اعتماد_عمومی (26 خبر)

جامعه‌ای که مردم در آن به نهاد قضایی اعتماد دارند، اختلافات خود را به جای خیابان، به محکمه می‌برند؛قانون راجایگزین انتقام می‌کنند؛ وآینده را بر پایه امید به عدالت می‌سازند.این همان سرمایه‌ای است که هر نظام سیاسی برای عبور از بحران‌ها بیش از هر چیز دیگری به آن نیاز دارد؛ سرمایه‌ای که تنها با یک قوه قضائیه سالم، مستقل، قانون‌مدار، چابک و پاسخگو به دست می‌آید.

نتایج یک نظرسنجی نشان می‌دهد بی‌اعتمادی به دولت فدرال در آمریکا به بالاترین سطح دو دهه اخیر رسیده و تنها 25 درصد مردم به آن اعتماد دارند.

امضای تفاهم‌نامه پایان جنگ، هرچند نقطه عطفی مهم در کاهش تنش‌های نظامی و گشایش یک مسیر تازه سیاسی است، اما در دل یک نظم ژئوپلیتیکی ناپایدار و پرتحول شکل گرفته است. از همین رو بیش از آنکه بتوان آن را «پایان یک وضعیت» دانست، باید آن را آغاز مرحله‌ای تازه از عدم‌قطعیت‌ها تلقی کرد.

پس از هر جنگی، یک وسوسه سیاسی شکل می‌گیرد که پیروزی‌ها را به نام خود ثبت کنیم و هزینه‌ها را به گردن دیگری بیندازیم. امروز نیز نشانه‌هایی از همین رویکرد دیده می‌شود. در حالی که کشور برای عبور از شرایط دشوار اقتصادی به انسجام و عقلانیت نیاز دارد، برخی می‌کوشند تمام مشکلات را متوجه دولت پزشکیان کنند.

در سال‌های اخیر انگاره‌ای در عرصه عمومی کشور شکل گرفت و کم‌کم باورپذیر شد که مسئولان جمهوری اسلامی دارای فساد مالی هستند و دشمن نیز متأثر از فرهنگ ایرانی- اسلامی که این امور را بسیار زشت و قبیح می‌داند، بر موضوع سوار شد.

این روزها آنچه در بخش قابل‌توجهی از برنامه‌های صداوسیما دیده می‌شود، بیش از آنکه بازتاب‌دهنده واقعیت متکثر جامعه ایران باشد، نمایشی پررنگ از یک قرائت محدود، جناحی و گاه افراطی از سیاست و مطالبات عمومی است.

دو جنگ اخیر، صرف‌نظر از نتایج نظامی و سیاسی آن، یک حقیقت مهم را آشکار کرد که ملت‌ها در لحظه‌های بحران، بیش از هر زمان دیگری با واقعیت‌های خود روبه‌رو می‌شوند.

یک نماینده مجلس سخنانی خطاب به رئیس‌جمهور گفته و یک چهره رسانه‌ای اصولگرا آن حرف‌ها را «مشمئزکننده، توهین‌آمیز و تهمت‌آلود» خوانده است. این نماینده ژستی از سنخ طرفدار سر‌سخت نظام دارد و شماری از خودنظام‌پنداران نیز از او‌ حمایت کرده و سخنانش را در رسانه‌های انحصاری اجتماعی خود منتشر می‌کنند و به اوج لذت سیاسی می‌رسند.

تجربه تاریخ به ما می‌آموزد که ارزش واقعی هر بحران بزرگ، در کیفیت درس‌هایی است که از آن آموخته می‌شود. امروز مساله اصلی این است که تجربه سنگین سال‌های اخیر، آیا می‌تواند به فرصتی برای بازاندیشی و بهبود در برخی رویکردها و نوسازی در شیوه‌های حکمرانی تبدیل شود یا آنکه به عنوان یک مقطع دشوار در حافظه جمعی باقی خواهد ماند؟

همکارمان با نگرانی وارد اتاق می‌شود: «ای‌کاش این پنجشنبه و جمعه بگذرد و جنگ نشود.» این جمله‌، واگویه‌ درونیِ میلیون‌ها ایرانی در این روزهاست. وقتی «گمانه‌زنی» جایِ «اطمینان» را می‌گیرد، ردپایش را نه در تحلیل‌های سیاسی، که در صف‌های بنزین و خروجی‌های شهر نشان می‌دهد.