نورنیوز-گروه بینالملل: اختلافات در درون اتحادیه اروپا و ناتو بر سر تشکیل یک ارتش مستقل اروپایی به شدت در حال افزایش است. درخواست برخی سیاستمداران برجسته اروپایی برای تشکیل نیروی نظامی جدا از ناتو به شدت با مخالفت مارک روته، دبیرکل ناتو مواجه شده است. روته این ایده را «رؤیای بیاساس» دانسته و بر لزوم تقویت همکاریهای دفاعی در چارچوب ناتو تأکید کرده است. این واکنش نشاندهنده تردیدهای جدی اروپا درباره وابستگی به امنیت آمریکا و ناتوانی در ایجاد ساختار مستقل دفاعی است.
اروپا بیش از 80 سال است که امنیت خود را به ایالات متحده گره زده و نمیتواند به سادگی از این وابستگی رهایی یابد. این وابستگی به شدت موجب محدود شدن انتخابها و فرصتهای اروپا در مواجهه با بحرانهای جهانی شده است.
آمریکا؛ سلطهگر نه ناجی
سیاستهای دوران ریاست جمهوری ترامپ نشان داده است که آمریکا دیگر یک متحد وفادار و قابل اعتماد برای اروپا نیست. از تعرفههای اقتصادی گرفته تا اقدامات خصمانه در خصوص گرینلند، آمریکا ثابت کرده که منافع خود را حتی در مقابل متحدانش نیز در اولویت قرار میدهد. این موضوع موجب شد که برخی از رهبران اروپایی به لزوم ایجاد یک نیروی نظامی مستقل و کاهش وابستگی به آمریکا تأکید کنند. افراد سرشناس نظیر جورجیا ملونی و صدراعظم آلمان این مسأله را به عنوان یک ضرورت برای امنیت و استقلال قاره اروپا مطرح کردهاند.
با این حال، این تحولات نشاندهنده شکاف عمیق در سیاستهای دفاعی اروپا و نیاز به یک استراتژی جدید برای مقابله با تهدیدات جهانی است. در واقع، بسیاری از مقامات اروپایی دیگر نمیتوانند به ایالات متحده به عنوان ناجی امنیتی نگاه کنند و به تدریج به سوی خودکفایی در این زمینه پیش میروند.
سرنوشت تلخ اروپا: وابستگی بیپایان به آمریکا
سخنان مارک روته در رد ایده ارتش مستقل اروپایی علاوه بر نشان دادن بیاعتمادی به توانمندیهای دفاعی اروپا، حاکی از وضعیت بحرانی این قاره است. پس از 80 سال وابستگی به آمریکا، اکنون اروپا نه تنها از استقلال نظامی خود بیبهره است، بلکه با مشکلات اقتصادی و سیاسی جدی روبرو است. این وابستگی به آمریکا چنان تاثیرگذار بوده که حتی در حوزههای بازدارندگی هستهای نیز اروپا هنوز به ایالات متحده نیاز دارد.
در این شرایط، بسیاری از کارشناسان بر این باورند که اروپا از یک فرصت تاریخی برای کسب استقلال دفاعی و سیاسی خود محروم مانده است. تحولات اخیر این قاره حاکی از آن است که تنها با تکیه بر توان نظامی و اقتصادی خود، اروپا میتواند در برابر سلطهگری آمریکا مقاومت کرده و به نقشی مستقل در نظم نوین جهانی دست یابد.
درسهایی برای کشورهای در جستجوی استقلال
بحرانهای اروپا در روابط با آمریکا، نشاندهنده یک درس بزرگ برای کشورهایی است که به دنبال استقلال سیاسی، اقتصادی و نظامی هستند. تجربه تاریخی اروپا نشان میدهد که وابستگی به یک قدرت خارجی، به ویژه در دنیای امروز که قدرتهای نوظهور در حال کسب نفوذ جهانی هستند، میتواند به زوال و از دست دادن استقلال منجر شود. کشورهایی مانند ایران که توانستهاند بر اساس توان نظامی و امنیتی بومی خود مقاومت کنند، در واقع الگویی برای دیگر کشورها ارائه میدهند که نشان میدهد مسیر استقلال سیاسی و اقتصادی فقط از طریق خودکفایی در حوزههای دفاعی ممکن است.