نورنیوز- گروه بین الملل: بر اساس گزارش رسانه آمریکایی، یک مقام ارشد کاخ سفید اعلام کرد دونالد ترامپ، رئیسجمهور این کشور قصد دارد چند روز دیگر با هواپیمای بوئینگ ۷۴۷ اهدایی دولت قطر به ایرلند سفر کند. این نخستین سفر خارجی ترامپ با این هواپیما از زمان تهدید امنیتی ادعایی ماه ژوئیه (تیرماه) است؛ ماجرایی که او را وادار کرد برای بازگشت از سفر به ترکیه، مخفیانه با هواپیمای دیگری سفر کند.
به نوشته روزنامه واشنگتن پست، این سفر در عین حال نشان میدهد رئیس جمهور منفعتطلب ایالات متحده همچنان به این جت گرانقیمت اهدایی قطریها به خود علاقه و اتکای ویژهای دارد.
این در حالی است که پیشتر رسانههای آمریکایی گزارش دادهاند این هواپیما همچنان در مقایسه با بوئینگهای ۷۴۷-۲۰۰B بهشدت سفارشیسازیشده و زرهپوش که دههها رؤسای جمهور آمریکا را جابهجا کردهاند، فاقد برخی ویژگیهای امنیتی است.
ادعای ترامپ درباره ارتقای امنیتی هواپیما
ترامپ در ماه ژوئیه اعلام کرده بود برنامهای به روی این هواپیمای جدید به منظور «حداکثرسازی سطح جوانب امنیتی» آن اجرا خواهد شد. با وجود گمانهزنیها درباره انجام این ارتقاها در فصل پاییز، کاخ سفید هنوز زمانبندی مشخصی برای این کار اعلام نکرده است و به نوشته واشنگتن پست، این برنامه ممکن است تا پس از انتخابات میاندورهای به تعویق بیفتد.
یک مقام ارشد دولت آمریکا که نامش فاش نشده، در بیانیهای مدعی شد: «ما درباره ارتقاها یا تغییرات خاص در ایر فورس وان (هواپیمای ریاست جمهوری ایالات متحده) اظهارنظر نمیکنیم. ما رویهای ثابت داریم که توانمندی ایمن، امن و قابل اتکایی را برای رئیسجمهور ایالات متحده تضمین میکند و بهطور مستمر این توانمندی را مطابق با الزامات ارتقا میدهیم.»
افزایش استفاده ترامپ از جت قطری در آستانه انتخابات
به نوشته واشنگتن پست، در غیاب این ارتقاهای امنیتی، ترامپ برنامه دارد از این هواپیمای اهدایی قطر برای سفرهای انتخاباتی خود استفاده کند. بر اساس این گزارش، او قرار است چند روز دیگر برای سخنرانی در گردهمایی جمهوریخواهان در دالاس به تگزاس سفر کند و اعلام کرده پیش از انتخابات سوم نوامبر (۱۲ آبان) به آلاسکا و دیگر ایالتهای دارای رقابت نزدیک سفر خواهد کرد.
آمریکا تاکنون ۴۰۰ میلیون دلار برای بازسازی و تجهیز بوئینگ ۷۴۷ اهدایی قطر هزینه کرده است. دولت ترامپ اعلام نکرده در ماههای آینده چه میزان هزینه اضافی برای ارتقای این جت مورد نیاز خواهد بود.
تردید کارشناسان درباره زمانبندی ارتقای امنیتی
کرولاین لویت، سخنگوی سابق کاخ سفید، پیشتر به واشنگتن پست گفته بود تغییرات امنیتی در هواپیمای اهدایی قطر از پاییز آغاز و حدود یک ماه طول خواهد کشید، اما کارشناسان امنیتی درباره امکان انجام ارتقاهای لازم در این بازه زمانی کوتاه ابراز تردید کردهاند.
هدیه هواپیمای قطری از سوی دولت و خاندان سلطنتی قطر، رویدادی بیسابقه است که به نوشته واشنگتن پست، عمدتاً با هدف پاسخ به نارضایتی ترامپ از تأخیر در جایگزینی ناوگان هواپیماهای قدیمی صورت گرفته است. نیروی هوایی آمریکا در سال ۲۰۱۷ قراردادی با شرکت بوئینگ برای خرید دو فروند ۷۴۷ بهعنوان هواپیمای ریاستجمهوری منعقد کرده است، اما هنوز مشخص نیست این هواپیماها پیش از پایان دوره ریاستجمهوری ترامپ در ژانویه ۲۰۲۹ (دی ۱۴۰۷) آماده خواهند شد یا خیر.
انتقاد قانونگذاران از هزینههای سرسامآور
دیوان محاسبات دولت آمریکا (GAO) برآورد کرده است هزینههای ارتقای این بوئینگهای ۷۴۷ اکنون از ۵.۶ میلیارد دلار فراتر رفته است. قانونگذاران آمریکایی درباره علت بسیار بیشتر بودن این هزینهها نسبت به تغییرات اعمالشده روی جت قطری و همچنین میزان امنیت این جت در مقایسه با هواپیماهای خریداریشده دولتی سؤالات جدی مطرح کردهاند.
در اوایل ژوئیه، ترامپ سفر با هواپیمای جدید با رنگآمیزی قرمز، سفید و سرمهای را برای حضور در مراسم دویستوپنجاهمین سالگرد تأسیس آمریکا، از جمله افتتاح کتابخانه ریاستجمهوری تئودور روزولت در داکوتای شمالی، آغاز کرد.
ماجرای تهدید امنیتی و فرار مخفیانه ترامپ از ترکیه
اما تنها چند هفته پس از استفاده از این هواپیما، همزمان با نخستین سفر خارجی ترامپ با آن به نشست ناتو در آنکارا، پرسشها درباره امنیت این هواپیما بهطور جدی مطرح شد. ترامپ در بازگشت از ترکیه از این جت استفاده نکرد، زیرا بر اساس گزارشها، دولت آمریکا اطلاعاتی درباره تهدید ادعایی که بدون سند و مدرک به ایران نسبت داده شد، دریافت کرده بود.
ترامپ ابتدا ادعا کرد با «ایر فورس وان سابق» ترکیه را ترک کرده و در شبکههای اجتماعی نوشت این سفر را «به یاد روزهای گذشته» انجام داده تا نیروهای آمریکایی مستقر در بریتانیا بتوانند هواپیمای قطری سابق را ببینند.
اما واشنگتن پست در گزارشی فاش کرد ترامپ در واقع با آن هواپیما از ترکیه خارج نشده است. بر اساس این گزارش، او پس از سوار شدن بر ایر فورس وان قدیمی در برابر دوربینهای تلویزیونی، بهصورت مخفیانه با یک خودروی ویژه پذیرایی (ون حمل غذا) به هواپیمای C-۳۲A نیروی هوایی آمریکا منتقل شد.
ترامپ با این هواپیما به همراه چند دستیار شخصی و پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، به انگلیس پرواز کرد. چند عضو کابینه، کارکنان کاخ سفید و خبرنگاران همراه که قرار بود با ترامپ پرواز کنند، در ایر فورس وان قدیمی که در واقع به یک طعمه تبدیل شده بود، باقی ماندند. بر اساس گزارش واشنگتن پست، خبرنگاران و دستکم برخی مقامات دولتی حاضر در هواپیما از این جابهجایی کاملاً بیاطلاع بودند.