نورنیوز-گروه بین الملل: روزنامه گاردین در تحلیلی به قلم «رابرت تیت» خبرنگار سیاسی این روزنامه نوشت: «ترامپ از اهداف زیاده خواهانه» خود در قبال ایران دست برداشته و واقعیت تکان دهنده برای او این است که پس از سه ماه ماجراجویی این تهدید وجود دارد که او به نقطه ای بازگردد که ابتدا کار را آغاز کرد.
این رسانه انگلیسی نوشت، بعد از یک آغاز متکبرانه واقعیت نمایان شده است. ترامپ به این نقطه رسیده که ایران حریف چندین رئیس جمهوری قبل از او در آمریکا بوده و این حریفی است که نباید آن را دست کم گرفت.
گاردین نوشت، در جنگ ها این یک اصل رایج است که امیدها و برنامه ریزی هایی که در ابتدا خوشبینانه طراحی و اعلام می شوند پس از اولین مواجهه با دشمن دوام نمی آورند.
با وجود چنین استاندارد هشدارآمیزی در جنگ ها، روایت ها و اهداف بشدت ضد و نقیض ترامپ از زمان آغاز جنگ با ایران در ۲۸ فوریه (۹ اسفند) در نهایت به یک ماجراجویی گیج کننده و پیچیده تبدیل شد که این تهدید را در پی دارد که وی را به نقطه آغاز بازگرداند.
این رسانه، نتیجه فوری و محسوس مذاکرات اخیر را بازگشایی تنگه هرمز عنوان کرد و نوشت: بسته شدن این تنگه راهبردی که قبل از جنگ محل عبور ۲۰ درصد از نفت خام جهان بوده است، تاثیرات آزاردهنده ای در آمریکا و اقتصاد این کشور داشته و باعث افزایش قیمت بنزین و کمبود کودهای شیمیایی شده که خود این امر می تواند عرضه و قیمت های اقلام غذایی را افزایش دهد.
ترامپ بازگشایی این تنگه را در اولویت قرار داد اما کنترل ایران بر این منطقه، قدرت بازدارندگی تهران را به عنوان نتیجه این جنگ نشان می دهد. تصمیم ترامپ برای رفع این چالش از طریق مذاکره به جای استفاده از نیروی نظامی بر این استدلال صحه می گذارد.
گاردین افزود: شبح سازش احتمالی به خودی نشان می دهد که چگونه اهداف ماکسیمالیستی یا زیاده خواهانه ترامپ کوچک شده اند و به عبارتی از نگاه برخی مفسران شکست خورده اند.
رابرت کیگِن (Robert Kagan) کارشناس سیاسی اندیشکده بروکینگز به تازگی در نشریه آتلانتیک نوشت «پایان بازی ترامپ، تسلیم شدن است»
وی افزود: رئیس جمهور بی تردید امیدوار است که بتواند از این وضعیت خارج شود بدون این که آمریکایی ها متوجه حجم شکست او شوند.
کیگن نوشت: «اگر با بازگشایی تنگه هرمز نفت دوباره به جریان بیفتد ممکن است ثبات به بازارهای مالی بازگردد حتی اگر این تنگه با سیستم نظارتی جدید ایران کنترل شود. در واقع بزرگترین شکست آمریکا نباید بر وال استریت تاثیر بگذارد.»
گاردین افزود: بسیاری از هواداران جنگ طلب جمهوری خواه طرفدار ترامپ میزان عقب نشینی او از اهداف قبلی اش را درک کرده اند و هشدار می دهند که خطر توافق بر سر توان غنی سازی ایران می تواند منجر به توافقی شبیه توافق سال ۲۰۱۵ در دولت باراک اوباما شود که ترامپ در نهایت در دوره نخست ریاست جمهوری اش آن را پاره کرد.
در گذشته، سناتورهای ضد ایرانی جمهوریخواه از جمله لیندسی گراهام، تد کروز و راجر ویکر رئیس کمیته خدمات نیروهای مسلح سنا به همراه مایک پمپئو رئیس سابق سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) درباره توافقی هشدار داده بودند که ترامپ هفته گذشته مدعی شد که ۹۵ درصد از آن مورد مذاکره قرار گرفته است.
به نوشته گاردین، ترامپ تا حد زیادی به لطف مجموعهای از اهداف و ادعاهای متناقض در آغاز جنگ که برخی از آنها همچنان ادامه دارد، خود عامل مشکلاتی است که متحمل می شود.
سینا طوسی تحلیلگر مرکز سیاست بینالمللی، گفت: «ترامپ این جنگ را با اهداف حداکثری که کاملا به صورت علنی مطرح شد، آغاز کرد، در ادامه میبینیم که او در نهایت به آتشبس تن داد. از تمام گزارشهایی که از آن زمان منتشر شده میدانیم که قابلیتهای نظامی ایران به آن اندازه که کاخ سفید ارائه کرده بود، کاهش نیافته است - چیزی حدود ۷۰ درصد از موشکهای بالستیک، ۷۰ تا ۸۰ درصد از پهپادهای آنها دستنخورده باقی ماندهاند.»
گاردین افزود: برخلاف انتظارات اولیه ترامپ - و با وجود ترورهای هدفمند در حملات (رژیم) اسرائیل علیه کادر بزرگی از مقامات ارشد ایرانی، حکومت اسلامی همچنان پابرجاست.
این روزنامه انگلیسی ادعای ترامپ درباره تغییر حکومت در ایران را «رویای دست نیافتنی» توصیف کرد و افزود: رئیس جمهوری آمریکا هدف اصلی خود را به جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته ای تغییر داد این در حالیست که قبلا با بمباران تاسیسات هسته ای ایران در ماه ژوئن (خرداد) گذشته مدعی شده بود که ذخایر هسته ای ایران را کاملا از بین برده است.
نویسنده گاردین نتیجه گرفت: ترامپ اکنون ممکن است مجبور شود تا به نوعی مصالحه عملگرایانه متوسل شود که او و متحدان راستگرایش، اوباما را به خاطر آن مورد انتقاد قرار دادند.
رابرت لیتواک استاد روابط بینالملل در دانشگاه جورج واشنگتن، گفت که ترامپ مجبور است با یک «تنش مداوم» در سیاست پس از جنگ سرد بین رویکردهای (به اصطلاح) «تحولآفرین» روبرو شود که هدف از آن سرنگونی کشورهای به اصطلاح سرکش، یا توافقات «معاملهای» با هدف تغییر رفتار آنها است.
لیتواک گفت: «او در یک مخمصه گرفتار شده است زیرا نتیجه تحول آفرین امکانپذیر نیست.»
گاردین نوشت: ترامپ شاید برای پنهان کردن عمق مخمصهاش، به تعیین برخی شرایط نامحتمل روی آورده است، از جمله درخواستش از ایران و متحدان ایالات متحده مانند عربستان سعودی، مصر، اردن و ترکیه برای امضای توافقنامه ابراهیم، توافقنامهای که در طول اولین دوره ریاست جمهوری او مورد مذاکره قرار گرفت و طی آن چندین کشور عربی (رژیم) اسرائیل را به رسمیت شناختند.
برای ایران این ایده غیرقابل قبول است. این در حالیست که رهبران عربستان سعودی هرگونه به رسمیت شناختن را به توافق صلح بین (رژیم) اسرائیل و فلسطینی ها را مشروط کردهاند؛ چشماندازی که در حال حاضر دور از دسترس است.
ترامپ همچنین هفته گذشته تهدید کرد که اگر عمان - متحد آمریکا - با ایران به توافقی برسد که هزینههایی را برای عبور از تنگه هرمز اعمال کند، آن را «منفجر» خواهد کرد. او ایران را متهم کرد که با موکول کردن مذاکرات به انتخابات میاندورهای کنگره در ماه نوامبر، سعی دارد او را «فریب» دهد.
ولی نصر استاد روابط بینالملل در دانشگاه جان هاپکینز، چنین استدلال میکند که بیمیلی ایران به توافق ناشی از این سوءظن است که ترامپ ممکن است قصد داشته باشد از هرگونه توافق صلح به عنوان آمادگی برای خصومتهای آینده استفاده کند.
این کارشناس با اشاره به بی اعتمادی ایرانی ها به آمریکا در مذاکرات نوشت: مشکل ترامپ این است که برای منحرف کردن توجهات، پیشنهادهای زرق و برق داری مانند توافقات ابراهیم را ارائه می دهد. اما واقعیت این است که کسی که به هنر معامله شهرت دارد آیا اصلا می تواند به توافق نزدیک شود؟