نورنیوز-گروه سیاسی: «اسماعیل بقائی» سخنگوی وزارت خارجه ایران در گفتوگو با روزنامه «المصری الیوم» با اشاره به اینکه افکار عمومی ایران آمادگی صحبت درباره مذاکره را ندارد و دیگر هیچکس به آمریکا اعتماد ندارد؛ گفت: رهبر جدید ایران، مجتبی خامنهای، از سلامت کامل برخوردار است و تأخیر در حضور عمومی وی به دلیل شرایط جنگی است. متن این گفتوگو به شرح زیر است:
ایران چه شرایطی برای پایان جنگ تعیین کرده است؟
ابتدا باید تأکید کنم که این جنگی نیست که تهران آن را انتخاب کرده باشد، بلکه آمریکا و اسرائیل آن را بر کشور ما تحمیل کردهاند. آنچه برای ما اهمیت دارد، تضمین عدم تکرار این جنگ و جلوگیری از ورود به این گرداب و دور باطل است. تمام جهان شاهد بود که ما در میانه دورهای مذاکره با میانجیگری سلطنت عمان بودیم و این دومین بار در ۹ ماه گذشته است که آنها روند دیپلماتیک را ناکام میگذارند. آنها به دیپلماسی خیانت کردند و جنگ را آغاز نمودند. در ژوئن (خرداد)، اگر به خاطر داشته باشید، آنها این جنگ را شروع کردند و پس از ۱۲ روز گفتند: «متاسفیم، بس است، متوقف شوید.» و ما متوقف شدیم. حالا پس از ۹ ماه، همان سناریو را تکرار کردند. برای تأکید عرض میکنم که ما در میانه مذاکرات بودیم و قرار بود اولین دوشنبه اوایل مارس (اسفند) دیدار کنیم، اما در ۲۸ فوریه (۹ اسفند) آنها جنگ تجاوزکارانهای را علیه ایران آغاز کردند. بنابراین ما مصمم هستیم از کشورمان تا حدی دفاع کنیم که آنها را مجبور سازد دیگر به تهران حمله نکنند.
برخی ایران را مسئول بیثباتی در منطقه میدانند. نظر شما چیست؟
ما جنگ را آغاز نکردیم، بلکه آمریکا و اسرائیل جنگی را به راه انداختند که در آن افراد بیگناه کشته شدند. آنها هستند که تمام منطقه را از خلیج فارس تا دریای عمان ناامن کردهاند، چراکه از خاک کشورهای اسلامی برای حمله به یک کشور مسلمان دیگر در ماه مبارک رمضان سوءاستفاده میکنند. به گمان من این کاری بسیار شیطانی و بسیار خطرناک است. این «فتنه» است. آنها سعی در ایجاد تفرقه در جهان اسلام دارند. من معتقدم برادران و خواهران مسلمان ما در کشورهای حاشیه خلیج فارس و فراتر از آن باید بسیار هوشیار باشند، زیرا ما هیچ دشمنی یا خصومتی با کشورهای منطقه احساس نمیکنیم. برعکس، همواره بر اساس سیاست همسایگی خوب و احترام متقابل، به دنبال توسعه و تقویت روابط دوستانه خود با تمام کشورهای منطقه بودهایم. اما متأسفانه کشورهای منطقه نتوانستند مانع از استفاده آمریکاییها از پایگاههای نظامی و خاک خود برای حمله به ایران شوند؛ کشوری که در حال حاضر از خود دفاع میکند.
شما میگویید آمریکا از ورود به جنگ برای بار دوم پشیمان خواهد شد. آیا از این موضوع مطمئن هستید؟
به نظرم چنین خواهد شد، زیرا آمریکا به دلیل محاسبه غلط و تحریک اسرائیل وارد این جنگ شد. من معتقدم هر کسی در منطقه به خوبی میداند که اسرائیل به دنبال جنگی تمامنشدنی در منطقه است. آنها فقط میخواهند آشوب، ناامنی و خونریزی بیشتری در منطقه ایجاد کنند. آمریکاییها در سردرگمی و حیرت به سر میبرند؛ آنها حتی نمیدانند چرا این جنگ را آغاز کردند. دلیلش هم اظهارات متناقض بسیاری از مقامات ارشد آنهاست. ابتدا گفتند این واکنشی به تهدید قریبالوقوع از سوی ایران بوده. بعد پنتاگون گفت هیچ تهدیدی از سوی ایران علیه آمریکا وجود نداشته. سپس روز دیگری گفتند هدف، نابودی بمب هستهای ایران بوده. ما هیچ بمب هستهای نداریم و آنها هم این را به خوبی میدانند. ضمناً در ژوئن (خرداد) ادعا کردند که برنامه هستهای ایران را کاملاً نابود کردهاند. اگر برنامه هستهای ما را نابود کردهاند، پس چرا حمله مشابهی را علیه ایران تکرار میکنند؟
آیا برای بار سوم مذاکره را میپذیرید و این مذاکره چه زمانی ممکن است رخ دهد؟
افکار عمومی ایران به هیچ وجه آماده صحبت درباره مذاکره یا دیپلماسی با آمریکا نیست، زیرا آنها میدانند که در دو روند مذاکرهای که در ژوئن (خرداد) و سپس فوریه (بهمن-اسفند) انجام دادیم، چه اتفاقی افتاد. بنابراین دیگر هیچکس در جهان نمیتواند به دیپلماسی آمریکا اعتماد کند. آنها از دیپلماسی و مذاکره فقط به عنوان مقدمهای برای تحمیل خواستههای خود یا استفاده از زور استفاده میکنند.
به نظر شما آیا حضور نظامی آمریکا در خاورمیانه با وجود طرحهای به اصطلاح خاورمیانه جدید، به پایان رسیده است؟
به گمان من همه میتوانند ببینند که حضور نظامی آمریکا در منطقه صلح و ثبات به ارمغان نیاورده، بلکه برعکس، جز هرج و مرج چیز دیگری به همراه نداشته است. فکر میکنم منطقی باشد که هر کشوری در منطقه در سیاستهای خود درباره حضور نظامی آمریکا در منطقه تجدید نظر کند.
به فضای خشم موجود در کشورهای حاشیه خلیج فارس بازمیگردم. پیام شما چیست؟
ما هیچ پیامی جز پیام برادری و دوستی با برادران و خواهران مسلمان خود در منطقه نداریم. ما هیچ احساس دشمنی یا خصومتی نسبت به کشورهای منطقه نداریم. همچنین از وضعیت فعلی که مجبوریم در آن اقدامات دفاعی علیه پایگاههای نظامی که آمریکا برای حمله به ایران استفاده میکند، انجام دهیم، خشنود نیستیم. این در شرایطی است که واشنگتن و تلآویو حملات مشترکی علیه تهران انجام میدهند. به عبارت دیگر، آن پایگاههای نظامی و آن هواپیماهای سوخترسان (مثلاً) که در خاک کشورهای منطقه قرار دارند، هم توسط آمریکا و هم توسط اسرائیل مورد استفاده قرار میگیرند.
جهان حمله به مدرسه «میناب» و کشته شدن دهها کودک را محکوم کرد. آیا نتانیاهو و ترامپ را به دادگاه کیفری بینالمللی خواهید برد؟
جنایتی که بر سر مدرسه ابتدایی «شجره طیبه» در شهر «میناب» آمد، تنها یک نمونه از فجایعی است که آنها طی حدود یک ماه از آغاز جنگ مرتکب شدهاند. ما موارد مشابه زیادی داریم. آنها به بیمارستانها و مدارس بسیاری حمله کردند. نزدیک به ۶۰۰ مدرسه به طور جزئی یا کلی آسیب دیدهاند و بسیاری از کارکنان حوزه سلامت به دلیل هدفگیری تصادفی اماکن بهداشتی، مراکز درمانی و بیمارستانها به شهادت رسیدهاند. آنچه رخ داده «جنایت جنگی» است و مرتکبان جنایات جنگی باید در قبال این فجایع پاسخگو باشند.
ادعاهایی درباره بیماری رهبر جدید ایران مطرح شده است. وضعیت سلامت ایشان چگونه است و چرا در تلویزیون سخنرانی نکردند؟
اجازه دهید تأکید کنم که همین انتخاب رهبر معظم، آیتالله مجتبی خامنهای، توسط مجلس خبرگان تنها چند روز پس از شهادت رهبر فقید، آیتالله علی خامنهای، خود به تنهایی بسیار معنادار بود. این نشان داد که نظام ما مبتنی بر قانون اساسی است و بر اساس رویهها و قواعد نهادی مصوب عمل میکند. در مورد وضعیت سلامت ایشان، بله، حرفهای زیادی درباره وضعیت جسمانی ایشان زده میشود، اما من به شما تأکید میکنم که ایشان کاملاً سالم هستند. به گمان من در این شرایط جنگی، عجیب نیست که مدتی طول بکشد تا ایشان در ملأ عام ظاهر شوند، اما تأکید میکنم که اداره کشور، نظام حکمرانی و دفاع به شکلی بسیار مؤثر و کارآمد در حال انجام است.
تلاشهای مصر برای برقراری صلح در منطقه را چگونه میبینید؟
مصر بازیگری اصلی در جهان اسلام و منطقه است. ما از تلاشهای این کشور برای برقراری صلح قدردانی میکنیم. این موضوع از طریق تماسهای مستمر بین روسای جمهور مصر و ایران، آقایان عبدالفتاح السیسی و مسعود پزشکیان، و همچنین وزرای امور خارجه دو کشور، دکتر بدر عبدالعاطی و عباس عراقچی، مشهود است.
به خسارتهای اقتصادی جنگ بر کشورهای جهان با توجه به افزایش قیمت نفت بازمیگردم. آیا همه متأثر خواهند شد؟
به گمان من تأثیرات و پیامدهای این جنگ گسترده و بلندمدت خواهد بود. تمام اقتصاد جهانی تحت تأثیر آن قرار میگیرد و این تقصیر ایران نیست. ما استقبالکننده از جنگ نبودیم. کشورها باید از نفوذ خود در سازمان ملل برای مجازات متجاوزان استفاده کنند و نباید در برابر آمریکا و اسرائیل مماشات کنند. بنابراین میگویم «دیگر بس است». به خاطر همین مماشات در سه سال گذشته، شاهد نسلکشی غمانگیز فلسطینیان بودیم و شاهد تکرار حملات به لبنان، سوریه و دیگران بودیم؛ به ویژه پس از مطرح شدن صحبتهایی تحت عنوان «اسرائیل بزرگ».
آیا جنگ کنونی منطقهای است یا صرفاً علیه ایران؟
آنچه رخ میدهد صرفاً یک جنگ سنتی یا کلاسیک علیه یک کشور خاص نیست. این جنگی است که به آینده کل منطقه و آینده کشورهای آن مربوط میشود. اگر فکر کنیم که این مسئله فقط درگیری بین ایران از یک سو و آمریکا و اسرائیل از سوی دیگر است، اشتباه بزرگی مرتکب شدهایم. موضوع به ایران یا مرزهای آن محدود نخواهد ماند. این بخشی از طرحی خطرناک است که امنیت و آینده کل منطقه را هدف قرار داده است.
ایرنا