یادداشت

دور سوم مذاکرات هسته‌ای ایران و آمریکا در ژنو بدون توافق نهایی پایان یافت، اما توصیف «پیشرفت قابل‌توجه» از سوی تهران و میانجی عمانی، نشان داد گفت‌وگوها وارد فاز جدی‌تری شده است؛ فازی که هم‌زمان با فشارهای میدانی و تحرکات سیاسی، هفته‌ای تعیین‌کننده را پیش‌رو دارد.

دور جدید مذاکرات هسته‌ای ایران و آمریکا از بعدازظهر امروز پنج‌شنبه در ژنو آغاز شد. گفت‌وگوهایی که ایران در آن با تأکید بر حقوق قانونی خود، شفافیت راهبردی و پایبندی به چارچوب‌های پذیرفته‌شده بین‌المللی، مواضع ، خطوط اصلی و ابتکارات خود برای دستیابی به توافقی عادلانه و متوازن را به‌صراحت تبیین کرده است.

گزارش تازه مرکز آمار نشان می‌دهد تورم تولیدکننده در پاییز با جهش محسوس مواجه شده؛ عبور تورم نقطه‌به‌نقطه از 50 درصد و پیشتازی کشاورزی، زنگ هشدار جدیدی برای سمت عرضه اقتصاد است.

دبیر شورای دفاع در صفحه ایکس نوشت : اگر مسئله اصلی مذاکرات ، عدم ساخت سلاح هسته ای از سوی ایران باشد، این امر منطبق بر فتوای رهبری و دکترین دفاعی ایران بوده و توافق فوری در دسترس است . دکترعراقچی از حمایت و اختیار کافی برای این توافق برخوردار است.

نقش استاد عبدالمجید ارفعی در ترجمه و انتشار بیش از 2500 گل‌نبشته و لوحه تخت‌جمشید و دیگر آثار هخامنشی، کاری فراتر از پژوهش علمی صرف بود؛ این اقدام، بازگرداندن هویت ملی ایرانیان از سکوت خاک و فراموشی، به زندگی امروز بود. بدون چنین تلاش‌های مستند و دقیق، بسیاری از واقعیت‌های تاریخی ایران می‌توانست به روایت‌های نادرست یا غیرعلمی سپرده شود.

اظهارات ترامپ درباره ایران در سخنرانی کنگره نشان داد که یا به او اطلاعات غلط می دهند، یا روایت تهدید عمداً بزرگ‌نمایی می‌شود. در هر دو حالت، نتیجه یکی است: تضعیف اعتماد و افزایش ریسک سوءبرداشت در مذاکرات ژنو.

ژنو امروز فقط میز مذاکره هسته‌ای نیست؛ صحنه تقابل واقعیت و روایت است. گفت‌وگوهای تازه ایران و آمریکا در حالی آغاز می‌شود که سخنان جنجالی اخیر دونالد ترامپ در کنگره آمریکا، فضای مذاکرات را با بحران ادراکی و بی‌اعتمادی عمیق همراه کرده است.

سخنرانی سالیانه دونالد ترامپ در کنگره، به‌جای تثبیت گفتمان فشار حداکثری، به صحنه آشکارشدن شکاف داخلی آمریکا درباره جنگ با ایران بدل شد. نظرسنجی‌ها، هشدار سناتورها و تردید نظامیان ارشد نشان می‌دهد دایره حامیان گزینه نظامی هر روز کوچک‌تر می‌شود.

سخنرانی اخیر ترامپ در صحن کنگره، تنها یک گزارش صرف از وضعیت و موقعیت آمریکا نبود؛ بلکه ابزار راهبردی برای تأثیرگذاری بر فضای مذاکرات با ایران بود. تاکتیک او روشن است: بازی با کارت دیپلماسی، توأم با فشار و تهدید، به همراه نمایش قدرت نظامی و تبلیغات و ادراک‌سازی جهانی علیه خطری موهوم به نام ایران. او در این تاکتیک از هیچ ابزاری ولو دروغ‌های آشکار نیز غفلت نکرد

بخش ایران در سخنرانی امروز ترامپ در کنگره، پیام‌های راهبردی و هشدارآمیز داشت؛ تهدید هسته‌ای، برنامه موشکی و فشار روانی برای وادارسازی ایران برجسته شد. دو سناریو همزمان: پیشاجنگ و مهندسی انتظارات، پیچیدگی تحلیل را دوچندان می‌کند.