نورنیوز-گروه بین الملل: گزارش تحلیلی از فایننشال تایمز نشان میدهد وزارت خارجه آمریکا در دومین دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ با کاهش شدید نیرو، کنار گذاشته شدن دیپلماتهای باسابقه و افزایش انتصابهای سیاسی روبهرو شده است؛ تحولاتی که به گفته منتقدان، توان دیپلماتیک واشنگتن را در جهان تضعیف کرده است.
بر اساس این گزارش، تا پایان ماه ژوئن امسال (خرداد) بیش از نیمی از سفارتخانههای آمریکا در جهان سفیر نداشتند و نزدیک به ۸۰ درصد سفارتخانههای این کشور در آفریقا نیز بدون سفیر اداره میشوند. همچنین از میان ۱۰۱ نامزد معرفیشده برای سفارت در دوره دوم ریاستجمهوری ترامپ، تنها ۹ نفر از دیپلماتهای حرفهای وزارت خارجه بودهاند.
در همین حال، شمار کارکنان وزارت خارجه از زمان بازگشت ترامپ به کاخ سفید بیش از سه هزار نفر، معادل بیش از ۲۰ درصد، کاهش یافته است. دولت آمریکا این تغییرات را بخشی از اصلاحات لازم برای هماهنگ کردن وزارت خارجه با سیاست «اول آمریکا» توصیف میکند، اما دیپلماتهای سابق آن را سیاسیسازی دستگاه دیپلماسی و حذف نیروهای متخصص میدانند.
«نیک برنز» سفیر پیشین آمریکا در چین، وضعیت کنونی را «مخربترین بحران در ۱۰۲ سال تاریخ خدمات خارجی آمریکا» خوانده و هشدار داده است که کنار گذاشتن دیپلماتهای حرفهای، قدرت و نفوذ آمریکا را در جهان کاهش میدهد. «بیل برنز» رئیس پیشین سازمان سیا نیز معتقد است آسیبهای وارد شده به وزارت خارجه حتی از دوران مککارتیسم در دهه ۱۹۵۰ گستردهتر است، زیرا تقریباً همه حوزههای تخصصی را دربر گرفته است.
به گفته منتقدان، ترامپ در حلوفصل بحرانهای بینالمللی بیش از گذشته به دوستان، حامیان مالی و نزدیکان خود تکیه کرده و نقش دیپلماتهای حرفهای را کاهش داده است. آنها هشدار میدهند این رویکرد، کیفیت مذاکرات و تصمیمگیریهای سیاست خارجی آمریکا را تضعیف کرده و حتی متحدان واشنگتن نیز اکنون بیشتر به حلقه نزدیک رئیسجمهور مراجعه میکنند تا وزارت خارجه.
در مقابل، مقامهای دولت ترامپ تاکید دارند وزارت خارجه وظیفه تعیین سیاست خارجی را ندارد و تنها باید سیاستهای رئیسجمهور را اجرا کند. آنها همچنین معتقدند در عصر شبکههای اجتماعی و ارتباط مستقیم رهبران جهان، نقش سنتی سفارتخانهها و گزارشهای دیپلماتیک نسبت به گذشته اهمیت کمتری یافته است.
این گزارش در پایان نتیجه میگیرد که حتی در صورت تغییر دولت در سالهای آینده، بازگرداندن وزارت خارجه آمریکا به ساختار و جایگاه پیشین کار آسانی نخواهد بود و بسیاری از دیپلماتهای باسابقه این تحولات را تغییری نسلی در سیاست خارجی ایالات متحده میدانند.