نورنیوز-گروه بین الملل : منابع مصری در گفتوگو با روزنامه «الاخبار» از آغاز سلسله تحرکات دیپلماتیک و امنیتی قاهره در هفتههای گذشته خبر دادهاند؛ تحرکاتی که به گفته آنان در چارچوب یک راهبرد کلانتر برای بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی مصر قرار میگیرد.
به نوشته این روزنامه لبنانی، این روند در پی پیامدهای شدید منطقهای ناشی از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، به یک ضرورت اجتنابناپذیر برای قاهره تبدیل شده است. برخی پایتختهای حوزه خلیج فارس در جریان این تحولات، مصر را دارای مواضعی همسو با تهران ارزیابی کرده بودند.
الاخبار مینویسد روابط مصر با شماری از کشورهای عربی حوزه خلیج فارس در سالهای گذشته نیز دورههایی از سردی پنهان و اختلافنظرهای ریشهای در قبال بحرانهای منطقهای و همچنین رقابتهای غیرعلنی بر سر اولویتهای اقتصادی و سرمایهگذاری را تجربه کرده است. با این حال، کانالهای ارتباطی حتی در اوج تنشهای اخیر با ایران نیز فعال ماندهاند.
بر اساس این گزارش، با وجود فروپاشی احتمالی تفاهمنامه میان واشنگتن و تهران، دیپلماسی مصر بهصورت آرام و دور از هیاهوی رسانهای برای فعالسازی دوباره ارتباطات سیاسی با شرکای خلیج فارس به جریان افتاده است. منابع آگاه میگویند این رویکرد در برخی حوزهها موفقیتهایی داشته، اما با موضع سختگیرانه کویت مواجه شده است.
در مقابل، ابوظبی به عنوان مهمترین نمونه تحول مثبت در این روند معرفی میشود. به نوشته الاخبار، تحرکات متقابل میان مصر و امارات تنها به همکاریهای اقتصادی و ازسرگیری گفتوگو درباره پروژههای بزرگ سرمایهگذاری محدود نیست، بلکه به تفاهمات سیاسی عمیقتر درباره شرایط کنونی منطقه نیز گسترش یافته است. همچنین روابط قاهره و ریاض نسبت به دوره گذشته در مرحلهای باثباتتر قرار دارد.
منابع مصری میگویند پروندههای سرمایهگذاری که در دوران جنگ با رکود روبهرو شده بود، اکنون از حالت بلوکه خارج شده و گفتوگوها درباره معاملات تملک و سرمایهگذاریهای جدید در بازار مصر ادامه دارد.
با وجود این گشایش، گزارش تأکید میکند که بحرانها به طور کامل رفع نشده و بهویژه پرونده روابط با کویت همچنان محل تنش است. با این حال، فضای کلی نشان میدهد روابط مصر و کشورهای حوزه خلیج فارس متوازنتر شده و زمینه برای توافقات سیاسی گستردهتر از سالهای گذشته فراهم آمده است.
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که قاهره طی دو روز گذشته تماسهای خود را برای تثبیت آتشبس میان واشنگتن و تهران افزایش داده است. مقامهای مصری معتقدند هرگونه شعلهور شدن دوباره تنشها میتواند معادلات منطقه را بر هم بزند و بر امنیت خلیج فارس و روابط این کشورها با مصر نیز اثر منفی بگذارد.
یک مقام دیپلماتیک مصری به الاخبار گفته است مذاکرات اخیر از سطح پروندههای دوجانبه فراتر رفته و به بحث درباره فرصتهای سرمایهگذاری مشترک میان کشورهای حوزه خلیج فارس و ایران نیز رسیده است. به گفته او، این مشارکتها میتواند تضمینی واقعی برای جلوگیری از بازگشت جنگهای منطقهای باشد.
این منبع همچنین تأکید کرده است که ابوظبی در این رویکرد از دیگران مشتاقتر است و بهزودی تحرکاتی از سوی فعالان اقتصادی و شرکتهای بخش خصوصی دو کشور مشاهده خواهد شد.
یک دیپلمات دیگر مصری نیز گفته است قاهره از رویکرد آمریکا در جهت کاهش تنش، برای عبور از برخی اختلافات با پایتختهای خلیج فارس استفاده کرده است. او اظهارات تنشزای اخیر برخی مقامهای آمریکایی را بیشتر «فشارهای مذاکراتی» دانسته و افزوده است که رهبران خلیج فارس اکنون به این جمعبندی رسیدهاند که هرگونه تلاش برای تغییر نظام ایران، به بیثباتی گسترده منطقه منجر خواهد شد.
در پایان، یک منبع نظامی مصری درباره حضور نظامی کشورش در خلیج فارس گفته است قاهره فعلاً از اظهارنظر علنی در اینباره خودداری میکند تا از یکسو حساسیتهای تهران برانگیخته نشود و از سوی دیگر روشن شود که حضور نظامی مصر در خارج از کشور، تنها ابعاد آموزشی و دفاعی دارد و با هیچ اقدام خصمانهای همراه نیست.
این منبع همچنین از مانورهای نظامی پیشرو در خاک مصر با مشارکت کشورهای حوزه خلیج فارس خبر داده و گفته است مشارکت نیروهای مصری در اتاقهای عملیات و رزمایشهای مشترک، تجربه میدانی مهمی برای آنان فراهم خواهد کرد.