نورنیوز-گروه اجتماعی: به گزارش گروه علمی، وبگاه سایتِکدِیلی در گزارشی آورده است: پژوهشگران دانشگاه لوند در سوئد با بررسی بیش از ۶۰۰ هزار نفر دریافتند که زمان افزایش وزن در طول زندگی، نقشی حیاتی در سلامت بلندمدت افراد ایفا میکند.
این مطالعه که در مجله ایکلینیکال مدیسین/ eClinicalMedicine منتشر شده، نشان میدهد افزایش وزن در اوایل بزرگسالی، به مراتب خطرناکتر از افزایش وزن در سنین بالاتر است.
مطالعهای با دادههای قوی
محققان با استفاده از اطلاعات سلامت ثبتشده در سامانههای ملی در سوئد، افرادی را بررسی کردند که وزن آنها در طول زندگی حداقل سه بار (مانند وزن مادران در دوران بارداری، وزن افراد در زمان سربازی یا وزن ثبتشده در مطالعات پژوهشی) ثبت شده بود.
در طول دوره این پژوهش، ۸۶ هزار و ۶۷۳ مرد و ۲۹ هزار و ۷۶ زن فوت کردند. میانگین افزایش وزن افراد در طول سالهای مورد بررسی، سالانه حدود ۴۰۰ گرم (حدود ۰.۹ پوند) بود.
چاقی زودهنگام، خطر بیشتر
یافته اصلی پژوهش این است: افرادی که بین سنین ۱۷ تا ۲۹ سالگی به چاقی مبتلا شدند (یعنی شاخص توده بدنی آنها به ۳۰ یا بیشتر رسید)، در مقایسه با کسانی که تا قبل از ۶۰ سالگی چاق نشدند، حدود ۷۰ درصد خطر مرگ زودهنگام بیشتری داشتند.
تانیا استاکس (Tanja Stocks)، دانشیار همهگیرشناسی (اپیدمیولوژی) در دانشگاه لوند، درباره مهمترین یافته این مطالعه گفت: افرادی که در سنین پایینتر وزن اضافه میکنند، در مقایسه با کسانی که وزن کمتری اضافه میکنند، خطر مرگ زودهنگام بیشتری در دهههای بعدی زندگی دارند.
هویِن له (Huyen Le)، دانشجوی دکتری در دانشگاه لوند و نویسنده اول این مطالعه نیز توضیح داد: یکی از دلایل احتمالی خطر بیشتر در افراد مبتلا به چاقی زودهنگام این است که بدن آنها برای مدت طولانیتری در معرض اثرات زیستی وزن اضافی قرار دارد.
استثنا: سرطان در زنان
اما یک استثنای مهم در نتایج این پژوهش دیده میشود: خطر ابتلا به سرطان در زنان.
هوین له میگوید: خطر ابتلا به سرطان در زنان، تقریباً بدون توجه به زمان افزایش وزن، یکسان بود. اگر مواجهه طولانیمدت با چاقی عامل اصلی خطر بود، افزایش وزن در سنین پایین باید با خطر بیشتری همراه میشد؛ اما اینطور نیست؛ همین موضوع نشان میدهد که ممکن است سازوکارهای زیستی دیگری نیز در خطر سرطان و بقای زنان نقش داشته باشند.
یک توضیح احتمالی، تغییرات هورمونی مرتبط با یائسگی است.
او میافزاید: اگر یافتههای ما در میان زنان به تغییرات دوران یائسگی مربوط باشد، این پرسش پیش میآید که کدام یک علت و کدام یک معلول است؟ آیا تغییرات هورمونی باعث افزایش وزن میشوند یا افزایش وزن، بازتابی از آن چیزی است که در بدن رخ میدهد؟
دادههای مطمئن و اندازهگیریهای دقیق
یکی از نقاط قوت اصلی این مطالعه، استفاده از اندازهگیریهای مکرر وزن برای هر فرد است که به پژوهشگران امکان میدهد تغییرات را در طول دههها ردیابی کنند. بسیاری از مطالعات پیشین به حافظه افراد برای یادآوری وزن گذشته متکی هستند که دقت کمتری دارد.
تانیا استاکس تأکید میکند: بیشتر اندازهگیریهای وزن در این مطالعه توسط کارکنان مراکز بهداشتی و درمانی انجام شده است. ثبت وزن افراد به طور مستقیم توسط متخصصان، باعث شده نتایج مطمئنتر و قویتر باشد.
افزایش خطر به زبان ساده
درک افزایش خطر در سطح جمعیت گاهی دشوار است؛ برای مثال، افزایش ۷۰ درصدی خطر به این معناست: اگر از هر هزار نفر در یک گروه مرجع، ۱۰ نفر در یک دوره مشخص جان خود را از دست بدهند، در میان افراد مبتلا به چاقی زودهنگام، حدود ۱۷ نفر از هر هزار نفر فوت میکنند.
اما استاکس هشدار میدهد: نباید بیش از حد به ارقام دقیق خطر چسبید. این اعداد بهندرت کاملاً دقیق هستند، زیرا تحت تأثیر عواملی مانند متغیرهای بررسیشده در مطالعه و دقت اندازهگیریها قرار دارند. با این حال، تشخیص الگوها مهم است. این مطالعه پیام مهمی برای تصمیمگیرندگان و سیاستگذاران درباره اهمیت پیشگیری از چاقی دارد.
جامعهای که چاقی را ترویج میکند
بسیاری از پژوهشگران معتقدند امروز در جامعهای زندگی میکنیم که چاقی را ترویج میکند؛ یعنی شرایط زندگی به گونهای است که انتخابهای سالم را دشوار و افزایش وزن را آسان میسازد.
تانیا استاکس در پایان گفت: این به سیاستگذاران بستگی دارد که اقدامات مؤثر در مبارزه با چاقی را اجرا کنند. این مطالعه شواهد بیشتری ارائه میدهد که چنین اقداماتی احتمالاً تأثیر مثبتی بر سلامت مردم خواهد داشت.