نورنیوز-گروه بینالملل: جنگ ایران و آمریکا در روز شصت و نهم همچنان ادامه دارد و تنگه هرمز به یکی از اصلیترین محورهای تحولات تبدیل شده است. همزمان با ادامه تنشها، مواضع جدیدی از سوی واشنگتن، سئول و دیگر بازیگران منطقهای و بینالمللی درباره جنگ، امنیت کشتیرانی و امکان مذاکره منتشر شده است.محمدباقر ذوالقدر، مشاور رهبر انقلاب نیز اعلام کرده است که تنگه هرمز تا تحقق اهداف اعلامشده ایران گشوده نخواهد شد.
در تازهترین تحولات، دونالد ترامپ از نزدیک شدن به یک «تصمیم بزرگ» درباره ادامه مسیر جنگ سخن گفته و در عین حال مدعی شده است که ایران برای توافق آماده نیست. از سوی دیگر، دادههای کشتیرانی از کاهش قابل توجه عبور کشتیهای تجاری از تنگه هرمز حکایت دارد.
ترامپ از تصمیم بزرگ درباره جنگ گفت
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در اظهاراتی درباره ادامه جنگ با ایران گفت واشنگتن در مقطعی قرار گرفته که باید درباره گام بعدی تصمیم بگیرد. او همچنین مدعی شد ایران خواهان توافق است، اما به گفته او هنوز برای پذیرش توافق مورد نظر آمریکا آماده نیست.
ترامپ ادعا کرده است که واشنگتن یا به توافقی که آن را توافقی مناسب بداند خواهد رسید یا توافقی صورت نخواهد گرفت. اظهارات او در حالی مطرح شده که گزارشهای رسانهای از بررسی گزینههای مختلف درباره ادامه جنگ و فشار برای دستیابی به یک راهحل خبر میدهند.
همزمان، آسوشیتدپرس گزارش داده است که دولت آمریکا با صدور روادید برای مقامهای ارشد ایرانی، از جمله مسعود پزشکیان و عباس عراقچی، برای حضور در نشست سطح بالای مجمع عمومی سازمان ملل موافقت کرده است؛ اقدامی که در شرایط ادامه درگیری میان دو کشور، از جنبه دیپلماتیک مورد توجه قرار گرفته است.
هرمز؛ از موضع ایران تا رایزنیهای منطقهای
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، نیز در واکنش به وتوی روسیه و چین در شورای امنیت درباره پیشنویس قطعنامه پیشنهادی آمریکا، این تحول را نشانهای از تغییر در مناسبات بینالمللی و پایان نظم تکقطبی دانسته است. روسیه و چین با استفاده از حق وتو مانع تصویب پیشنویس مورد حمایت آمریکا درباره مأموریت هیئت کارشناسان کمیته تحریمهای ایران شدند.
همزمان، فشار اقتصادی واشنگتن علیه ایران نیز ادامه یافته است. وزارت خارجه آمریکا پنجشنبه اعلام کرد دو نهاد و سه فرد مرتبط با شبکههای دارایی دیجیتال ایران را هدف تحریم قرار داده است. واشنگتن مدعی شده این شبکهها در انتقال منابع مالی به جمهوری اسلامی نقش داشتهاند.
در سطح منطقهای نیز گزارشهایی از شنیده شدن صدای انفجار در حومه اربیل عراق و پرواز جنگندههای آمریکایی منتشر شده است؛ با این حال جزئیات این حادثه و ارتباط احتمالی آن با تحولات جاری هنوز بهطور مستقل روشن نشده است.
در همین حال، دولت آلمان اعلام کرده دونالد ترامپ و فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، درباره تحولات تنگه هرمز و دریای سرخ گفتوگو کردهاند و بر اهمیت بازگشایی این دو مسیر آبی تأکید داشتهاند.
در مقابل، رئیسجمهور کره جنوبی اعلام کرده است که سئول نیرویی را که مستلزم مشارکت یا مداخله در جنگ باشد به تنگه هرمز اعزام نخواهد کرد؛ هرچند امکان اقدامات محدود برای حفاظت از کشتیهای تجاری، مسیرهای انرژی و شهروندان کرهای مطرح شده است.
افزایش تحرکات نظامی آمریکا در منطقه
در حوزه نظامی نیز ایالات متحده با فروش احتمالی ۴۸ فروند جنگنده F-35 به عربستان سعودی به ارزش ۲۴.۳ میلیارد دلار موافقت کرده است. این قرارداد همچنان نیازمند طی مراحل قانونی در آمریکا است و شامل ۴۹ موتور و تجهیزات مرتبط نیز میشود.
همزمان، گزارشهایی درباره ادامه جابهجایی بخشی از تجهیزات نظامی آمریکا از عراق به سمت اردن منتشر شده است؛ موضوعی که در کنار تحولات خلیج فارس و دریای سرخ، بر پیچیدهتر شدن آرایش امنیتی منطقه افزوده است.
در سطح دیپلماتیک نیز آمریکا برای حضور برخی مقامهای ارشد ایرانی در نشستهای سطح بالای مجمع عمومی سازمان ملل مجوز روادید صادر کرده است؛ اقدامی که همزمان با ادامه درگیریها و افزایش فشارهای سیاسی و اقتصادی صورت گرفته است.
تنگه هرمز؛ کاهش عبور کشتیها و موضع کره جنوبی
تنگه هرمز همچنان یکی از نقاط اصلی بحران است. بر اساس دادههای اولیه شرکت رهگیری کشتیرانی Kpler که رویترز گزارش کرده، تنها ۴ کشتی حامل کالا روز پنجشنبه از تنگه هرمز عبور کردهاند؛ این رقم در روز قبل ۶ کشتی و میانگین ۱۰ روزه حدود ۱۶ کشتی بوده است. البته خاموش کردن فرستندههای شناسایی توسط برخی کشتیها میتواند باعث شود این آمار تمام ترددها را پوشش ندهد.
در همین حال، لی جائه میونگ، رئیسجمهور کره جنوبی، اعلام کرده است که سئول نیرویی را که مستلزم درگیری یا مداخله در جنگ باشد به منطقه اعزام نخواهد کرد. او در عین حال بر ضرورت حفاظت از کشتیهای تجاری، مسیرهای انتقال نفت و امنیت شهروندان کره جنوبی تأکید کرده است.
از سوی دیگر، یک مقام ارشد سازمان ملل اعلام کرده است که جنگ آمریکا و ایران در ماه نخست حدود ۱۵۰ میلیارد دلار خسارت به اقتصادهای عربی وارد کرده است؛ رقمی که به گفته او معادل حدود ۴ درصد تولید ناخالص داخلی منطقه است.