نورنیوز-گروه بین الملل: روزنامه آمریکایی با اشاره به تشدید تهدیدهای نظامی رئیسجمهور این کشور علیه ایران، تأکید کرد برنامه هستهای ایران تهدید فوری برای منطقه یا آمریکا ایجاد نمیکند و هرگونه اقدام نظامی جدید میتواند پیامدهایی به مراتب بیثباتکنندهتر از گذشته داشته باشد.
هنگامی که «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا در تابستان گذشته اعلام کرد که نیروهای نظامی آمریکایی حملات هوایی علیه تاسیسات هستهای ایران انجام دادهاند، ادعا کرد که هدف این عملیات چیزی جز توقف تهدید دستیابی ایران به سلاح هستهای نیست. او گفت اگر سران ایران «صلح نکنند، حملات آینده بسیار شدیدتر و بسیار آسانتر خواهند بود».
نیویورکتایمز با این مقدمه نوشت: ترامپ این هفته این تهدید را تکرار کرد و اکنون در حال بررسی یک اقدام دیگر علیه ایران است؛ کشوری که برنامه هستهایاش تقریباً هیچ تهدید فوری برای خاورمیانه یا ایالات متحده ایجاد نمیکند. در ۶ ماه گذشته تقریباً هیچ اتفاقی نیفتاده که نشاندهنده پیشرفت قابل توجه ایران در بازسازی ظرفیت غنیسازی سوخت هستهای و ساخت کلاهک هستهای باشد.
رسانه آمریکایی این مستندات را بر اساس گفتههای مقامات آمریکایی و اروپایی و گروههای مستقل ناظر بر ایران عنوان کرده است.
تهدیدات ترامپ با هدف وادار کردن ایران به مذاکره است
نیویورکتایمز در ادامه نوشته که با توجه به این شرایط پرسشهایی درباره زمانبندی و انگیزههای پشت پرده تهدیدهای ترامپ مطرح شده است. این روزنامه تصریح کرده که «آیا تهدیدهای او صرفاً برای بازگرداندن ایران به مذاکرات هستهای است؟ آیا حمله نظامی به برنامه هستهای میتواند بهانهای برای تضعیف سران ایران باشد؟ چرا دلایل اعلامشده ترامپ برای هدف قرار دادن ایران دوباره به برنامه هستهای بازگشته، در حالی که ابتدا گفته بود به دنبال دفاع از معترضان است؟ اگر برنامه غنیسازی هستهای ایران همانطور که ترامپ در ژوئن گذشته گفت "کاملاً و به طور مطلق نابود شده"، اهداف احتمالی یک حمله جدید چه میتواند باشد؟»
طبق این گزارش، مقامات آمریکایی گفتهاند «ترامپ هنوز مجوز اقدام نظامی را نداده و میان گزینههای ارائهشده توسط پنتاگون تصمیمگیری نکرده است». ایران هم هشدار داده به هر اقدام نظامی، پاسخ قاطع خواهد داد.
نیویورکتایمز نوشته ترامپ همچنان بهدنبال یک راهحل دیپلماتیک است و برخی مقامات اذعان کردند که انتشار علنی تهدیدهای نظامی، با هدف وادار کردن ایران به مذاکره صورت گرفته است.
مواضع مذاکرهای دولت ترامپ حالا فراتر از بحث هستهای رفته و شامل ممنوعیت غنیسازی اورانیوم توسط ایران، دستکشیدن از ذخایر اورانیومغنیشده و همچنین اعمال محدودیت بر بُرد و تعداد موشکهای بالستیک و قطع ارتباط با جنبشهای مقاومت بوده است.
ایران بارها اعلام کرده بهعنوان عضوی از انپیتی حق برخورداری از انرژی صلحآمیز هستهای را دارد. تهران همچنین تاکید کرده درباره موضوعات دفاعی هیچگونه مذاکرهای نخواهد کرد. ایران همچنین تاکید کرده که همواره به دیپلماسی پایبند بوده و این آمریکا بود که با چراغ سبز به رژیم صهیونیستی در میانه مذاکرات، به دیپلماسی خیانت کرد.
احتمال پاسخ سخت ایران
یک مقام آمریکایی گفت که ترامپ و مقامات ارشد دولت او به خوبی آگاه هستند که هرگونه عملیات در ایران به مراتب دشوارتر از اقدام ایالات متحده در ونزوئلا خواهد بود. دشواری و خطر برای نیروهای آمریکا بسیار بالاتر خواهد بود، و ایران حریف بسیار توانمندتری نسبت به ونزوئلاست. به همین دلیل، ترامپ همچنان در حال سنجیدن طیف گزینههاست.
رژیم صهیونیستی اما در حال پیگیری گزینه دیگری است؛ این رژیم میخواهد «ایالات متحده در حمله مجدد به برنامه موشکهای بالستیک ایران به آن بپیوندد. به گفته مقامات اطلاعاتی، ایران این برنامه را تا حد زیادی بازسازی کرده است.»
روزنامه آمریکایی هشدار داده که «به دلایل متعدد، کارزار نظامی دوم ایالات متحده در ایران، بسته به دامنه یا اهداف آن، میتواند بسیار بیثباتکنندهتر از حمله اول باشد.»
درباره اولین دلیل، نیویورکتایمز نوشته حتی «سقوط حکومت ایران، پیامدهای نامشخصی بهدنبال دارد» و دومین دلیل هم به پاسخ ایران بازمیگردد: ارزیابی آژانسهای اطلاعاتی اسرائیل این است که ضدحمله ایران با استفاده از موشکهای بالستیک میتواند بر شهرهای بزرگ اسرائیل متمرکز شود، در حالی که حملات ایران در سال گذشته عمدتاً به اهداف نظامی و دولتی تمرکز داشت.»
پرسشهای جدی نیز درباره این وجود دارد که ایالات متحده در غیاب هرگونه مجوز از کنگره، از چه اختیار قانونی برای اقدام نظامی علیه ایران استفاده خواهد کرد.
ایدههای نامشخص
همزمان با اعزام تجهیزات نظامی آمریکا به منطقه، حتی مشاوران ارشد ترامپ اعتراف میکنند که ایده روشنی از آنچه ممکن است در صورت ادامه تشدید اوضاع رخ دهد، ندارند.
«مارکو روبیو» وزیر امور خارجه آمریکا در جلسه استماع سنا در روز چهارشنبه تحت فشار قرار گرفت که اگر حکومت ایران سقوط کند چه اتفاقی میافتد. او گفت: «فکر نمیکنم کسی بتواند پاسخ سادهای به شما بدهد.»
ترامپ ادعا کرده اگر ایران حاضر به «مذاکره برای توافقی عادلانه و منصفانه» برای حذف برنامه هستهایاش نباشد، ارتش آمریکا «با سرعت و خشونت» عمل خواهد کرد اما روبیو استقرار نیروهای آمریکایی در منطقه را عمدتاً دفاعی توصیف کرد و گفت که ۳۰ تا ۴۰ هزار سرباز آمریکایی در خاورمیانه در برد پهپادها و موشکهای ایران قرار دارند. وزیر خارجه آ»ریکا همچنین از «گزینه دفاعی پیشگیرانه» هم صحبت کرد.
برخی دموکراتها اما راهبرد ترامپ در تهدید به اقدام نظامی برای دستیابی به دیپلماسی هستهای را نادرست میدانند.
«جیسون کرو» قانونگذار آمریکایی با کنایه به ترامپ مبنی بر اینکه او تمام مشکلات را میخواهد از راه نظامی حل کند، گفت: «آنچه نیاز داریم توافقی دائمی و قابل راستیآزمایی برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای است.»
اورانیوم غنیشده سر جای خود است
نیویورکتایمز نوشته آژانسهای اطلاعاتی آمریکا و رژیم صهیونیستی اما اولویت بالایی برای جمعآوری اطلاعات درباره نحوه بازیابی هستهای ایران از حملات غیرقانونی سال گذشته قائل شدهاند و «عکسهای ماهوارهای، شنود ارتباطات و منابع انسانی را برای درک تصمیمگیری تهران بررسی میکنند.»
رسانه آمریکایی نوشته است: اورانیوم غنیشده دفنشده در سه سایت مورد حمله در ژوئن همچنان سر جای خود است. بدون دسترسی به آن ذخایر، ساخت حتی چند سلاح ساده بسیار دشوار خواهد بود. آژانسهای اطلاعاتی غربی نیز نشانهای از غنیسازی سطح بالا برای ساخت مواد در سطح بمب یا اقدامات دیگر برای تولید کلاهک ندیدهاند.
برخی مقامات آمریکایی که گزارشهای اطلاعاتی را بررسی میکنند، تخمین زدهاند که اگر ایران بتواند سوخت هستهای دفنشده خود را بازیابی و سایتهای جدید یا موجود را عملیاتی کند، حدود ۲ ماه زمان نیاز دارد تا سانتریفیوژهایش را دوباره راهاندازی کند و به سطح پیش از حمله سال گذشته بازگردد اما ایران هیچ گام قابل مشاهدهای برای غنیسازی اورانیوم با غنای بالا برنداشته است.
ارزیابیهای اطلاعاتی رژیم صهیونیستی نیز درباره وضعیت برنامه هستهای ایران تفاوت چندانی با آژانسهای جاسوسی آمریکا ندارد. آنها مدعی هستند کارزار نظامی غیرقانونی سال گذشته میلادی، برنامه هستهای ایران را ۶ ماه تا یک سال به عقب انداخت. اما نگرانی در سرزمینهای بسیار بیشتر درباره تلاشهای ایران برای ارتقای زرادخانه موشکهای بالستیک و پهپادهایش است که میتواند در دور بعدی درگیری آسیب قابل توجهی به اسرائیل وارد کند.
نیویورکتایمز نوشته اظهارات اخیر عمومی ترامپ درباره تلاشهای هستهای ایران مبهم بوده است. او درحالی که در کنار «بنیامین نتانیاهو» نخستوزیر رژیم صهیونیستی ایستاده بود، گفت: «خواندهام که آنها در حال ساخت سلاح و چیزهای دیگر هستند. ما دقیقاً میدانیم به کدام سمت میروند و چه میکنند. امیدوارم این کار را نکنند، چون نمیخواهیم سوخت یک بمبافکن بی-۲ را هدر دهیم چراکه سفر رفت و برگشت ۳۷ ساعت طول میکشد.»