نورنیوز-گروه اجتماعی: وبگاه سایتِکدِیلی در گزارشی آورده است: این روش که در مجله رادیولوژی/ Radiology معرفی شده، با هدفگیری عروق خونی غیرطبیعی اطراف زانو، کاهش چشمگیر و پایدار درد، بهبود تحرک و افزایش کیفیت زندگی بیماران را به همراه داشته است.
آرتروز زانو یکی از شایعترین علل ناتوانی در جهان است و بیش از ۳۶۵ میلیون بزرگسال را درگیر کرده است. این بیماری معمولاً با التهاب مزمن، سفتی مفصل و کاهش تدریجی توانایی حرکتی همراه است. برای بسیاری از این بیماران، گزینههای درمانی در شرایط دشواری قرار دارد: داروها و تزریقها دیگر اثرگذار نیستند و از سوی دیگر، جراحی تعویض مفصل نیز ممکن است پرخطر، نامطلوب یا زودرس باشد.
پژوهشگران دانشگاه شاریته (Charité) در برلین، یک روش کمتهاجمی به نام آمبولیسازی شریان زانویی (GAE) را طراحی و آزمایش کردهاند که عروق خونی غیرطبیعی اطراف مفصل زانو را هدف قرار میدهد. در این روش، پزشک با استفاده از یک لوله نازک و انعطافپذیر به عروق آسیبدیده دسترسی پیدا میکند و ذرات ریز ژلمانندی را تزریق میکند که با مسدودکردن جریان خون و بدون نیاز به جراحی، التهاب و درد را کاهش میدهد.
دکتر فلوریان نیما فلکنشتاین (Florian Nima Fleckenstein)، متخصص روشهای کمتهاجمی از دانشگاه شاریته برلین و نویسنده این مطالعه، توضیح داد: برای بسیاری از بیماران مبتلا به آرتروز زانو، یک خلأ درمانی واقعی وجود دارد. روشهای معمول مانند تزریقهای مفصلی دیگر پاسخگو نیستند، اما تعویض مفصل نیز به دلایل پزشکی یا شخصی گزینه مناسبی محسوب نمیشود. این روش جدید میتواند این مشکل را حل کند.
جزئیات روش درمانی جدید
در این روش، ذرات ریز ژلمانندی که از مواد ژلاتینی با قابلیت جذب سریع ساخته شدهاند، به عروق غیرطبیعی اطراف زانو تزریق میشوند. این ذرات جریان خون را در عروق بیمارگونه مسدود میکند و با کاهش التهاب، درد را تسکین میدهند. این ذرات در عرض چند ساعت در بدن حل میشوند و در مقایسه با روشهای قبلی عوارض جانبی کمتری دارند.
این روش برای بیمارانی مناسب است که درمانهای معمول مانند فیزیوتراپی، داروهای ضدالتهاب و تزریقهای مفصلی در آنها مؤثر نبوده، اما هنوز به جراحی تعویض مفصل هم نیاز ندارند. این روش بهصورت سرپایی انجام میشود و بیماران معمولاً همان روز یا روز بعد از بیمارستان مرخص میشوند.
جزئیات مطالعه و نتایج بالینی
این مطالعه روی ۱۹۴ بیمار مبتلا به درد زانو ناشی از آرتروز انجام شد که شامل ۱۱۴ زن و ۸۰ مرد با میانگین سنی ۶۹ سال بود. همه شرکتکنندگان حداقل سه ماه درمان معمول را پشت سر گذاشته بودند، اما بهبودی کافی نداشتهاند.
همه ۲۳۹ عمل انجامشده در این مطالعه با موفقیت کامل همراه بود. هیچ عارضه جانبی متوسط یا شدیدی رخ نداد و تنها ۶.۷ درصد از شرکتکنندگان عوارض خفیف و موقتی را تجربه کردند که بهخودیخود برطرف شد.
کاهش چشمگیر درد و بهبود عملکرد
نتایج این پژوهش نشان داد که میزان درد بیماران بهسرعت و بهطور مداوم کاهش یافت. در مقیاس ۰ تا ۱۰ درد، امتیاز متوسط از ۷ قبل از درمان به ۴ پس از شش هفته و سپس به ۳ در پیگیریهای ششماهه و دوازدهماهه رسید که نشاندهنده بهبود پایدار در طول یک سال است.
امتیازات عملکرد روزانه از ۵۳ به ۷۱.۵، امتیازات ورزشی و تفریحی از ۱۵ به ۳۶ و امتیازات کیفیت زندگی از ۱۹ به ۴۰ افزایش یافت. در مجموع، ۸۰ درصد از شرکتکنندگان در پیگیری دوازدهماهه به بهبودی دست یافتند که از نظر بالینی معنادار بود.
چشمانداز آینده و اهمیت روش
دکتر فلکنشتاین در پایان گفت: یافتههای ما نشان میدهد که این روش نه تنها کمتهاجمی و ایمن است، بلکه دستکم تا یک سال پس از درمان، درد را بهطور چشمگیری کاهش میدهد و عملکرد بیماران را بهبود میبخشد. با انجام این روش روی نزدیک به ۲۰۰ بیمار، ما اکنون بزرگترین مجموعه دادههای موجود را برای این درمان در اختیار داریم و از همینرو میتوانیم با اطمینان بیشتری درباره ایمنی و کارآیی آن اظهارنظر کنیم. برای بیمارانی که شرایطشان مناسب باشد، این روش میتواند یک گزینه پایدار و کمتهاجمی باشد؛ راهکاری تازه و مؤثر که میان تزریقهای بینتیجه و جراحی پرهزینه قرار میگیرد.