تنگه هرمز سلاح استراتژیک بازدارنده و دائمی در دکترین امنیت ملی ایران

نورنیوز-گروه بین الملل: نیویورک تایمز نوشته است که برای جمهوری اسلامی ایران نه سلاح هسته‌ای بلکه قدرت ذاتی «موقعیت جغرافیایی ایران» به عنوان یک اهرم فشار غیرقابل انکار و یک بازدارنده موثر عمل می‌کند.

در شرایطی که آمریکا و رژیم صهیونیستی حمله نظامی متجاوزانه به ایران را به بهانه «بازدارندگی هسته‌ای» آغاز کردند، اکنون تحلیلگران نظامی و راهبردی غربی به این نتیجه رسیده‌اند که ایران «هم‌اکنون نیز بازدارندگی خود را از طریق تسلط بر تنگه هرمز محقق ساخته است»؛ آبراهه‌ای حیاتی که به تنهایی شاهراه عبور ۲۰ درصد از نفت خام جهان است.

جغرافیا؛ سلاحی که با بمب از بین نمی‌رود

روزنامه نیویورک تایمز در تحلیلی با استناد به اظهارات مقامات سابق اطلاعاتی رژیم صهیونیستی تاکید می‌کند هرگونه درگیری آتی بلافاصله با اهرم تنگه هرمز از سوی ایران مواجه خواهد شد. دنی سیترینوویچ، رئیس سابق بخش ایران در اطلاعات ارتش رژیم صهیونیستی به صراحت می‌گوید: «اکنون همه می‌دانند که در صورت بروز درگیری، بستن تنگه اولین گزینه در کتاب راهنمای ایران خواهد بود. شما نمی‌توانید بر جغرافیا غلبه کنید» .

این اعتراف در حالی صورت می‌گیرد که بر اساس این گزارش قدرت‌های غربی دریافته‌اند تخریب ساختارهای فیزیکی و ناوگان دریایی ایران لزوما به معنای سلب کنترل تهران بر این آبراه نیست. گزارش‌های میدانی و اطلاعاتی نشان می‌دهد به رغم حملات گسترده، ایران همچنان ابزارهای دقیق و ارزان‌قیمتی برای کنترل تنگه در اختیار دارد: پهپادهای انتحاری و موشک‌های کوتاه‌برد ساحلی.

 زرادخانه بازسازی شده؛ کابوس آمریکا در هرمز

جدیدترین ارزیابی‌های اطلاعاتی آمریکا که توسط نیویورک تایمز بازتاب یافته، نشان می‌دهد برآورد اولیه غرب از نابودی توان نظامی ایران نادرست بوده است. بر اساس این گزارش‌ پس از توقف درگیری‌ها، نیروهای مسلح ایران موفق شده‌اند بخش قابل توجهی از دارایی‌های راهبردی خود را بازیابی و حفظ کنند:

-پهپادها: حدود ۴۰ درصد از زرادخانه پیش از جنگ همچنان عملیاتی است.

-پرتابگرهای موشکی: با احیای بیش از ۱۰۰ سامانه مدفون در غارها و پناهگاه‌ها، این رقم به ۶۰ درصد وضعیت پیش از جنگ بازگشته است .

-ذخایر موشکی: تخمین زده می‌شود که با پایان عملیات بازیابی، ایران بتواند به ۷۰ درصد موجودی موشکی پیش از جنگ خود دست یابد .

این توانمندی‌های نظامی به همراه تهدید مین‌های دریایی پیشرفته، به اندازه‌ای بازدارنده بوده که عملا تردد کشتی‌های تجاری وابسته به متجاوزین و متحدانشان را فلج کرده که این مساله موجب شده قیمت حامل‌های انرژی و کود شیمیایی در بازارهای جهانی به شدت افزایش یابد . جیم کرین، کارشناس ارشد انرژی در مؤسسه بیکر دانشگاه رایس، تصریح کرد: «معلوم شد که تنگه هرمز تقریباً مانند یک بمب هسته‌ای عمل می‌کند؛ این یک برگ برنده قوی است که اقتصاد جهانی را گروگان می‌گیرد».

محاصره متقابل؛ اعتراف به ناکارآمدی انسداد دریایی

این گزارش به شکست راهبردی آمریکا در بازگشایی تنگه به روی کشتیرانی آزاد اشاره دارد. در حالی که «دونالد ترامپ» در شبکه‌های اجتماعی مدعی باز بودن تنگه شد اما آمریکا مدعی اعمال «محاصره دریایی علیه بنادر ایران» شده است؛ اقدامی که به اذعان تحلیلگران اقتصادی غرب، شمشیری دولبه است و اقتصاد جهانی را در لبه پرتگاه «رکود تورمی» قرار داده است.

واکنش کنایه‌آمیز یک پایگاه دیپلماتیک ایران به این اقدام آمریکا در شبکه ایکس جالب توجه بود: «تنگه هرمز شبکه اجتماعی نیست که اگر کسی شما را بلاک کرد، شما هم او را بلاک کنید».

 پیامدهای اقتصادی و دورنمای مذاکرات

اگرچه محاصره متقابل آمریکا خسارت مالی به تجارت دریایی ایران وارد کرده (حدود ۳۴۰ میلیون دلار در روز)، اما این هزینه در مقایسه با بحران انرژی در شرق آسیا و اروپا و افزایش ۱۸ درصدی بهای گاز در اروپا، اندک ارزیابی می‌شود . تحلیلگران اندیشکده «مطالعات جنگ» (ISW) نیز تأکید دارند که ایران در میز مذاکره، از اهرم تنگه هرمز برای کسب امتیازات حداکثری در موضوعاتی مانند رفع انسداد دارایی‌های بلوکه شده و تضمین توقف دائمی حملات استفاده می‌کند .

گزارش نیویورک تایمز و یافته‌های سایر منابع بین‌المللی به وضوح نشان می‌دهد که برخلاف محاسبات غلط آمریکایی-صهیونیستی، حمله به ایران نه تنها به کاهش نفوذ منطقه‌ای تهران منجر نشده، بلکه موقعیت تنگه هرمز را از یک معبر تجاری به یک سلاح استراتژیک بازدارنده و دائمی در دکترین امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران تبدیل کرده است.