نورنیوز-گروه اقتصادی: افزایش بیسابقه هزینه حملونقل دریایی نفت، به یکی از عوامل اثرگذار بر قیمت انرژی در بازارهای جهانی تبدیل شده است؛ روندی که در پی حمله آمریکا به ایران و بستهشدن تنگه هرمز توسط ایران، ابعاد گستردهتری پیدا کرده و هزینه انتقال نفت در مسیرهای بینالمللی را افزایش داده است.
هزینه انتقال هر بشکه نفت از آمریکا به ژاپن به حدود ۴۰٫۵ دلار رسیده است. این رقم نشاندهنده افزایش چشمگیر هزینه جابهجایی نفت در مسیرهای دریایی طولانی است؛ افزایشی که در کنار رشد هزینه بیمه و طولانیشدن مسیرهای انتقال، فشار بیشتری بر بازار جهانی انرژی وارد میکند.
ابعاد این جهش در انتقال محمولههای بزرگ نفتی آشکارتر است. هزینه انتقال یک محموله ۲ میلیون بشکهای نفت خام از آمریکا به ژاپن با استفاده از نفتکشهای غولپیکر، اکنون به حدود ۸۱ میلیون دلار رسیده است؛ در حالی که هزینه انتقال همین محموله در همین مسیر طی سال گذشته حدود ۹ میلیون دلار بود. مقایسه این دو رقم، افزایش تقریباً ۹ برابری هزینه حمل نفت را نشان میدهد؛ افزایشی که آثار آن میتواند به زنجیره تأمین انرژی و هزینه نهایی سوخت در بازارهای مصرف منتقل شود.
حمله به ایران و پیامدهای آن برای تجارت جهانی نفت
حمله آمریکا و رژیم تروریستی اسرائیل به ایران، شرایط انتقال نفت در یکی از مسیرهای مهم انرژی جهان را تحت تأثیر قرار داده است. افزایش مخاطرات عبور دریایی، رشد هزینه بیمه و ضرورت استفاده از مسیرهای طولانیتر، هزینه جابهجایی محمولههای نفتی را افزایش میدهد و تجارت جهانی انرژی را با محدودیتها و هزینههای تازهای روبهرو میکند.
در چنین شرایطی، جنگافروزی آمریکا و رژیم صهیونیستی نهفقط امنیت ایران و غرب آسیا، بلکه ثبات اقتصادی جهان و امنیت انرژی کشورهای مختلف را نیز در معرض مخاطره قرار میدهد. تحمیل هزینههای سنگین به حملونقل دریایی، افزایش مخارج بیمه و اختلال در مسیرهای انتقال نفت، پیامدهایی فراتر از میدان جنگ دارد و میتواند هزینه تأمین انرژی را برای اقتصادهای مصرفکننده افزایش دهد.
با گسترش چنین وضعیتی؛ تبعات جنگ به مرزهای جغرافیایی درگیری محدود نمانده و هزینههای آن به تجارت، تولید، حملونقل و معیشت مردم در کشورهای مختلف منتقل شده است.
چرا افزایش تولید نفت الزاماً قیمتها را کاهش نمیدهد؟
افزایش تولید نفت بهتنهایی برای کاهش قیمتها کافی نیست. نفت باید از محل تولید به پالایشگاهها و بازارهای مصرف منتقل شود و هرگونه افزایش هزینه حمل یا محدودیت در مسیرهای دریایی میتواند بخشی از مزیت افزایش عرضه را از بین ببرد.
افزایش هزینه حمل همچنین بر قیمت تمامشده فرآوردههایی مانند بنزین و گازوئیل اثر میگذارد. بالا رفتن هزینه انتقال، پالایش و توزیع میتواند فشار مضاعفی بر بازار سوخت وارد کند و به افزایش هزینههای تولید و حملونقل در اقتصادهای مختلف بینجامد.
نفت مازاد در آمریکا و دشواری تأمین در آسیا و اروپا
وجود نفت سنگین مازاد در قاره آمریکا در کنار دشواری تأمین نفت در آسیا و اروپا، یکی دیگر از ابعاد مسئله است. برخورداری یک منطقه از منابع نفتی، لزوماً به معنای دسترسی آسان و کمهزینه سایر مناطق به آن نیست؛ زیرا هزینه انتقال و محدودیت مسیرهای دریایی میتواند میان محل عرضه و بازار مصرف فاصلهای پرهزینه ایجاد کند.
در مجموع، افزایش ۹ برابری هزینه حمل نفت از آمریکا به ژاپن، از فشار فزاینده بر تجارت جهانی انرژی حکایت دارد. حمله آمریکا به ایران، بستهشدن تنگه هرمز توسط ایران و پیامدهای جنگافروزی آمریکا و رژیم صهیونیستی، در کنار افزایش هزینه بیمه و طولانیشدن مسیرهای دریایی، مخاطرات جدی برای اقتصاد جهانی ایجاد کرده است. در چنین شرایطی، افزایش تولید نفت بهتنهایی تضمینی برای کاهش قیمتها نیست؛ زیرا هزینه رساندن نفت به مقصد نیز بخش مهمی از معادله قیمت انرژی را تشکیل میدهد.