نظم_جهانی (10 خبر)

طرح سناریوهایی مانند تغییر مرزهای ایران از سوی فردی مثل دونالد ترامپ شاید در فضای سیاسی یا تبلیغاتی برای برخی متوهمان ساده‌انگار جذاب به نظر برسد، اما در واقعیت ژئوپلیتیکی منطقه، چنین ایده‌هایی بیشتر به جعبه پاندورایی شباهت دارند که گشودن آن می‌تواند پیامدهایی بسیار فراتر از کنترل هر بازیگری به همراه داشته باشد.

اندیشکده بروکینگز هشدار داد سیاست‌های معامله‌محور و بازتعریف امنیت ملی توسط ترامپ می‌تواند نظم جهانی پس از جنگ جهانی دوم را متزلزل کند. این رویکرد، اعتماد شرکا را کاهش می‌دهد و مسیر حرکت به سوی نظام جهانی کمتر آمریکا-محور را تسریع می‌کند.

پاپ لئو، رهبر کاتولیک‌های جهان، در هفته اول فوریه 2026 (بهمن 1404) طی نامه‌ای از رهبران آمریکا و روسیه خواست به معاهده موسوم به «استارت نو» در زمینه کنترل و کاهش تسلیحات هسته‌ای برگردند.

همواره جلوه‌هایی از منازعه، بحران و دیپلماسی بر فرآیندهای سیاسی و امنیتی خاورمیانه تاثیرگذار خواهد بود. خاورمیانه سرزمینی است که عموما با نشانه‌هایی از جدال سرزمینی، ایدئولوژیک و راهبردی پیوند یافته است. این حوزه جغرافیایی پس از جنگ اول جهانی و فروپاشی امپراتوری عثمانی با چالش دایمی مواجه شده است.

اروپا امروز قربانی سیاست‌هایی است که خود بنا نهاده است. همراهی چند دهه‌ای با واشنگتن، نقض معاهدات جهانی و معیارهای دوگانه در قبال اصول بین‌الملل، حقارتی را رقم زده که اکنون چون بومرنگ به سوی خود بازگشته و استقلال سیاسی و حیثیت بین‌المللی‌اش را تهدید می‌کند.

ترامپ در هفته‌های اخیر فشارهای آمریکا علیه ونزوئلا را به‌طور محسوسی تشدید کرده و این سیاست عملاً به مرحله محاصره کامل دریایی رسیده است. در این مدت، ناظران و تحلیل‌گران به‌تفصیل درباره اهداف احتمالی واشنگتن از این رویکرد سخن گفته‌اند

واکنش‌های اخیر اروپا به تحولات داخلی ایران، بار دیگر پرده از شکاف عمیق میان ادعاهای حقوق بشری غرب و رفتارهای واقعی آن برداشت؛ شکافی که از استانداردهای دوگانه امنیتی تا سیاسی‌سازی نهادهای بین‌المللی امتداد یافته و اعتبار اخلاقی غرب را با چالشی راهبردی مواجه کرده است.

انتشار سند امنیت ملی آمریکا حاوی مطالب مهمی است که با دیگر اسناد امنیت ملی آمریکا در دوره‌های رؤسای جمهور این کشور کاملا متفاوت است.

تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی آسیای مرکزی و اعلام آمادگی ضمنی قزاقستان برای پیوستن به فرایند پیمان ابراهیم، نشانگر نقطه عطفی در گذار نظام بین‌الملل و بازتعریف نقش بازیگران منطقه‌ای در معماری امنیتی جدید اوراسیا است.

نهادهای بین‌المللی، که زمانی قرار بود حافظ صلح و نظم باشند، امروز بیش از هر زمان دیگری در حاشیه قرار گرفته‌اند. این فروپاشی اعتبار نهادها، عملاً دست بازیگران قدرتمند را برای توسل به زور بازتر کرده است. جهان در حال حرکت از «نظم مبتنی بر قانون» به سمت «نظم مبتنی بر قدرت» است. تشکیل شورای دفاع درشورای عالی امنیت ملی، پاسخ ساختاری هوشمندانه‌ای به این تحولات است.