نورنیوز-گروه بین الملل: «دونالد ترامپ»، رئیس جمهور ایالات متحده در جدیدترین گزافهگوییهایش در رابطه با تنگه هرمز، روز دوشنبه مدعی شد که طرح اخذ عوارضی معادل ۲۰ درصد از کشتیهای باری عبوری از تنگه هرمز را در نظر دارد که احتمالا این ۲۰ درصد به روی ارزش محموله آنها اعمال میشود.
در پی این گزافهگویی، روزنامه آمریکایی «نیویورک تایمز» در تحلیلی نوشت هر چند که این صحبت نگرانی را در بین شرکتهای باربری و حملونقل و صاحبان کشتیهای باری و نفتکشها برانگیخته اما کارشناسان لجستیک و مدیریت کشتیرانی معتقدند چنین طرحی همچون شمشیر دو لبهای است که باعث افزایش چشمگیر هزینه حمل ونقل نفت و کالاها از این آبراهه مهم میشود.
در حالی که رئیسجمهور تناقضگوی ایالات متحده مدعی شد که هدفش از وضع چنین عوارضی، جبران هزینههای حفاظت نظامی ارائه شده توسط ارتش آمریکا است، اما به نوشته نیویورک تایمز، برخی تحلیلگران همچنین در این که چنین طرحی اصلا بتواند در نهایت عملیاتی شود، آن هم به دلیل هزینههای بالایی که موجب خواهد شد، اظهار تردید کردهاند.
هر چند که مدیران کشتیهای فعال در منطقه گفتهاند کمتر نگران وضع عوارض عبور از تنگه بوده و بیشتر نگران ازسرگیری مجدد درگیریها در روزهای اخیر هستند، اما خود این طرح اخذ عوارض تبعاتی نگرانکننده را در پی خواهد داشت.
در حالی که رئیس جمهور آمریکا توضیح بیشتری درباره نحوه محاسبه و اعمال عوارض موهوم خود نداده، اما به نوشته رسانه آمریکایی، اگر قرار باشد که او این ۲۰ درصد را به روی ارزش محموله کشتیها وضع کند، چنین هزینهای در نهایت هزینه نقلوانتقال نفت از طریق تنگه را به ۲ برابر افزایش خواهد داد.
«ریکو لومان»، کارشناس اقتصادی ارشد حوزه لجستیک در نهاد پژوهشی آیانجی ریسرچ گفت شرکتهای صاحب نفتکشها بر هر بشکه نفتی که از خلیج فارس به اروپا منتقل کنند ۱۰ دلار هزینه میگیرند. اگر این هزینه بر مبنای نفت بشکهای ۸۰ دلار محاسبه شده باشد عوارض ترامپ میتواند ۱۶ دلار دیگر به این هزینه انتقال نفت از تنگه اضافه کند و هزینه نهایی نقلوانتقال را به ۲۶ دلار بر هر بشکه برساند.
برای یک نفتکش بزرگ که دو میلیون بشکه نفت حمل میکند، این هزینه میتواند بیش از ۳۰ میلیون دلار به مخارج بیفزاید. واردکنندگان نفت نیز به احتمال زیاد بخشی از این هزینه را به مصرفکنندگان منتقل خواهند کرد و در نتیجه، این قدرت خرید مصرف کنندگان آمریکایی و غربی است که قربانی نهایی این تصمیم غارتگرانه رئیس جمهور آمریکا میشود.
همچنین نیل کرازبی، رئیس تحقیقات نفتی شرکت تحلیل بازار انرژی اسپارتا نیز گفت که نسبت به عملی بودن طرح عوارض راهزنانه رئیس جمهور آمریکا در تنگه هرمز تردید دارد، اما در صورت اجرا، این امر مالکان کشتی را با انتخاب دشواری روبرو خواهد کرد.
کرازبی گفت آنها باید تصمیم بگیرند که آیا این هزینه گزاف را بپردازند و خطر برخورد ایران را به جان بخرند، یا ایالات متحده را نادیده گرفته و با ایران همکاری کنند. او گفت: «به نظر من، این اقدام در کنار حملات، دلیلی است برای این که مالکان کشتیها احساس راحتی کمتری در این منطقه داشته باشند.»
به نوشته نیویورک تایمز، دو مالک کشتیهای ترابری فعال در تنگه هرمز که نامشان را فاش نساختند نیز گفتند که این عوارض گزاف بوده و از مبلغی که آنها بابت حمل بار از این تنگه دریافت میکنند، بیشتر است.
ویدیا مانی، استادیار دانشگاه ویرجینیا و کارشناس زنجیره تأمین نیز به روزنامه آمریکایی گفت که این عوارض ادعایی ۲۰ درصدی «هزینهای قابل توجه» خواهد بود. او خاطرنشان کرد که عوارض داوطلبانه برای عبور از تنگه مالاکا در جنوب شرق آسیا، کمتر از ۰.۵ درصد ارزش محموله است.
این در حالی است که نیویورک تایمز این اظهار نظر عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران در روز دوشنبه در واکنش به گزافهگویی ترامپ در شبکه ایکس را برجسته کرد؛ جایی که وزیر خارجه ایران با اشاره به کنترل سفت و سخت تهران بر تنگه که با وضع کاملا مشروع عوارض عبور و مرور از طریق نهاد مدیریت آبراهه خلیج فارس همراه شده، گفت: «۲۰ درصد البته خیلی زیاد است. ما منصفانه برخورد خواهیم کرد.»