نورنیوز-گروه سیاسی: نشستهای سیاسی و فنی میان هیأتهای جمهوری اسلامی ایران، آمریکا، قطر و پاکستان در بورگناشتوک سوئیس از صبح امروز در شرایطی آغاز شده که محور اصلی این گفتوگوها نه آغاز توافق جدید، بلکه بررسی میزان پایبندی طرف آمریکایی به تعهدات پیشین است.
به گفته سخنگوی هیأت ایرانی، هدف اصلی این دور از مذاکرات، «اطمینان از اجرای کامل یادداشت تفاهم اسلامآباد» است؛ توافقی که تهران تأکید دارد تنها در صورت اجرای کامل بندهای آن، میتواند وارد مرحله مذاکرات نهایی شود.
اسماعیل بقائی تأکید کرده است که جمهوری اسلامی ایران صرفاً به دنبال امضای اسناد جدید نیست، بلکه اجرای دقیق تعهدات گذشته را شرط اصلی ادامه روند دیپلماتیک میداند.
نشست داخلی هیات مذاکره کننده ایرانی در سوییس
اعضای هیات کشورمان با مرور تعهدات آمریکا در تفاهم اسلام آباد، آخرین وضعیت اجرای تعهدات این کشور را مورد بررسی قرار داده و هماهنگیهای لازم درخصوص پیگیری عدم اجرای برخی تعهدات آمریکا در نشست های جداگانه امروز با میانجیگران، صورت گرفت.
دیدار وزیر خارجه کشورمان با همتای سوییسی، دیدار رئیس و اعضای هیات مذاکره کننده کشورمان با هیات قطری، دیدار دوجانبه با هیات پاکستانی و نشست چهارجانبه با هیات های امریکایی، قطری و پاکستانی از دیگر برنامه های این دوره از مذاکرات است.
شرط ایران برای ورود به مذاکرات نهایی
بر اساس اظهارات مقامات ایرانی، بند ۱۳ یادداشت تفاهم تصریح دارد که آغاز مذاکرات توافق نهایی منوط به اجرای پنج بند مشخص است؛ از جمله توقف درگیریها در همه جبههها و بهویژه در لبنان.
اسماعیل بقائی سخنگوی هیات مذاکره کننده در حاشیه نشست داخلی هیات مذاکره کننده ایران گفت: هیأت جمهوری اسلامی ایران در گفتوگوهای سوئیس به دنبال اطمینان از استمرار اجرای تعهدات آمریکا است و برقراری آتشبس فراگیر در همه جبههها را محور کلیدی این رایزنیها میداند.
اسماعیل بقائی همچنین گفت : قرار است یک جلسه یک روزه داشته باشیم. صبح دیدارهای دوجانبه با هیات های پاکستانی قطری به عنوان میانجی های این روند خواهیم داشت.
وی افزود : بعدازظهر هم نشست های چهار جانبه میان هیات های جمهوری اسلامی ایران و آمریکا و با حضور نمایندگان قطر و پاکستان برگزار خواهد شد
در این چارچوب، تهران تأکید دارد که هرگونه پیشرفت دیپلماتیک تنها زمانی معنا خواهد داشت که اجرای عملی تعهدات از سوی واشنگتن آغاز و تضمین شود.
نقش میانجیها و ساختار مذاکرات چهارجانبه
در این دور از گفتوگوها، کشورهای قطر و پاکستان به عنوان میانجی نقش کلیدی ایفا میکنند. جلسات ابتدا به صورت دوجانبه میان ایران و میانجیها برگزار شده و سپس نشست چهارجانبه با حضور تمامی طرفها شکل گرفته است.
بر اساس برنامه اعلامشده، صبح روز مذاکرات به دیدارهای جداگانه اختصاص داشته و بعدازظهر نشست اصلی با حضور نمایندگان چهار کشور برگزار شده است. این ساختار با هدف افزایش شفافیت و تسهیل تبادل پیامها طراحی شده است.
در این روند، سید عباس عراقچی نیز در کنار دیگر اعضای هیأت ایرانی از جمله مقامات اقتصادی و امنیتی حضور دارد و هماهنگیهای لازم برای بررسی اجرای تعهدات را دنبال میکند.
دیدار گروسی با وزیر خارجه سوئیس در بورگن اشتوک
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، از دیدار خود با وزیر امور خارجه سوئیس در بورگناشتوک خبر داد و اعلام کرد در این گفتوگوها آخرین تحولات مرتبط با ایران، روندهای پیشرو و نقش آژانس در این پرونده مورد بررسی قرار گرفته است.
وی با اشاره به شرایط حساس کنونی تأکید کرد که در این مقطع باید به دیپلماسی فرصت داده شود تا بتواند مسیر خود را با موفقیت طی کند.
مدیرکل آژانس همچنین از دولت سوئیس به دلیل حمایت مستمر از آژانس بینالمللی انرژی اتمی و پایبندی به اصول دیپلماسی چندجانبه قدردانی کرد.
دستور کار ایران؛ از آتشبس تا آزادسازی داراییها
بر اساس گزارشها، ایران در این مذاکرات مجموعهای از مطالبات مشخص را دنبال میکند. نخستین موضوع، توقف کامل درگیریها در همه جبههها بهویژه لبنان است که به عنوان «بند کلیدی» توافق شناخته میشود.
موضوع دوم، آزادسازی داراییهای بلوکهشده ایران و تسهیل دسترسی به منابع مالی محدودشده است. همچنین موضوع صادرات نفت و کاهش آثار تحریمها نیز در دستور کار قرار دارد.
در همین چارچوب، ایران تأکید دارد که بدون تحقق این موارد، امکان ورود به فاز مذاکرات نهایی وجود نخواهد داشت.
خبر امضای مجدد توافق ایران و آمریکا صحت ندارد
منبع آگاه نزدیک به تیم مذاکرهکننده گفت: اخبار منتشرشده از سوی شبکه الجزیره درباره امضای مجدد توافق درست نیست.
برخلاف برخی ادعاهای مطرحشده در رسانههای خارجی، هیچ توافقی برای امضای مجدد در دستور کار قرار ندارد.
روند گفتوگوها در چارچوبهای تعیینشده از جمله تحقق ماده ۱۳ و شروط رهبری ادامه دارد، اما اخبار منتشرشده درباره نهایی شدن یا امضای دوباره توافق، فاقد صحت بوده و مورد تأیید تیم مذاکرهکننده نیست.
آزمون اعتماد در بورگناشتوک
نشستهای سوئیس را میتوان نخستین آزمون عملی یادداشت تفاهم اسلامآباد دانست؛ جایی که ایران خواستار سنجش واقعی اراده طرف مقابل برای اجرای تعهدات شده است.
به گفته مقامات ایرانی، این مذاکرات نه یک روند تشریفاتی، بلکه یک «فرآیند راستیآزمایی» است که نتیجه آن مشخص خواهد کرد آیا مسیر دیپلماسی به مرحله توافق نهایی میرسد یا همچنان در سطح اجرای تعهدات اولیه باقی خواهد ماند.
در این میان، نقش میانجیها و نحوه واکنش آمریکا به مطالبات ایران، تعیینکنندهترین عامل در ادامه مسیر مذاکرات خواهد بود.
گفتوگوهای چهارجانبه تا ساعتی دیگر آغاز میشود
دیدار سید عباس عراقچی و ایگناسیو کاسیس، وزرای امور خارجه ایران و سوئیس، پس از حدود ۴۵ دقیقه در هتل بورگناشتوک پایان یافت.
به گزارش خبرنگار اعزامی ایرنا به سوئیس، گفتوگوهای چهارجانبه ایران، آمریکا، پاکستان و قطر تا ساعتی دیگر در ساختمان دیگری در همین محل آغاز خواهد شد.
به گزارش ایرنا، هیأت جمهوری اسلامی ایران به ریاست محمدباقر قالیباف رئیس مجلس شورای اسلامی و رئیس هیأت مذاکرهکننده، حوالی ساعت ۱۰ شنبهشب به وقت محلی وارد فرودگاه زوریخ شد.
سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه، علی باقری معاون بینالملل دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی، عبدالناصر همتی رئیس کل بانک مرکزی، حمید بورد معاون وزیر نفت و مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران، کاظم غریبآبادی معاون حقوقی و بینالملل وزارت امور خارجه و اسماعیل بقائی سخنگوی دستگاه دیپلماسی، قالیباف را در این سفر همراهی میکنند.
در طرف آمریکایی نیز استیو ویتکاف فرستاده ویژه رئیسجمهور آمریکا و جرد کوشنر در سوئیس حضور دارند و جیدی ونس معاون رئیسجمهور این کشور نیز برای پیوستن به گفت وگوها راهی سوئیس شده است. ونس پیش از عزیمت اعلام کرد که نشستها ممکن است یک تا دو روز ادامه یابد و موضوعات مرتبط با اجرای تفاهم، آتشبس در لبنان و پرونده هستهای ایران در آن بررسی شود.
نمایندگان کشورهای میانجی نیز در سوئیس حضور دارند. محمد بن عبدالرحمن آل ثانی نخستوزیر و وزیر خارجه قطر پیشتر در بورگناشتوک با ایگنازیو کاسیس وزیر خارجه سوئیس دیدار و درباره آخرین تحولات پس از توافق ایران و آمریکا رایزنی کرده است.
شهباز شریف نخستوزیر پاکستان و عاصم منیر فرمانده ارتش این کشور نیز طبق گزارشها وارد سوئیس شدند. پاکستان همراه با قطر در شکلگیری یادداشت تفاهم اسلامآباد و ایجاد زمینه تماسها میان تهران و واشنگتن نقش میانجی را برعهده داشته است.