نورنیوز-گروه بینالملل: بروکسل در نظر دارد ماموریت دریایی اتحادیه اروپا در سواحل لیبی را به یک عملیات گستردهتر امنیتی در منطقه مدیترانه تبدیل کند؛ عملیاتی که مقابله با ناوگان سایه روسیه و تهدیدهای علیه زیرساختهای حیاتی دریایی را نیز در بر خواهد گرفت.
بر اساس پیشنویس تصمیم شورای اتحادیه اروپا که در اختیار «یورونیوز» قرار گرفته است، ماموریت «ایریـنی» (EUNAVFOR MED IRINI) تا ۳۱ مارس ۲۰۲۹ (۱۲ فروردین ۱۴۰۸) تمدید خواهد شد.
این ماموریت که در سال ۲۰۲۰ (۱۳۹۹ خورشیدی) و با هدف اجرای تحریم تسلیحاتی سازمان ملل علیه لیبی ایجاد شد، در چارچوب جدید وظایف گستردهتری از جمله نظارت بر فعالیتهای غیرقانونی، حفاظت از زیرساختهای دریایی و مقابله با قاچاق مهاجران بر عهده خواهد داشت.
ماموریت کنونی ایرینی در مارس ۲۰۲۷ (اسفند ۱۴۰۵) به پایان میرسد، اما پیشنویس جدید، تمدید دو ساله آن را با بودجه ۱۶.۸۸ میلیون یورویی پیشنهاد کرده و همزمان دامنه فعالیتهای آن را به میزان قابلتوجهی افزایش میدهد.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در ماه ژوئن اعلام کرده بود که قواعد درگیری این ماموریت تغییر کرده و نیروهای ایرینی بازرسی از کشتیهایی را که مظنون به ارتباط با ناوگان سایه روسیه هستند، آغاز کردهاند.
در متن بازنگریشده، محدود کردن فعالیتهای ناوگان سایه روسیه بهطور مشخص به یکی از وظایف ایرینی تبدیل میشود. با این حال، تاکید شده است که این اقدامات باید مطابق کنوانسیون سازمان ملل درباره حقوق دریاها و سایر مقررات بینالمللی انجام شود.
بر اساس این طرح، نظارت بر فعالیتهای دریایی و شناسایی تهدیدهای احتمالی علیه امنیت و منافع اقتصادی اتحادیه اروپا نیز از محورهای اصلی ماموریت خواهد بود.
ایرینی همچنین از تلاشها برای حفاظت از زیرساختهای حیاتی دریایی، از جمله کابلهای فیبر نوری و خطوط لوله زیر دریا، حمایت خواهد کرد و امکان آزمایش و اجرای آزمایشی فناوریهای جدید برای حفاظت دریایی را خواهد داشت.
مقابله با قاچاق مهاجران و قاچاق انسان نیز همچنان بخشی از ماموریت ایرینی خواهد بود. در متن جدید آمده است که این عملیات از طریق جمعآوری اطلاعات و گشتهای هوایی در آبهای آزاد، به شناسایی و رصد شبکههای قاچاق مهاجران و قاچاق انسان کمک خواهد کرد.
اجرای تحریم تسلیحاتی سازمان ملل علیه لیبی و اقدامات مربوط به مقابله با صادرات غیرقانونی نفت این کشور نیز همچنان در دستور کار ایرینی باقی خواهد ماند. این عملیات همچنین به آموزش و افزایش توانمندی نهادهای لیبیایی مسئول اجرای قوانین دریایی و عملیات جستوجو و نجات ادامه خواهد داد.
در نسخه جدید، همکاریهای منطقهای در زمینه امنیت دریایی نیز اهمیت بیشتری پیدا کرده است. بر اساس این طرح، ایرینی میتواند به بستری برای همکاری دریایی و برگزاری رزمایشها و اقدامات موسوم به «دیپلماسی دریایی» تبدیل شود و زمینه همکاری با کشورهای دیگری خارج از چارچوب لیبی را بررسی کند.
در این میان، مصر، تونس و لبنان بهعنوان کشورهای موردنظر برای گسترش همکاریهای دریایی اتحادیه اروپا نام برده شدهاند.
