نورنیوز-گروه اجتماعی: استاد بلورچیان شامگاه دیشب جمعه ۱۳ شهریور دار فانی را وداع گفت. سیدمحمد بلورچیان متولد سال ۱۳۱۲ در تبریز و از چهرههای برجسته علمی کشور در حوزه شیمی، داروسازی و مهندسی شیمی بود که بخش قابل توجهی از فعالیت علمی و پژوهشی خود را به توسعه دانش شیمی در ایران اختصاص داد.
وی پس از گذراندن تحصیلات ابتدایی و متوسطه، با کسب رتبه نخست در دوره دکترای داروسازی دانشگاه تبریز به تحصیل در این رشته پرداخت و سپس برای ادامه تحصیلات تخصصی راهی فرانسه شد. بلورچیان دارای دکترای «اتا» و دکتری تخصصی شیمی از دانشگاه بوردوی فرانسه بود و از پایهگذاران تحقیقات شیمی آلی-سیلیکون (ارگانوسیلیکون) در ایران به شمار میرفت.
بلورچیان در سال ۱۳۴۲ به مرتبه استادیاری، در سال ۱۳۵۰ به مرتبه دانشیاری و در سال ۱۳۶۰ به مرتبه استادی نائل شد و سالها بهعنوان عضو هیأت علمی دانشگاه تبریز فعالیت کرد.
وی همچنین ریاست دانشکده علوم دانشگاه تبریز را به مدت چهار سال بر عهده داشت و از جمله مسئولیتهای علمی و اجرایی او میتوان به ریاست پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران، عضویت پیوسته فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران، ریاست گروه علوم پایه فرهنگستان علوم و ریاست شاخه شیمی این فرهنگستان اشاره کرد.
پروفسور بلورچیان به مدت ۳۱ سال ریاست پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران را بر عهده داشت و در این مدت در توسعه فعالیتهای پژوهشی و زیرساختهای علمی کشور در حوزه شیمی و مهندسی شیمی نقش داشت. این استاد برجسته بیش از ۱۷۰ مقاله پژوهشی در مجلات بینالمللی نمایهشده منتشر کرد و نتایج تحقیقات او در ۲۰ مجموعه از کتابهای مرجع نیز به ثبت رسیده است. همچنین ساخت بیش از ۱۵۰ ترکیب جدید ارگانوسیلیکون با عوامل مختلف از دیگر دستاوردهای پژوهشی وی عنوان شده است.
از جمله آثار علمی بلورچیان میتوان به ترجمه سه جلد کتاب شیمی آلی در مباحث عمومی، عوامل ساده و عوامل پیچیده اشاره کرد.
وی در سال ۱۳۸۰ در نخستین همایش چهرههای ماندگار، بهعنوان چهره برگزیده در رشتههای شیمی، داروسازی و پزشکی معرفی شد و در سال ۱۳۹۵ نیز در سیامین جشنواره بینالمللی خوارزمی بهعنوان برگزیده ویژه پژوهشهای بنیادی در زمینه فناوریهای شیمیایی انتخاب شد.
بلورچیان همچنین نشان درجه یک دانش را از رئیسجمهوری دریافت کرده بود و از جمله اعضای پیوسته فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران به شمار میرفت.
در سال ۱۳۹۴، کتابخانه پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران به منظور قدردانی از فعالیتهای علمی و پژوهشی وی به نام پروفسور بلورچیان نامگذاری شد. همچنین در سومین کنگره شیمی و مهندسی شیمی ایران از وی بهعنوان نخستین شیمیدان برجسته کشور تجلیل شد. در سال ۱۴۰۱ نیز سردیس سیدمحمد بلورچیان بهعنوان یکی از مشاهیر و چهرههای ماندگار معاصر ایران در کتابخانه ملی نصب شد.
کتاب «پایمرد پژوهش» نیز که شرح زندگی و فعالیتهای علمی این استاد برجسته را روایت میکند، به سفارش فرهنگستان علوم و با تنظیم و ویرایش حامد زارع و فاطمه ابوحمزه در سال ۱۴۰۰ منتشر شده است.
پروفسور سیدمحمد بلورچیان با بنیانگذاری پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران، تربیت نسلهای مختلفی از دانشجویان و پژوهشگران و انجام پژوهشهای گسترده در حوزه شیمی ارگانوسیلیکون، از چهرههای اثرگذار در شکلگیری و توسعه دانش شیمی نوین در ایران به شمار میرفت.