نورنیوز-گروه بین الملل: روزنامه الاخبار لبنان نوشت در سایه تحولاتی که نشان میدهد واشنگتن و تهران در حال نزدیک شدن به یک تفاهم سیاسی جدید هستند، به نظر میرسد چشمانداز منطقهای به سمت یک تغییر آرایش نفوذ در حال حرکت است که نشان دهنده اذعان آمریکا به توازن قدرت فعلی در میدان و شکست سیاستهای انزوا و تحریم است. این امر به ویژه با توجه به پیوند ذاتی بین امنیت عراق و ثبات مسیرهای انرژی در خلیج فارس میتواند عراق را در برابر یک تحول سیاسی و اقتصادی محوری قرار دهد.
«کامل الکنانی» سیاستمدار عراقی در تحلیل سیاسی ابعاد این توافق به الاخبار گفت: تفاهم فعلی را نمیتوان از روند رویارویی اخیر و اهداف تعیینشده توسط ایالات متحده و رژیم صهیونیستی جدا کرد. اهداف اولیه که از تغییر نظام در ایران گرفته تا درهم شکستن برنامه موشکی آن و از بین بردن اتحادهای منطقهای آن را شامل میشد، با پاسخی قاطع در عرصه میدانی مواجه شد که ماهیت غیرواقعی این اهداف را بهویژه پس از حملات موشکی گسترده ایران اثبات کرد.
الکنانی گفت: این توافق رسما مشارکت شناختهشده ایران در مدیریت امور منطقه و شکلدهی به آینده آن را تثبیت میکند. مسائل مهم منطقهای بدون داشتن صدای مهم و قاطع تهران، چه در تدوین راهحلی برای وضعیت عراق و چه در پایان دادن به جنگها در لبنان و یمن حل نخواهند شد. ممانعت از تجاوز صهیونیستی-آمریکایی که همواره عامل اصلی بیثباتی بوده است، تأثیر مستقیم و مثبتی بر جبهه داخلی عراق و ثبات مردم منطقه خواهد داشت.
در این راستا، محمد الخالدی، سیاستمدار عراقی به الاخبار گفت: «رفع تنش بین تهران و واشنگتن تأثیر مثبت مستقیم و اجتنابناپذیری بر جبهه داخلی عراق و امنیت و ثبات سیاسی آن خواهد داشت و به دولت فعلی فضای بیشتری برای مانور و تمرکز بر مسائل حساس، فارغ از فشارهای قطببندی شدید میدهد.»
الخالدی معتقد است که این فضا به تلاشهای بغداد در زمینه محدود کردن سلاحها به دولت و افزایش ثبات امنیتی با بهرهگیری از توازن جدید و حاکمیت منطقهای که توسط تهران به عنوان شریک اصلی در منطقه اعمال شده است، کمک میکند؛ توازنی که منطقه را از حالت ضعف و تسلیم خارج کرده و آن را به یک رقیب قطعی تبدیل میکند.
در جبهه اقتصادی، ثبات کشتیرانی در تنگه هرمز برای عراق که تقریبا به طور کامل به صادرات نفت خود از طریق مسیرهای دریایی متکی است، از اهمیت استثنایی و حیاتی برخوردار است. اکثر صادرات که تقریبا تنها منبع درآمد عمومی و بودجه فدرال است که با کسری قابل توجهی تهدید میشود، از این تنگه حیاتی عبور میکند. کارشناسان میگویند هرگونه کاهش تنش در تنگه هرمز مستقیما به درآمدهای پایدارتر و کاهش هزینههای بیمه و حمل و نقل منجر خواهد شد، آن هم در زمانی که اقتصاد عراق به دلیل نوسانات بازار جهانی و دسترسی محدود به خطوط کشتیرانی با فشار فزایندهای روبهرو است.
ماهر عبدالجواده، محقق اقتصادی به الاخبار تأکید کرد: عراق به ویژه پس از کاهش ظرفیت صادرات آن در مقایسه با سالهای گذشته امروز هیچ جایگزین مناسبی برای تنگه هرمز ندارد. صادرات نفت که قبلا بیش از چهار میلیون بشکه در روز بود، اکنون در سطوح بسیار پایینتری قرار دارد. همچنین وابستگی تقریبا کامل به بندر جیحان ترکیه و فقدان کامل ناوگان حمل و نقل دریایی ملی یا تجاری که قادر به تضمین انعطافپذیری اقتصادی و محافظت از صادرات در طول بحرانها باشد، مشکل دیگر عراق است. هرگونه اختلال در کشتیرانی در خلیج فارس تهدیدی مستقیم برای اقتصاد آسیبپذیر عراق است و بنابراین، آرامش فعلی در صورت ادامه یک عامل مثبت بسیار مهم است.