نورنیوز-گروه اقتصادی: حدود ۱۰ هزار کانتینر متعلق به بازرگانان ایرانی که در پی تحولات اخیر در بندر کراچی پاکستان متوقف شدهاند، در آستانه ترخیص و بازگشت به ایران قرار گرفتهاند؛ موضوعی که پس از مذاکرات هیأتهای ایرانی با مقامهای گمرکی و بندری پاکستان، وارد مرحله اجرایی شده است.پیمان سنندجی، رئیس کمیسیون حملونقل اتاق بازرگانی تهران، با تشریح آخرین وضعیت این کانتینرها عنوان کرد که در جریان جنگ تحمیلی سوم، به دلیل شرایط ایجادشده، تعدادی از کشتیها ناچار شدند کانتینرهای ایرانی را در بندر کراچی تخلیه کنند؛ در حالی که تعداد دقیق کانتینرها، صاحبان کالا و نحوه ترخیص آنها در ابتدا مشخص نبود.
توقف طولانیمدت این کانتینرها علاوه بر بلاتکلیفی صاحبان کالا، هزینههای قابلتوجهی از جمله دموراژ، انبارداری و دیتنشن به بازرگانان ایرانی تحمیل کرده بود. به همین دلیل، هیئتی متشکل از نمایندگان اتاق ایران، اتاق تهران و سایر اتاقهای مرتبط برای پیگیری موضوع به پاکستان اعزام شد.در جریان این سفر، مذاکراتی با رئیس گمرک و مدیر بندر کراچی انجام و مدارک و الزامات لازم برای ترخیص کانتینرها بررسی شد. همچنین در دهمین نشست توسعه روابط تجاری ایران و پاکستان، موضوع کانتینرهای متوقفشده در قالب چهار بند تفاهمنامه حوزه حملونقل مورد بررسی قرار گرفت و سازوکار ترخیص آنها به تصویب رسید.یکی از مهمترین دستاوردهای این مذاکرات، کاهش ۸۰ درصدی هزینههای انبارداری اعلامشده از سوی گمرک کراچی است؛ تخفیفی که میتواند بخش قابلتوجهی از هزینههای تحمیلشده به صاحبان کالا را کاهش دهد و زمینه را برای خروج سریعتر محمولهها فراهم کند.
قرار است نخستین مرحله اجرای توافق، در تهران با شناسایی صاحبان کالا بر اساس اطلاعات موجود آغاز شود. پس از اطلاعرسانی به صاحبان محمولهها، احتمال استقرار یک تیم تخصصی ترخیص در بندر کراچی نیز مطرح شده تا فرایند اسناد و جابهجایی با سرعت بیشتری انجام شود.
با این حال، بازگرداندن این حجم از کانتینر با یک چالش مهم مواجه است. مسیر زمینی از طریق مرز ریمدان اگرچه یکی از گزینههای اصلی محسوب میشود، اما محدودیت ظرفیت در سمت پاکستان و کمبود زیرساختهای لازم میتواند باعث ایجاد گلوگاه در انتقال کانتینرها شود.از همین رو، حمل دریایی و تخلیه محمولهها در بنادر بندرعباس یا چابهار بهعنوان گزینه مناسبتر مطرح شده است. اجرای این سناریو البته نیازمند هماهنگی میان گمرک ایران، گمرک پاکستان و شرکتهای حملونقل برای انجام عملیات ترانشیپ و کاهش تراکم در گمرک خواهد بود.همچنین قرار است درباره تغییر اسناد حمل، اختیارات شرکتهای حملونقل و نحوه مذاکره با خطوط کشتیرانی اطلاعرسانی شود تا صاحبان کالا بتوانند بدون طی فرایندهای پیچیده و زمانبر، نسبت به انتقال محمولههای خود اقدام کنند.اکنون با مشخص شدن سازوکار ترخیص و اختصاص تخفیف ۸۰ درصدی، مهمترین مرحله یعنی شناسایی صاحبان کالا و ایجاد مسیر عملیاتی برای خروج کانتینرها از کراچی در دستور کار قرار گرفته است؛ اقدامی که میتواند بخشی از خسارت و هزینههای ناشی از توقف طولانیمدت این محمولهها را برای تجار ایرانی کاهش دهد.