نورنیوز-گروه اجتماعی: دکتر محمدمهدی توانا، با اشاره به تعریف علمی چاقی، اظهار کرد: چاقی بر اساس شاخص توده بدنی یا BMI تعریف میشود و افرادی که شاخص توده بدنی آنها بالاتر از ۲۵ باشد، در محدوده اضافهوزن و چاقی قرار میگیرند. این شاخص از تقسیم وزن بدن به کیلوگرم بر مجذور قد به متر محاسبه میشود.
وی با تأکید بر ارتباط مستقیم چاقی با بیماریهای مزمن، افزود: رابطه چاقی با بسیاری از بیماریها بهخوبی اثبات شده است؛ از جمله دیابت، افزایش چربی خون، فشار خون بالا و حتی برخی انواع سرطان. همین موضوع ضرورت کاهش وزن در افراد مبتلا به چاقی را بیش از پیش برجسته میکند.
این عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران، سنگبنای درمان چاقی را ترکیب رژیم غذایی مناسب و فعالیت فیزیکی دانست و گفت: نخستین و اساسیترین رکن درمان چاقی، پیروی از یک برنامه غذایی متناسب در کنار فعالیت بدنی منظم است. فعالیت فیزیکی توصیهشده برای افراد مبتلا به چاقی شامل ورزشهای هوازی حداقل پنج روز در هفته و روزانه ۳۰ تا ۶۰ دقیقه است.
به گفته توانا، این فعالیتهای هوازی میتوانند به اشکال مختلفی انجام شوند؛ از جمله پیادهروی، دوچرخهسواری، راه رفتن در آب و سایر فعالیتهای مشابه. اگرچه اثر ورزشهای هوازی در کاهش وزن به اندازه رژیم غذایی نیست، اما نقش بسیار مؤثری در چربیسوزی، بهویژه در ورزشهای هوازی با شدت متوسط، دارند.
وی در توضیح شدت مناسب ورزشهای هوازی، تصریح کرد: ورزش هوازی با شدت متوسط باید بهگونهای باشد که فرد دچار نفسنفس زدن شود و هنگام صحبت کردن، جملات را بهصورت بریدهبریده بیان کند. این نوع فعالیتها علاوه بر کمک به کاهش چربی بدن، موجب بهبود آمادگی قلبی–ریوی میشوند؛ موضوعی که در افراد مبتلا به چاقی، بهدلیل آمادگی پایین سیستم تنفسی، اهمیت ویژهای دارد.
توانا با اشاره به اهمیت ورزشهای قدرتی در درمان چاقی، ادامه داد: افراد مبتلا به چاقی باید در کنار ورزشهای هوازی، دو تا سه روز در هفته ورزشهای قدرتی نیز انجام دهند. این تمرینات از دو جهت اهمیت دارند؛ نخست اینکه افرادی که تحت رژیم غذایی قرار میگیرند، بهطور ناخواسته بخشی از توده عضلانی خود را از دست میدهند و تمرینات قدرتی همراه با دریافت پروتئین کافی، به حفظ توده عضلانی کمک میکند.
وی افزود: علاوه بر این، اثر ورزشهای قدرتی در بهبود بسیاری از بیماریهای همراه با چاقی از جمله فشار خون بالا، اختلالات چربی خون و دیابت بهخوبی مشخص شده است.
این متخصص پزشکی ورزشی با تأکید بر ضرورت توجه به تمرینات انعطافپذیری، خاطرنشان کرد: افراد مبتلا به چاقی، همانند سایر افراد جامعه، باید حداقل دو تا سه روز در هفته زمانی را به تمرینات انعطافپذیری اختصاص دهند تا دامنه حرکتی مفاصل حفظ شده و خطر آسیبهای اسکلتی–عضلانی کاهش یابد.
وی با اشاره به مرحله پس از کاهش وزن، گفت: پس از رسیدن به وزن ایدهآل، مهمترین مرحله، فاز حفظ وزن است. در این مرحله نیز فعالیت فیزیکی منظم در کنار رژیم غذایی متناسب، نقش کلیدی در پیشگیری از بازگشت وزن دارد.
توانا در پایان با تأکید بر لزوم مشاوره پزشکی پیش از شروع ورزش، هشدار داد: افراد مبتلا به چاقی که دارای بیماریهای زمینهای مانند بیماریهای کلیوی، دیابت یا سابقه بیماریهای قلبی–عروقی هستند، حتماً باید پیش از آغاز فعالیت فیزیکی با پزشک متخصص پزشکی ورزشی مشاوره کنند. همچنین افرادی که سابقه بیماری خاصی ندارند اما دچار علائمی مانند دردهای گهگاه قفسه سینه، تپش قلب، ورم دست و پا یا علائم مشکوک قلبی هستند، لازم است پیش از شروع ورزش، تحت ارزیابی و تست ورزشی قرار گیرند تا شدت مناسب فعالیت بدنی بهصورت ایمن و علمی تعیین شود.