نورنیوز- گروه اجتماعی: دانشمندان میگویند چانه یکی از عجیبترین و ناشناختهترین نتایج تکامل انسان است. از زمانی که اجداد ما در مسیر تحول از ناندرتالها جدا شدند، این زائده استخوانی در پایین صورت پدیدار شد و تا امروز، زیستشناسان در تلاشاند بفهمند دلیل آن چه بوده است.
پرمخاطبترین نظریه به «جویدن» مربوط میشود. با تغییر رژیم غذایی و کوچکتر شدن فک و دندانها، شاید چانه بهعنوان تکیهگاه و تقویتکننده ساختار فک تکامل یافته باشد.
«فلورا گرونینگ»، انسانشناس دانشگاه یورک، با شبیهسازی دیجیتالی فک انسان و نئاندرتال نشان داد که چانه واقعاً فشار جویدن را کاهش میدهد و نوعی استحکام اضافی فراهم میکند.
اما نظریه دیگری چانه را محصول «زبان و گفتار» میداند. پزشک آمریکایی «لویی رابیسون» در سال ۱۹۱۳ پیشنهاد کرد که چانه در انسان برای حمایت از عضلات گفتار و تحمل فشار ناشی از حرکتهای پیچیده دهان هنگام صحبت شکل گرفته است.
نظریه سوم، رنگی عاشقانهتر دارد: «انتخاب جنسی». شاید چانه نشانهای از جذابیت و سلامت ژنتیکی بوده است. پژوهشهایی نشان میدهد زنان بهطور ناخودآگاه مردانی با چانههای پهنتر و برجستهتر را جذابتر میدانند، چرا که این ویژگی با سطح بالای تستوسترون و «ژنهای خوب» مرتبط است. در مقابل، مردان معمولاً چانههای نرمتر و باریکتر را در زنان میپسندند که با میزان بالاتر استروژن مرتبط است.
پژوهش دو انسانشناس به نامهای «زنتا ثیر» و «ست دابسون» نیز نشان داده است که چانه مردان معمولاً بلندتر و برجستهتر است، که این میتواند تأییدی بر نقش انتخاب جنسی در شکلگیری چانه باشد.
البته نظریههای عجیبتری هم وجود دارد: برخی معتقدند چانه به ما کمک میکرده پارچه را هنگام تا زدن با دندان نگه داریم، یا برای تحمل ضربه در مبارزهها تکامل یافته است! و البته عدهای هم میگویند چانه هیچ هدف خاصی نداشته و صرفاً محصول جانبی تغییرات دیگر بدن بوده—مثل ناف.
در نهایت، شاید هیچ پاسخ واحدی وجود نداشته باشد. چانه ممکن است ترکیبی از دلایل مختلف باشد: کمی جویدن، کمی سخن گفتن، کمی جاذبه جنسی و شاید حتی کمی مشتخوری!
پس دفعه بعد که در اندیشهای عمیق دست زیر چانهات میگذاری، یادت باشد همین برجستگی کوچک یکی از نشانههای منحصربهفرد انسان بودن توست. یادآوری ظریف از اینکه انسان بودن، به اندازه ذهن، پر از رمز و راز است.