علف‌کش یا آنتی‌هیستامین؟ وقتی زنبورها در مزارع خواب‌آلود می‌شوند

نورنیوز-گروه اجتماعی: وبگاه سای‌تِک‌دِیلی در گزارشی آورده است: گلایفوسیت ماده مؤثر در بسیاری از علف‌کش‌های کشاورزی است و زنبورهای عسل در هنگام جست‌وجوی غذا به طور معمول با آن برخورد می‌کنند. این ماده با مسدودکردن آنزیمی عمل می‌کند که گیاهان برای فتوسنتز به آن نیاز دارند. از آنجایی که زنبورهای عسل این آنزیم را ندارند، گلایفوسیت مدت‌ها بی‌خطر فرض می‌شد.

پژوهشگران احتمال دادند این علف‌کش آسیب‌هایی پنهان برجای بگذارد که به خواب‌آلودگی برخی افراد پس از مصرف داروهای آلرژی (آنتی‌هیستامین) شباهت داشته باشد.

آزمایش میدانی؛ کاهش چشمگیر فعالیت زنبورها

پژوهشگران دو ایستگاه تغذیه مصنوعی ایجاد کردند: یکی حاوی گلایفوسیت و دیگری بدون آن. زنبورهای عسل آموزش دیدند که به این ایستگاه‌ها بروند و دانشمندان رفتار آن‌ها را طی چند روز پیگیری کردند.

پس از تنها سه روز، زنبورهایی که در معرض گلایفوسیت قرار گرفتند، در مقایسه با گروهی که در معرض این ماده نبودند، ۱۳ درصد کمتر به جست‌وجوی غذا پرداختند؛ ضمن اینکه ترکیبات شیمیایی مغزشان تغییر کرد.

دکتر مارگارت کوویون (Margaret Couvillon)، دانشیار دانشگاه ویرجینیا تک، می‌گوید: برای یک کلنی زنبور عسل، کاهش ۱۳ درصدی جست‌وجوی غذا می‌تواند پیامدهای جدی داشته باشد. اگر کل کلنی در معرض این ماده قرار گیرد، می‌تواند منجر به کاهش اثربخشی گرده‌افشانی و کاهش تولید عسل شود و بقای کلنی و پایداری طولانی‌مدت آن را به خطر بیندازد.

تغییر در مواد شیمیایی مغز

گروه پژوهشی همچنین تغییرات در اسیدهای آمینه و انتقال‌دهنده‌های عصبی مغز زنبورها را تحلیل کردند. نتایج ارتباط واضحی را بین قرارگرفتن زنبورها در معرض گلایفوسیت و تغییر در مواد شیمیایی مغز و کاهش جست‌وجوی غذا توسط آن‌ها نشان داد.

نیاز به حفاظت قوی‌تر از گرده‌افشان‌ها

این یافته‌ها نگرانی‌هایی را درباره تأثیر علف‌کش‌های رایج بر حشرات مفید ایجاد می‌کند و بر نیاز به حفاظت قوی‌تر از گرده‌افشان‌ها تأکید دارد.

دکتر لورا مک‌هنری (Laura McHenry)، نویسنده پژوهش، می‌گوید: درک اینکه علف‌کش‌ها چگونه بر حشرات مفید تأثیر می‌گذارند، به ما کمک می‌کند تا انتخاب‌های بهتری درباره زمان و مکان استفاده از آن‌ها داشته باشیم تا بیشترین فایده و کمترین آسیب حاصل شود.

پژوهشگران می‌گویند تحقیقات بیشتری برای درک چگونگی تعامل علف‌کش‌های مبتنی‌بر گلایفوسیت با زیست‌شناسی زنبورها لازم است. از آنجایی که زنبورهای عسل از مهم‌ترین گرده‌افشان‌های جهان هستند و گلایفوسیت یکی از پرمصرف‌ترین علف‌کش‌ها است، تأثیر گسترده‌تر بر جمعیت زنبورها ممکن است بسیار بیشتر از آن چیزی باشد که قبلاً تصور می‌شد.

این پژوهش در مجله زیست‌شناسی تجربی/ Journal of Experimental Biology منتشر شده است.