نورنیوز-گروه سیاسی: تحولات جنگ سوم و تجاوز نظامی اخیر آمریکا به ایران ادامه دارد و از زمان آتشبس نقضشده از سوی آمریکا ۱۶۶ روز گذشته است. در تازهترین تحولات، خبرگزاری روسی تاس به نقل از یک منبع ایرانی اعلام کرده ایران آماده بازگشت به مذاکرات است، مشروط بر اینکه آمریکا حسن نیت خود را ثابت کند. همزمان، محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، اعلام کرده است هفت شرط ایران برای آغاز هر مذاکرهای به دولت آمریکا اعلام شده و واشنگتن راهی جز پذیرش حقوق و شروط ایران ندارد.
در همین حال، هشدارهای امنیتی درباره احتمال گسترش درگیریها در غرب آسیا افزایش یافته است. سفارت آمریکا در عراق از احتمال تشدید غیرمنتظره تنشها در منطقه خبر داده و از شهروندان آمریکایی خواسته است نهایت احتیاط را رعایت کنند. وزارت خارجه آمریکا نیز برای سراسر غرب آسیا هشدار سفر صادر کرده و نسبت به احتمال تشدید درگیری میان انصارالله و عربستان سعودی هشدار داده است.
همزمان، جک رید، ارشدترین سناتور دموکرات در کمیته نیروهای مسلح سنای آمریکا، مدعی شده هزینه جنگ با ایران از ۴۰ میلیارد دلار فراتر رفته است. او همچنین دولت دونالد ترامپ را متهم کرده واقعیت خسارتهایی را که آمریکا در جریان جنگ متحمل شده، اعلام نکرده است.
قالیباف: جنگ و مذاکره دوگانه واقعی نیست؛ شروط ایران برای باز شدن هرمز
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در نطق پیش از دستور جلسه علنی امروز یکشنبه ۲۹ شهریورماه، ضمن گرامیداشت هفته دفاع مقدس و تبریک میلاد امام حسن عسکری(ع)، با اشاره به سالروز آغاز جنگ تحمیلی اول در ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ گفت هفته دفاع مقدس صرفاً بازخوانی یک خاطره تاریخی نیست، بلکه تجربهای زیسته و آزمودهشده برای حراست از استقلال و عزت ملی در برابر هجمه دشمن است.
قالیباف با بیان اینکه اگر در گذشته جبهه نبرد در مرزهای جغرافیایی خلاصه میشد، امروز دفاع شکلی سیالتر و عمیقتر یافته است، گفت جنگ تحمیلی اول نهتنها ایران را زمینگیر نکرد، بلکه مقاومت و ایستادگی مردم در هشت سال دفاع مقدس، موتور خودباوری و استقلال بنیادین کشور را در ۴۰ سال گذشته روشن کرد و ایران را به اهداف عالی انقلاب نزدیکتر ساخت.
رئیس مجلس اظهار کرد که امروز ایران در حال تکرار همان تجربه تاریخی است، با این تفاوت که به گفته وی مقاومت مردم ایران علاوه بر تأمین امنیت کشور، با شکل دادن به نظم جدیدی در منطقه و جهان، گشایشهایی در حوزههای اقتصادی و استراتژیک ایجاد خواهد کرد. او همچنین مقاومت مردم را عاملی برای رساندن ایران به سطح جدیدی از اقتدار و شکوفایی دانست.
قالیباف با اشاره به آغاز سال تحصیلی جدید و تقارن آن با هفته دفاع مقدس گفت کلاس درس «سنگر نوین دفاع مقدس» و یکی از ارکان بازدارندگی ملی است و حضور دانشآموزان ایران در سنگرهای تعلیم و تربیت، پرچم ایستادگی ملت را برافراشته نگه میدارد. وی تأکید کرد اجازه داده نخواهد شد آنچه او «توهمات دشمن» خواند، نبض زندگی، تولید و دانش کشور را کند کند.
رئیس مجلس همچنین دو رویکرد را در فضای نخبگانی و سیاسی کشور مورد انتقاد قرار داد؛ نخست، نگاهی که از جنگ سخن میگوید اما افق و سازوکاری برای پایان مقتدرانه آن ندارد و به گفته او، با نفی تعامل و دیپلماسی، بدون محاسبه مقدورات، کشور را به سمت فرسایش و جنگ بیپایان میبرد. در مقابل، قالیباف از جریانی سخن گفت که توان ملی ایران را کمتر از واقعیت برآورد میکند و با هراسافکنی، نسخه تسلیم و پذیرش شروط یکطرفه دشمن را میپیچد.
وی تصریح کرد: «ما معتقدیم دوگانه جنگ یا مذاکره واقعی نیست بلکه هم باید جنگید و هم مذاکره کرد.» قالیباف توضیح داد که ایران باید در زمان لازم با توان نظامی خود در برابر دشمن ایستادگی کند و هنگامی که به گفته او پیروزی میدانی قابل توجه حاصل شد، از ابزار دیپلماسی برای تثبیت این امتیازات استفاده کند تا در نهایت با تقویت مؤلفههای قدرت به مرحله بازدارندگی برسد.
رئیس مجلس همچنین تأکید کرد مواضع ایران در صحنه دیپلماسی روشن، عقلانی و غیرقابل معامله است و پیامها و شروط تهران از طریق میانجیها به طرف مقابل منتقل شده است. به گفته قالیباف، تا زمانی که این شروط محقق نشود، حقوق ملت ایران به رسمیت شناخته نشود و تعهدات آمریکا اجرا نشود، روزنهای برای بازگشت به شرایط پیشین مذاکره و باز شدن تنگه هرمز وجود نخواهد داشت.
هفت شرط تهران، پیشنهاد جدید ترکیه و ادعای واشنگتن درباره پایان جنگ
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرده است: «۷ شرط ایران برای آغاز هر مذاکرهای به دولت آمریکا اعلام شده است.» او تأکید کرده پیام تهران روشن و بدون ابهام است و واشنگتن برای خروج از شرایط کنونی باید حقوق و شروط ایران را بپذیرد.
رضایی همچنین درباره احتمال تغییر دکترین هستهای گفته است ایران همچنان به فتوای رهبری شهید پایبند است، اما مشخص نیست در آینده چه اتفاقی رخ خواهد داد. او اعلام کرده تهران در حال بررسی احتمال خروج از پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) است و تصمیم در این زمینه را وابسته به رفتار واشنگتن دانسته است. به گفته او، طی یک ماه گذشته در حوزه جنگ، مذاکرات و تحریم اقتصادی تغییراتی ایجاد شده است.
در همین حال، تاس به نقل از یک منبع ایرانی گزارش داده ایران برای بازگشت به مذاکرات آمادگی دارد، اما آمریکا باید حسن نیت خود را اثبات کند.
هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه نیز از پیشنهاد شرایط جدید برای مصالحه میان ایران و آمریکا خبر داده و ابراز امیدواری کرده است دو طرف این شرایط را بپذیرند. فیدان با اشاره به بنبست مذاکرات در ماههای اخیر گفته است همزمان با حملات متقابل ایران و آمریکا، مسئله بابالمندب و گسترش بحران به عربستان سعودی نیز مطرح شده و شرایط روزبهروز پیچیدهتر میشود.
وزیر خارجه ترکیه گفته ترکیه و سایر کشورها در حال ارائه طرحهایی برای کمک به نتیجه رسیدن مذاکرات هستند، اما بیاعتمادی شدیدی میان تهران و واشنگتن وجود دارد. وی با اشاره به توافق پیشین دو طرف در پاکستان، مشکلات ایجادشده در اجرای آن را نیز مورد اشاره قرار داده و از پیشنهاد شرایط جدید برای مصالحه خبر داده است.
فیدان همچنین هشدار داده است که ادامه بحران میتواند پیامدهای اقتصادی سنگینی برای برخی کشورها داشته باشد و آثار آن در اروپا، منطقه آسیا-اقیانوسیه و آفریقا مشاهده میشود. او از وجود «ارادهای قوی» در ائتلاف مکه و اقدامات مربوط به نهادینهسازی آن، از جمله تشکیل دبیرخانه کل و یک ستاد فرماندهی نظامی وابسته، خبر داده است.
در سوی دیگر، مایک جانسون، رئیس جمهوریخواه مجلس نمایندگان آمریکا، مدعی شده جنگ با ایران در مرحله پایانی قرار دارد و بهسرعت به نتیجه و راهحل خواهد رسید. او گفته دولت آمریکا این وضعیت را یک جنگ در جریان نمیداند و مدعی شده تمرکز کنونی بر گفتوگوها و مذاکرات دیپلماتیک برای حل اختلافات باقیمانده، بهویژه حفظ باز بودن تنگه هرمز برای تجارت، قرار دارد.
در کنار این مواضع، هشدارهای امنیتی آمریکا و کشورهای اروپایی درباره وضعیت منطقه و احتمال تشدید درگیریها ادامه دارد. مجموعه این تحولات نشان میدهد همزمان با مطرح شدن مسیرهای دیپلماتیک و شروط ایران برای مذاکره، تحولات امنیتی و میدانی غرب آسیا همچنان بر روند جنگ و مذاکرات سایه افکنده است.
نورنیوز