نورنیوز-گروه فرهنگی: مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مدیران و معاونین کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان سهشنبه (۲۲ اردیبهشت) با سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دیدار و گفت و گو کردند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در این جلسه گفت: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان یکی از سرمایههای نهادی کشور است چراکه از تاریخ، ویژند (برند) و ظرفیت شبکهای سختافزاری و نرمافزاری مطلوبی برخوردار است، خوشنام است و توانسته از برچسبهای سیاسی کوتاه مدت فاصله بگیرد.
وی افزود: عِرق سازمانی و تعصب در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان یکی از نکات ممتاز این نهاد است چراکه به هر میزان این خصیصه در سازمانها وجود داشته باشد برای پیشرفت و نوآوری (در نسبت با سازمانهای راکد و کم تعصب) آمادگی بیشتری دارند.
صالحی بیان کرد: علاوه بر این موارد زمینه موضوع مورد بحث کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، کودک و نوجوان است که جایگاه و اهمیت آن مشخص است چراکه نسل آینده ساز کشورها هستند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: کودکان و نوجوانان بیش از هر زمان دیگری بیپناه هستند یعنی شاید تصور کنیم کودک و نوجوان به واسطه زیست در عصر اطلاعات پُر شدهاند اما میتوان گفت عصر اطلاعات به بیپناهی بیشتر کودکان و نوجوانان انجامیده و ما را در شرایط خاصی قرار داده است.
صالحی با تاکید بر اینکه در این حوزه مسائل مختلفی داریم، اظهارداشت: کارهای خوب زیادی در مورد کودک و نوجوان صورت گرفته است؛ به قول رهبر شهید انقلاب زمانی که کتاب قصههای خوب برای بچههای خوب منتشر میشد ایشان خوشحال میشدند چراکه اثر دیگری وجود نداشت تا این خلا را پُر کند اما در وضعیت فعلی شرایط تغییر کرده است باید قدردان نعماتی باشیم که خداوند متعال در این حوزه به ما ارزانی داشته است و نسبت به گذشته از توشه غنیتری برخوردار هستیم.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: در چند حوزه باید به همافزایی میان وزارت ارشاد و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بپردازیم اول اینکه به فقر مطالعات میدانی، کاربردی و نظری (راجع به حوزه کودک و نوجوان) مبتلا هستیم.
صالحی با بیان اینکه بر همین اساس گروه مطالعات کودک و نوجوان را در دوره قبلی مدیریت در وزارت ارشاد بنیان گذاشتیم، افزود: باید پژوهشهای سهگانه را غنیسازی کنیم؛ در این مسیر به نقشه راه پژوهشی نیاز داریم و نقاط اتکای ما در این قسمت قوی نیست.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بیان کرد: اقتصاد فرهنگ و هنر عرصه کودک و نوجوان مساله بعدی است؛ اصولا اقتصاد فرهنگ در کشور ما ضعیف است از جمله مسائل مربوط به اقتصادِ فرهنگِ کودک و نوجوان، در این قسمت ضعفهای قابل توجهی در مقام نظریه و اقدام داریم.
محرومیتزدایی از دسترسی به فرهنگ و هنر کودک و نوجوان
صالحی با بیان اینکه مساله سوم محرومیتزدایی از دسترسی به فرهنگ و هنر حوزه کودک و نوجوان است، اظهارداشت: یکی از برکات پیروزی انقلاب اسلامی عدالت آموزشی است و توانستهایم در قیاس با قبل از انقلاب این مولفه را بهبود بخشیم اما در حوزه فرهنگ و هنر کودک و نوجوان با عدالت آموزشی همچنان فاصله داریم؛ خانوادههای فقیر به هر صورت میتوانند فرزندانشان را به مدرسه ببرند اما دسترسیهای فرهنگی_هنری و تامین کتاب کودک و نوجوان برایشان به سختی مقدور است.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: در این قسمت همچنان فاصله زیادی تا عدالت فرهنگی داریم (اما عدالت آموزشی تا حد قابل توجهی برقرار شده است) البته برخی از اقداماتی که در دست اقدام قرار دارد براساس همین نگاه صورت گرفته است اما میان وضعیت موجود با آنچه که باید باشد، فاصله زیادی وجود دارد.
وی افزود: مساله چهارم فاصله گرفتن از فضای تصدیگری و پدیدار شدن بخشهای خصوصی است، بخش خصوصی فعال ما را به حرکتی پایدار و مستمر امیدوار میکند (برخلاف گام هایی که برداشته شده است) همچنان فاصله قابل توجهی با ایجاد بخش خصوصی مقتدر در کودک و نوجوان داریم.
صالحی با اشاره به حوزه بینالملل کودک و نوجوان اظهارداشت: مزیت نسبی کودک و نوجوان برخورداری از زبان فطرت است و از جغرافیا و ایدئولوژی کمتر متاثر است به همین دلیل آثار کودک و نوجوان بُرد وسیعتری دارد.
وی افزود: در سایر حوزهها متغیرهایی چون دین، جغرافیا و ... اثرات خاص خود را میگذارند اما در حوزه کودک و نوجوان چون با فطرتِ انسان سروکار دارد (و فطرت مسالهای عام و فراگیر است) قدرت قابل توجهی در دیپلماسی کودک و نوجوان داریم؛ این حوزه برای ما اهمیت زیادی دارد و کارهای زیادی در آن انجام شده است اما همچنان فاصله زیادی با اهدافمان داریم.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: مساله دیگر هویت ایرانی اسلامی کودکان و نوجوانان است عصر اطلاعات عصر بیپناهی کودک، نوجوان، پدر و مادر است؛ والدین سالهای دور تا حدی میدانستند چگونه باید فرزند خود را تربیت کنند اما اکنون وضعیت متفاوت شده است.
صالحی افزود: حفظ هویت ایرانی اسلامیِ کودکان و نوجوانان در برابر تندبادها و حوادث یکی از دغدغههاست البته باید از همه جنبههای هویت پاسداری کرد از زبان فارسی گرفته تا سایر حوزهها.
وی بیان کرد: گاهی اوقات در مورد وضعیت زبان فارسی نسل فعلی و آینده بیم داریم؛ نسل ما و نسل گذشته زمانی که تاریخ بلعمی و یا سایر آثار کلاسیک را مطالعه میکنیم متوجه منظور نویسنده میشویم و متن را کاملا میفهمیم چراکه اتصال هزار ساله با این زبان داریم و بخشی از ماندگاری هویت ایرانی به دلیل زبان فارسی است اما متاسفانه نسل جدید کودک و نوجوان در معرض اتفاقات زیادی قرار گرفته است.
صیانت از کودکان در بحرانها
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش دیگری از سخنانش اظهارداشت: موضوع دیگر این است که کشور ما در معرض بحرانهای مختلفی قرار دارد و از جمله جنگ تحمیلی اخیر است و با توجه به این وضعیت یکی از مسائل ما صیانت از کودکان در بحرانهاست کودکان آسیب دیده از بحران، کودکان آیندهساز نمیشوند؛ به همین دلیل صیانت از کودکان اهمیت مضاعفی پیدا میکند.
صالحی افزود: مساله دیگر همافزایی نهادهایی است که در حوزه کودک و نوجوان کار میکنند؛ البته این همافزایی وجود دارد اما تا حد مطلوب بسیار فاصله دارد.
وی بیان کرد: البته منظورم صرفا همافزایی نهادها با یکدیگر نیست بلکه داخل یک مجموعه هم بخشهای مختلف باید با یکدیگر همکاری کنند؛ شاید حتی در داخل نهادهای خودمان هم نظام تعاملی و ارتباطی نداشته باشیم چه رسد با نهادهای برون سازمانی.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اظهارداشت: امکانات هر مجموعه نمیتواند همه مشکلات را حل کند اما اگر کنار هم قرار بگیریم میتوانیم برای حل مسائل بسترسازی کنیم؛ کلید شروع برای حل مسائل کودک و نوجوان این است که منابع انسانی، فکری، مالی و مادی را با یکدیگر تجمیع کنیم و برای حل نکاتی که عرض شد، تشریک مساعی داشته باشیم
در ابتدای این نشست حامد علامتی مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و معاونان او به بیان چالشها و راهکارهای برون رفت از آنها پرداختند و نکات لازم برای حل این مشکلات مطرح شد.