چرا با وجود ورزش منظم وزن کم نمی‌کنیم؟

نورنیوز-گروه اجتماعی : بسیاری از افراد تصور می‌کنند که فرمول کاهش وزن بسیار ساده است: «سوزاندن کالری بیشتر نسبت به کالری دریافتی». با این حال، تحقیقات جدید نشان می‌دهند که بدن انسان این معادله را بسیار پیچیده‌تر حل می‌کند و ورزش به تنهایی معمولاً منجر به کاهش وزن چشمگیر نمی‌شود.

وبگاه علمی سای‌تک‌دیلی (SciTechDaily) در گزارشی به بررسی دلایل ناکارآمدی ورزش در کاهش وزن اولیه و در مقابل، نقش بی‌بدیل آن در حفظ وزن و سلامت عمومی پرداخته است.

چرا ورزش به تنهایی باعث لاغری نمی‌شود؟

یکی از دلایل اصلی کاهش نیافتن وزن با ورزش، واکنش‌های طبیعی بدن است. بدن ممکن است با افزایش اشتها شما را به خوردن بیشتر ترغیب کند یا بدون اینکه متوجه شوید، با کاهش فعالیت در باقی ساعات روز، کالری‌های سوزانده‌شده را جبران کند.

علاوه بر این، بدن با تکرار یک حرکت ورزشی یاد می‌گیرد که آن را با کارایی بیشتر و مصرف انرژی کمتری انجام دهد. این سازوکار که «صرفه‌جویی انرژی» نام دارد، ریشه در تکامل انسان برای بقا دارد، اما امروزه به یکی از بزرگ‌ترین موانع کاهش وزن تبدیل شده است.

نقش حیاتی ورزش در تثبیت وزن و جلوگیری از بازگشت آن

هرچند ورزش محرک اصلی لاغری نیست، اما بررسی‌ها روی بیش از ۱۱۰۰ نفر نشان داده که فعالیت بدنی پس از کاهش وزن، نقشی حیاتی در حفظ وزن کاهش‌یافته ایفا می‌کند. این پدیده علمی از طریق چند سازوکار رخ می‌دهد:

۱. افزایش مصرف انرژی در حالت استراحت: کاهش وزن باعث افت سوخت‌وساز در حالت استراحت می‌شود، اما ورزش روزانه این افت را جبران می‌کند.

۲. حفظ توده عضلانی: تمرینات قدرتی مانع از دست رفتن عضلات شده و سوخت‌وساز بدن را بالا نگه می‌دارند.

۳. بهبود چربی‌سوزی: ورزش شدید کارایی بدن در استفاده از چربی‌ها به عنوان منبع انرژی را افزایش می‌دهد.

۴. کاهش هورمون استرس: فعالیت بدنی با کاهش سطح کورتیزول، مانع از ذخیره‌سازی چربی‌های جدید می‌شود.

فواید ورزش فراتر از عدد روی ترازو

ورزش علاوه بر کنترل وزن، با بهبود حساسیت به انسولین، کنترل قند خون و کاهش التهاب‌های داخلی همراه است که خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ و بیماری‌های قلبی را به شدت کاهش می‌دهد. همچنین ترکیب ورزش با داروهای کاهش وزن، ماندگاری لاغری را نسبت به مصرف دارو به تنهایی افزایش می‌دهد.

پژوهشگران توصیه می‌کنند برای حفظ دستاوردهای کاهش وزن و ارتقای سلامت جسمی و روانی، حداقل ۱۵۰ تا ۲۵۰ دقیقه فعالیت بدنی متوسط در هفته (شامل ترکیبی از تمرینات هوازی و قدرتی) در برنامه روزانه گنجانده شود.