نورنیوز-گروه سیاسی: اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت امورخارجه در نشست خبری با رسانه های داخلی وخارجی درپاسخ به سوال نورنیوز درباره احتمال سفر رئیس جمهور به آمریکا جهت شرکت درمجمع عمومی سازمان ملل با اشاره به اینکه هنوز برنامه قطعی برای سفر رئیس جمهورنهایی نشده است گفت: معمولاً هیئت نمایندگی جمهوری اسلامی ایران درنشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل متحد شرکت میکند و ایران همواره از این فرصت برای انجام دیدارها و پیگیری موضوعات مورد نظر استفاده کرده است.
وی تأکید کردکه امسال نیز در نظر داریم از این فرصت استفاده کنیم، اما تصمیم نهایی درباره سفر و برنامههای آن به شرایط هفتههای آینده بستگی دارد.
هر طرح امنیتی منطقه باید تهدید اصلی را درست شناسایی کند
سخنگوی وزارت امور خارجه، در نشست خبری با رسانههای داخلی و خارجی، در پاسخ به پرسشی درباره تفاهمنامه سهجانبه امنیتی میان پاکستان، ترکیه و عربستان سعودی، موضع ایران درباره شکلگیری چنین ائتلافهایی را تشریح کرد و گفت: راهبرد اصولی جمهوری اسلامی ایران همواره ترغیب کشورهای منطقه به همکاری برای تأمین امنیت درونزا و بدون اتکا به بازیگران خارج از منطقه بوده است.
وی با اشاره به تحولات ماههای گذشته منطقه گفت: کشورهای منطقه پس از تحولات اکتبر سال گذشته و آغاز اقدامات رژیم صهیونیستی در سرزمینهای فلسطین اشغالی و همچنین حملات این رژیم به لبنان و دیگر کشورهای منطقه، بیش از پیش به این جمعبندی رسیدهاند که بزرگترین تهدید علیه ثبات، امنیت و همکاری کشورهای منطقه و حتی کل جامعه جهانی، جاهطلبیهای صهیونیستی است.
سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد: این موضوع دیگر یک امر موهوم نیست، بلکه بهصورت رسمی شاهد نقض حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی تعداد قابل توجهی از کشورهای منطقه هستیم.
بقایی با اشاره به حملات رژیم صهیونیستی علیه کشورهای منطقه، از جمله لبنان و سوریه، گفت این تحولات نشان میدهد کشورهای منطقه نمیتوانند به ادعای تأمین امنیت از سوی آمریکا متکی باشند.
وی افزود: آمریکا خودش بخشی از علت ناامنی در منطقه است. اگر حمایتهای همهجانبه آمریکا وجود نداشت و اگر پوشش سیاسی و سپری که از لحاظ تبلیغاتی برای رژیم صهیونیستی فراهم میکند وجود نداشت، این رژیم نمیتوانست با خیال راحت جنایتهای خود را در منطقه پیش ببرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه با تأکید بر ضرورت توجه به واقعیتهای منطقه گفت: جمهوری اسلامی ایران معتقد است امنیت در منطقه ناپذیر است و هر طرحی که مبتنی بر واقعیتهای منطقه باشد، جامعهشمول و فراگیر باشد و دشمن و تهدید را بهدرستی شناسایی کند، میتواند به تقویت امنیت و جلوگیری از بیثباتی و سوءاستفاده دشمن صهیونیستی در منطقه کمک کند.
بقایی تأکید کرد که از نگاه ایران، اصل شکلگیری سازوکارهای امنیتی میان کشورهای منطقه زمانی میتواند به تقویت ثبات کمک کند که بر مبنای همکاری درونمنطقهای، شناخت درست تهدیدها و بدون وابستگی به بازیگران خارج از منطقه شکل گرفته باشد.
ایران نگران توافق امنیتی ترکیه، پاکستان و عربستان نیست
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره توافق امنیتی میان پاکستان، عربستان و ترکیه و با اشاره به اظهارات وزیر خارجه ترکیه مبنی بر اطلاعرسانی به ایران در جریان شکلگیری این توافق گفت: «بله، کمابیش» ایران در جریان این موضوع قرار گرفته است. بقایی افزود دلیلی وجود ندارد که تهران نگران باشد این پیمان علیه ایران شکل گرفته است؛ چراکه ایران با هر سه کشور ترکیه، پاکستان و عربستان پیوندهای عمیق دینی، تاریخی و تمدنی دارد. وی با اشاره به روابط دیرینه ملتهای ایران، پاکستان و ترکیه تأکید کرد این تحول میتواند نشانهای از تغییر رویکرد کشورهای منطقه باشد؛ به این معنا که آنها بیش از گذشته به این نتیجه رسیدهاند نمیتوانند به ادعای تأمین امنیت از سوی آمریکا و دیگر بازیگران خارج از منطقه اتکا کنند و به دنبال آزمودن سازوکارهای مستقل، با تکیه بر توانمندیها و نگاههای خود و بدون مداخلات مخرب خارجی هستند.
پیگیری آزادی چهار شهروند ایرانی ادامه دارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این سؤال درباره آخرین وضعیت چهار شهروند ایرانی گفت: پیگیریها در این زمینه همچنان ادامه دارد و متأسفانه با وجود تعهدات حقوق بینالمللی و تصریح اسناد بینالمللی، از دسترسی ایران به این شهروندان جلوگیری شده است.
بقایی تأکید کرد: درخواست ایران برای دسترسی کنسولی، کاملاً مشروع و قانونی است و امیدواریم مقامهای مربوط در تصمیم خود تجدیدنظر کرده و هرچه سریعتر شرایط و زمینه آزادی شهروندان ایرانی را فراهم کنند.
وی همچنین درباره وضعیت مدرسه ایرانیان در کویت گفت: اقدام اخیر حکومت کویت در قبال این مدرسه، نوعی اقدام عجیب و در واقع انتقامجویی از معصومترین افرادی است که از خدمات این مدرسه استفاده میکنند و به هیچ عنوان قابل توجیه نیست.
سخنگوی وزارت امور خارجه افزود: این مدرسه سابقه طولانی دارد و فعالیت آن سیاسی نیست و سفارت جمهوری اسلامی ایران نیز موضوع را از مسیرهای مربوط پیگیری میکند تا این مسئله حلوفصل شود.
تصمیم درباره سند همکاری خزر با منافع و مصالح کشور انجام میشود
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره انتقادهای مطرحشده از سوی برخی نمایندگان و منتقدان درباره زمان اجرای سند همکاری میان کشورهای ساحلی خزر، گفت دیدگاهها در این زمینه متفاوت است و برخی معتقدند اجرای این سند در شرایط فعلی و در حالی که جنگ هنوز پایان نیافته، ضرورتی ندارد.
بقایی با اشاره به اینکه این سند در سال ۱۳۹۷ به امضا رسیده است، اظهار کرد: اینکه یک سند بینالمللی در چه زمانی برای تصویب و اجرا مناسب است، موضوعی است که میتوان درباره آن تحلیلهای مختلفی ارائه کرد، اما تصمیمگیری درباره اسناد بینالمللی از سوی جمهوری اسلامی ایران همواره با در نظر گرفتن منافع و مصالح کشور انجام میشود.
وی افزود: هفت سال از زمان امضای این سند گذشته و تاکنون جمعبندی لازم برای ارسال آن به مجلس شورای اسلامی صورت نگرفته است. بنابراین ارتباط دادن این موضوع با تحولات مرتبط با جنگ، از نظر ما وجاهت چندانی ندارد.
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به ماهیت سند گفت: این سند پنج عضو دارد و مربوط به پنج کشور ساحلی دریای خزر است. چهار کشور دیگر آن را امضا کردهاند و طبیعی است کشورهایی که برای تأمین منافع مشترک یا مقابله با نگرانیهای مشترک، سندی را تدوین میکنند، تمایل داشته باشند آن سند هرچه زودتر لازمالاجرا شود.
بقایی تأکید کرد: اینکه یک یا چند کشور تمایل داشته باشند سند زودتر لازمالاجرا شود، به معنای الزام ایران برای پذیرش آن نیست و جمهوری اسلامی ایران منافع و مصالح خود را در این زمینه در نظر میگیرد.
وی ادامه داد: ما نشان دادهایم که تصمیمگیری درباره اسناد بینالمللی منحصراً با در نظر گرفتن منافع و مصالح کشور صورت میگیرد.
بازگشایی تنگه هرمز منوط به توقف اقدامات آمریکا و رفع شرایط تحمیلی است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره مذاکرات ایران و عمان برای تأمین مسیر امن کشتیرانی در تنگه هرمز، با اشاره به استفاده آمریکا از پایگاههای مستقر در کشورهای حاشیه خلیج فارس برای حمله به ایران گفت طبیعی است مذاکرات دوجانبه تهران و مسقط، از نظر پیامدها بر کشتیرانی بینالمللی و مسیر تردد کشتیهای سایر کشورها نیز اثرگذار باشد.
بقایی تأکید کرد: موضوع مذاکرات ایران و عمان، یک توافق دوجانبه میان دو دولت ساحلی با هدف مشخصِ توافق بر سر مسیر ایمن کشتیرانی از تنگه هرمز است.
وی درباره بازگشایی تنگه هرمز نیز گفت تحقق این موضوع به شرایطی بستگی دارد که بر جمهوری اسلامی ایران تحمیل شده و باید تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی و آثار آن بر امنیت منطقه را در نظر گرفت.
سخنگوی وزارت امور خارجه افزود: «ما کماکان در جنگ هستیم» و مادامی که محاصره دریایی آمریکا ادامه داشته باشد و سایر اقدامات آمریکا نیز تداوم پیدا کند، شرایط لازم برای اینکه بتوان گفت تنگه هرمز به یک مسیر امن تبدیل شده، فراهم نخواهد بود.
بقایی با اشاره به مسئولیت آمریکا در این زمینه اظهار کرد: طرف آمریکایی باید اقدامات غیرقانونی و مخرب خود را که تنها ۲۱ روز پس از امضای یادداشت تفاهم آغاز کرد، متوقف کرده و نسبت به جبران این اقدامات اقدام کند.
ایران بر امنیت منطقهای بدون مداخله خارجی تأکید دارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره احتمال پیوستن ایران به «پیمان مکه» و ایده شکلگیری سازوکارهای امنیتی منطقهای، تأکید کرد جمهوری اسلامی ایران پیش از این نیز بر ضرورت ایجاد ترتیبات امنیتی مبتنی بر همکاری کشورهای منطقه تأکید داشته است. وی گفت رویکرد ایران همواره بر شکلگیری امنیتی درونزا و عاری از اعمال نفوذ و مداخله مخرب بازیگران خارج از منطقه استوار بوده است.
بقایی با اشاره به طرحهای پیشنهادی ایران از جمله «طرح صلح هرمز» افزود این طرحها همچنان وجود دارند و با توجه به تحولات جدید منطقه میتوان آنها را بهروزرسانی کرد. وی همچنین از تداوم تماسهای نزدیک تهران با کشورهای همسایه و دیگر کشورهای منطقه خبر داد و ابراز امیدواری کرد کشورهای منطقه با درس گرفتن از تحولات دو، سه سال اخیر، بهترین مسیر را برای تقویت امنیت جمعی و همکاریهای منطقهای انتخاب کنند.
جزئیات عوارض عبور از تنگه هرمز هنوز روی میز مذاکرات نیست
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره احتمال دریافت عوارض از کشتیهای عبوری از مسیر جدید تنگه هرمز گفت در مرحله فعلی مذاکرات ایران و عمان، بحثی درباره جزئیات عوارض عبور و نحوه تقسیم آن میان دو کشور مطرح نشده است. وی با اشاره به ادامه مذاکرات تأکید کرد در خصوص نقشه تردد میان طرفین تفاهم حاصل شده، اما برای نهایی شدن بیانیه مشترک همچنان برخی مسائل فنی در حال بررسی است.
بقایی روند مذاکرات را «روان و سازنده» توصیف کرد و افزود سازوکارهای پیشبینیشده علاوه بر نظارت بر تردد ایمن کشتیها، موضوعاتی مانند حفاظت از محیط زیست، ارائه خدمات دریایی و مقابله با جرائم را نیز پوشش خواهد داد. وی در عین حال گفت طبیعی است در قبال خدمات دریایی ارائهشده، مابهازای آن نیز دریافت شود؛مورد بحث نیست.
وقتی با خوکها کشتی میگیرید، نباید انتظار داشته باشید گلآلود نشوید
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره تغییر لحن برخی موضعگیریهای اخیر خود در برابر توهینهای دونالد ترامپ، تأکید کرد که جمهوری اسلامی ایران همچنان بر استفاده از زبان رسمی، حقوقی و مبتنی بر شأن ایرانی پایبند است و از این رویکرد عدول نکرده است.
وی با اشاره به استفاده اخیر خود از حکایتی از عبید زاکانی گفت ایران در مواجهه با دشمن از همه داشتههای خود، از جمله گنجینه غنی ادبی، فرهنگی و تمدنی کشور، بهره میگیرد. سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه برای توضیح این رویکرد به جملهای از جورج برنارد شاو، نویسنده و اندیشمند انگلیسی، اشاره کرد و گفت وقتی با خوکها کشتی میگیرید، نباید انتظار داشته باشید گلآلود نشوید؛ چراکه گاهی گلآلود شدن بخشی از کشتیای است که به شما تحمیل شده است. او تأکید کرد این تغییرات به معنای فاصله گرفتن از رویکرد اصلی ایران نیست.