یادداشت

لایحه بودجه 1404 با تغییراتی کم‌سابقه در ساختار هزینه‌ها، افزایش شدید مصارف عمومی و کاهش شفافیت مالی، چالش‌های بزرگی را برای اقتصاد کشور رقم زده است. رشد چشمگیر اعتبارات متفرقه، افزایش وابستگی به استقراض و تمرکز منابع بر هزینه‌های جاری، از جمله پیامدهای این بودجه هستند که می‌توانند فشارهای تورمی و ناپایداری مالی را تشدید کنند.

صنعت پتروشیمی ایران با افزایش تولید به 80 میلیون تن در سال رسیده، اما درآمد آن تنها 23 میلیارد دلار است. در مقایسه با سال 1390، ارزش هر تن محصول به‌شدت کاهش یافته، نشانه‌ای از خام‌فروشی و افت ارزش افزوده در این صنعت.

نشست سه‌جانبه ایران، چین و روسیه در پکن، گامی در جهت مقابله با فشارهای غرب و تقویت همکاری‌های راهبردی این سه قدرت بود. در شرایطی که واشنگتن بر تشدید تحریم‌ها علیه تهران اصرار دارد، مسکو و پکن بر ضرورت پایان این اقدامات یک‌جانبه تأکید کردند. این اجلاس پیام روشنی به آمریکا و متحدانش ارسال کرد: تهران تنها نیست و اتحاد استراتژیک شرق در حال تقویت است.

ماه رمضان است، ماهی که دل‌ها را نرم‌تر و اشک‌ها را جاری‌تر می‌کند. حالا این ماه نورانی به آخرین پنج‌شنبه سال گره خورده ؛ روزی که قرارهای ناتمام، دلتنگی‌های دیرینه و بغض‌های فروخورده، بهانه‌ای پیدا می‌کنند برای جاری شدن.

واشنگتن در آستانه یک تصمیم تاریخی قرار دارد؛ یا باید به مسیر دیپلماسی بازگردد و ضمانت‌های لازم را ارائه دهد، یا با ادامه سیاست‌های شکست‌خورده، زمینه تشدید تنش‌ها را فراهم کند. ایران بارها تأکید کرده که بدون تضمین‌های عملی، مذاکره معنایی ندارد.

اظهارات لاوروف پیش از تحویل نامه ترامپ به ایران نشان می دهد که از محتویات نامه خبر داشت و با آن موافق نبوده است. آیا مخالفت، دلیل سپردن ماموریت ارسال نامه به امارات و نه روسیه است؟ مسکو قبلا از میانجی گری بین ایران و آمریکا استقبال کرده بود.

نشست سه‌جانبه ایران، چین و روسیه در پکن، با محوریت گفتگو درباره برنامه هسته‌ای ایران، هم‌زمان با مانور نظامی مشترک در دریای عمان برگزار شد. این هم‌زمانی، نشان‌دهنده اراده سه کشور برای گسترش همکاری‌های راهبردی است. در شرایطی که ترامپ پس از بازگشت به کاخ سفید سیاست فشار حداکثری علیه ایران را احیا کرده، تهران در حال تعمیق روابط خود با شرکای شرقی است.

در حالی که سوریه درگیر معادلات پیچیده داخلی و منطقه‌ای است، ابومحمد الجولانی، سرکرده تحریرالشام، در تلاش است تا خود را به‌عنوان یک بازیگر سیاسی مشروع معرفی کند. اما در پشت این تحرکات، پروژه‌ای خطرناک برای تغییر ترکیب جمعیتی، سرکوب مخالفان و هماهنگی پنهانی با برخی قدرت‌های خارجی دیده می‌شود؛ روندی که می‌تواند مسیر آینده سوریه را به‌شدت تحت‌تأثیر قرار دهد.

ناتوانی دیپلماسی در پایان دادن به جنایات صهیونیست‌ها و تشدید بحران غزه موجب شد که یمن با اتخاذ راهبردی نوین بار دیگر وارد معادلات منطقه‌ای شود.

پس از بیش از سه سال جنگ میان روسیه و اوکراین، اکنون نشانه‌هایی از تغییر در روند تحولات دیده می‌شود. کی‌یف پس از مذاکراتی طولانی با هیئت آمریکایی به رهبری مارکو روبیو در جده، موافقت خود را با یک آتش‌بس 30 روزه اعلام کرد، اما این توافق منوط به پذیرش و اجرای همزمان آن از سوی روسیه است.