نورنیوز-گروه سیاسی: پیام رهبر عالیقدر انقلاب دربارهی یادداشت تفاهم، کوتاه، صریح، و در واقعیترین شکل خود منتشر شد. این پیام دو مقدمه و یک نتیجهگیری داشت؛ در مقدمهی اول، ایشان تصریح میکنند که «علیالاصول نظر دیگری» داشتند. این «نظر متفاوت» قاعدتاً در کلیات است ولی میتوان مفروض داشت که در «بیشتر جزئیات» بوده است. مقدمه دوم اشاره دارد به تعهد رئیسجمهور محترم و سایر اعضای شعام به حفظ حقوق ملت و مقاومت و تصریح به قبول مسئولیت آن و، اما ایشان در نتیجه تأکید کردند که «منتظر تحقق شروط [تفاهمنامه]میمانیم».
بدون بحثهای حوصلهبر و کشدار میتوان دریافت که ایشان در درجهی اول، اعتمادی به امریکا ندارند که بتوان «تفاهمی» با او داشت و امیدی به «توافق بعدی» بست؛ دوم، ایشان به تصمیم نهادهای حاکمیتی از دولت تا شعام احترام میگذارند و نظر آنان را با شروطی میپذیرند؛ و سوم، از همین نهادها میخواهند که مسئولیت کار را بپذیرند.
واقعی و درستبودن نگرانیهای ایشان در همان ساعات اولیه رونمایی شد، وقتی لبنان آماج یکی از سنگینترین حملات این اواخر قرار گرفت و امریکاییها نیز پشت اسرائیل درآمدند و این یعنی عملاً بند اول تفاهمنامه هوا شد.
تجربهی ما شاهد است که چنین تفاهمنامههایی شانس کمی برای اجرا دارد. ولی از طرفی وقتی جنگ با آتشبس پایان یافته است، پذیرش یک گفتوگو برای بررسی شیوهی پایان جنگ ناگزیر است، چیزی که آقای قالیباف نیز در گفتوگویی تفصیلی به آن اشاره کرد. اینکه گفتوگو چقدر به نتیجه برسد، بستگی به برآیند قدرت دوطرف دارد. پس اتفاقاً سپردن مسئولیت تصمیمات شعام و دولت به خود آنان، مطالبهای است از آنان تا آن مؤلفههای قدرت را که با پیروزی در جنگ، بستهنگهداشتن تنگههرمز و اثرگذاری بر بازار دشمن به دست آوردهاند، آسان واگذار نکنند و تعادل قدرت و برتری قدرت خود را برای پیشبرد تفاهم به شیوهای که منافع ملی کشور را تأمین کند، حفظ کنند.
واضح است که طرفهای داخلی اجرا، یعنی موافقان و مخالفان توافق، هر دو به سمت تعبیر و تفسیر پیام رهبری مطابق دیدگاههای خودشان بروند. ولی درستتر آن است که بگوییم پیام رهبری نظرات دوطرف را نه کاملاً تأیید و نه کاملاً رد میکند و بهتر آن است که بگوییم پیام رهبری دیدگاهی مستقل از نظرات جریانهای سیاسی است و موافقان و مخالفان باید خود را با آن هماهنگ کنند، نه اینکه به دنبال اثبات هماهنگی آن با نظر خود باشند.
پیام رهبری برخلاف برخی ادعاها در نهایت «اجازه»ی پذیرش تفاهمنامه را صادر کرده است و از سوی دیگر از نگرانی مخالفان تفاهم و توافقی که بعداً میخواهد شکل بگیرد، خالی نیست.
پیام رهبری عالیقدر در یک فضای کاملاً واقعی و عملی صادر شده است که الگویی باسابقه در حکمرانی جمهوری اسلامی ایران است و اکنون جریانهای سیاسی و مردم باید حول این پیام وحدت کنند و برای یکی از دو امکان آماده باشند و سعی خود را به کار گیرند، اول، تحقق شروط تفاهمنامه بدون نقص و بدون بحث؛ و دوم، آمادگی برای مکر دشمن و نقض تفاهمنامه. یعنی ما نباید در هیچیک از دو وضعیت قفل شویم. قفلشدن در شرایط قبل از تفاهم به نفع کشور نبود. قفلشدن در شرایطی که تفاهم نقض شود و ما واکنشی نشان ندهیم نیز به هیچوجه پذیرفته نیست.
ترامپ تفاهمنامه را در کاخ ورسای امضا کرد، همان کاخی که وقتی اجلاس پایان جنگ اول جهانی در آن برگزار شد، هیئت ایرانی به عنوان کشور اشغالشده در این جنگ وارد پاریس شد ولی اجازهی ورود به کاخ را به وزیر خارجه و هیئت همراه ندادند و محمد علی فروغی که در این هیئت بود، مینویسد که ما در پاریس آواره شدیم! این را اگر ترامپ نداند، غرب و امریکا و اذهان جهان میدانند. آنها خوب میدانند که با ایران جدید روبهرو شدهاند. ما در جنگ پیروز شدهایم و پوزهی دشمن را به خاک مالیدهایم. باید پایان کار را ما رقم بزنیم، چه با پیشبرد تفاهم و توافق و چه بدون آن.
جوان