از دیپلماسی ایران در برابر راهبرد تهدیدمحور آمریکا است.

نشست اخیر کنفرانس امنیتی مونیخ به‌جای ایفای نقش سکوی گفت‌وگوی امنیتی، به صحنه‌ای برای تقابل سیاسی با ایران بدل شد. این رویکرد نه‌تنها بیانگر خطای محاسباتی اروپا درباره تحولات داخلی ایران است، بلکه نشانه‌ای از افول جایگاه راهبردی آن در نظم نوین جهانی محسوب می‌شود.

فرمان اجرایی ترامپ برای اعمال تعرفه بر کشورهای تعامل‌کننده با ایران، نشانه بازگشت واشنگتن به سیاست فرسایش متناوب و فشار ترکیبی اقتصادی–نظامی است؛ اقدامی که فراتر از یک واکنش ضدایرانی، بخشی از استراتژی کلان آمریکا برای برهم‌زدن زمین‌بازی نظم نوین جهانی است.

همزمان با اعلام دور تازه گفت‌وگوهای ایران و آمریکا در مسقط، اروپا با صدور بیانیه‌های حمایتی تلاش می‌کند به صحنه‌ای بازگردد که سال‌هاست از آن حذف شده است؛ تلاشی التماس‌گونه برای بازیابی اعتباری که با بی‌تعهدی، تبعیت و سکوت در برابر جنایت‌ها سوخته است.

ادعای دوباره آمریکا درباره تصرف گرینلند، نه صرفاً یک مناقشه جغرافیایی، بلکه نماد آشکار افول قدرت، استقلال و اعتبار راهبردی اروپاست؛ قاره‌ای که میان اعتراض لفظی، وابستگی امنیتی و ناتوانی عملی، در برابر یکجانبه‌گرایی واشنگتن گرفتار شده است.

پرتاب همزمان سه ماهواره سنجشی ایرانی «پایا»، «ظفر2» و نسخه ارتقایافته «کوثر» به مدار 500 کیلومتری زمین، تنها یک موفقیت فناورانه نیست؛ بلکه نماد شکست آپارتاید علمی غرب، تثبیت اراده «می‌توانیم» ایرانی و نشانه‌ای روشن از نقش‌آفرینی فعال ایران در نظم نوین جهانی است.