نورنیوز-گروه بین الملل: دانی سیترینوویچ، تحلیلگر ارشد خاورمیانه و پژوهشگر شورای آتلانتیک، در مصاحبهای با مجله نیویورکر تاکید کرده است که هرگونه توافق ممکن با ایران به مثابه یک تحقیر و شکست استراتژیک برای دونالد ترامپ خواهد بود.
او در این گفتگو استدلال میکند که کارزار نظامی واشنگتن و تلآویو نتوانسته محاسبات تهران را تغییر دهد و اکنون کاخ سفید راهی جز پذیرش شروط طرف مقابل ندارد. برخی از محورهای مهم این مصاحبه در زیر آمده است:
1. شکست راهبردی واشنگتن در براندازی
سیترینوویچ تأکید میکند که برخلاف هدف اولیه ارتش آمریکا و اسرائیل در آغاز جنگ در 28 فوریه برای سرنگونی نظام، این کارزار نظامی در نهایت به تقویت حاکمیت ایران منجر شد. اگرچه جنگ ممکن است یک موفقیت تاکتیکی بوده باشد، اما یک شکست راهبردی برای واشنگتن است.
2. ایران؛ بازیگری در موضع قدرت و تسلیمناپذیر
برخلاف فرضیات کاخ سفید، بمبارانها، محاصره و حمله به تأسیسات انرژی نتوانست تهران را وادار به تسلیم کند. مقامات ایران با درک اینکه این یک نبرد وجودی است، از تمام کارتهای خود استفاده کردند و اکنون با قرار گرفتن در موضع قدرت، حاضر به پذیرش شرط برچیدن تأسیسات هستهای خود نیستند.
3. بنبست راهبردی ترامپ
رئیسجمهور آمریکا میان یک گزینه بد و گزینهای بدتر گرفتار شده و به دلیل ترس از تشدید تنش، واهمه از فرستادن نیروی پیاده به زمین و نگرانی از هزینههای اقتصادی جنگ در آستانه انتخابات میاندورهای، ناچار به پذیرش یک توافق بسیار بد شده است.
4. ضعف ساختاری و غیبت کارشناسان متخصص در دولت
نبود کارشناسان و دیپلماتهای حرفهای در اتاق تصمیمگیری واشنگتن و تکیه بر افراد غیرمتخصص مانند جرد کوشنر و استیو ویتکوف که درک درستی از برنامه هستهای ایران ندارند، موجب شده رویکرد آمریکا به یک معامله سطحی و پر از منفذ تقلیل یابد.
5. فلج شدن اقتصاد جهانی
بزرگترین خطای محاسباتی واشنگتن این بود که ایران را به سمتی سوق داد تا اهرم فلجکننده خود بر اقتصاد جهانی یعنی مسدود کردن تنگه هرمز را فعال کند؛ ابزاری که میزان کارآمدی آن حتی خود ایرانیها را هم شگفتزده کرد و اکنون بازگشایی آن به عنوان امتیاز اصلی مذاکرات مطرح است.
6. فروپاشی دکترین نتانیاهو
این جنگ به فروپاشی کامل دکترین نتانیاهو منجر شد که همواره وعده میداد با حمایت آمریکا کار ایران را تمام میکند؛ اما نتیجه میدان، شکلگیری یک ایرانِ غربستیزتر با حفظ توان موشکی است. علاوه بر این، در جبهه لبنان نیز اگر ترامپ خواهان توافق باشد، مجبور است دست نتانیاهو را در برابر حزبالله کاملاً ببندد.
7. بزرگترین خطای راهبردی قرن
تصمیم ترامپ برای خروج از توافق هستهای سال 2015 بدون داشتن استراتژی جایگزین، یکی از بزرگترین اشتباهات استراتژیک تاریخ بود. این اقدام نه تنها باعث شد ایران دانش وسیعی در حوزه غنیسازی کسب کند، بلکه جریانهای غربگرا در داخل ایران را به شدت تضعیف نمود.
8. جمعبندی
این گفتوگو نتیجه میگیرد که هر توافق احتمالی، نه نشانه پیروزی ترامپ، بلکه تلاشی برای خروج آبرومندانه از جنگی است که اهداف اصلیاش محقق نشده و موازنه قدرت را به سود ایران تغییر داده است.