×
فرهنگی
شناسه خبر : 259991
تاریخ انتشار : یکشنبه 1404/09/09 ساعت 00:30
درگذشت پژوهشگر برجسته ادبیات فارسی، انجم حمید

درگذشت پژوهشگر برجسته ادبیات فارسی، انجم حمید

انجم حمید، پژوهشگر و مترجم نام‌آشنای ادبیات فارسی و پل فرهنگی میان ایران و پاکستان، پس از سال‌ها فعالیت علمی و پژوهشی برجسته، امروز در اسلام‌آباد درگذشت. آثار او، به‌ویژه در حوزه متون کلاسیک فارسی، تحسین گسترده‌ای در ایران و شبه‌قاره داشته است.

نورنیوز- گروه فرهنگی : عارف نوشاهی، ایران‌شناس پاکستانی با اعلام این خبر نوشته است: دکتر انجم حمید امروز شنبه ۲۹ نوامبر ۲۰۲۵/ ۸ آذر ۱۴۰۴ش در بیمارستان شفا اسلام‌آباد در برابر  بیماری سرطان نتوانست مقاومت بیاورد و از جهان فانی به سرای باقی شتافت.
او دورهٔ دکتری ادبیات فارسی را در دانشگاه پنجاب لاهور گذرانده بود و پایان‌نامهٔ او مخزن الاسرار نظامی گنجوی و استقبال از آن در شبه‌قاره و ایران  بود که بعداً مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان اسلام‌آباد منتشر کرد و در ۱۳۹۱ در ایران جایزهٔ جهانی کتاب سال گرفت.
او چندین سال عضو هیئت‌علمی مرکز تحقیقات فارسی و همکار استاد احمد منزوی مرحوم و بنده بود. او در تدوین فهرست مشترک نسخه‌های خطی فارسی پاکستان دستیار استاد منزوی بود.

پس از چاپ دورهٔ ۱۴ جلدی فهرست مشترک، او آستین همت بالا زد و راهنمای دورهٔ چهارده‌جلدی فهرست مشترک را تهیه کرد. این کتاب نیز از سوی مرکز تحقیقات فارسی منتشر شد. این کار برای او خسته‌کننده بود زیرا استخراج نام هزاران کتاب و اشخاص در دورهٔ چند جلدی یک اثر کاری آسان نبود. این اولین ثمرهٔ علمی او بود که از چاپش خوشحال بود. بعد از انتشار نسخه‌ای از کتاب با یادداشت و امضای خود روی جلد به من داد و در صفحهٔ آخر کتاب غزلی از حافظ نیز به قلم خود اضافه نمود که حاکی از خستگی و خوشحالی کار بود.
او بعد از ترک خدمت در مرکز تحقیقات فارسی، به استخدام مقتدره قومی زبان (فرهنگستان زبان اردو) در اسلام‌آباد درآمد و در آنجا چندین سال در سمت‌های مدیر انتشارات و معاون ریاست کار کرد. از کارهای علمی او در این سازمان کتابی با نام (روشنی کی سفیر) سفیران نور بود که در معرفی استادان اردو و فارسی‌زبان پاکستان ترتیب داده بود. او از همین سازمان بازنشست شد و خانه‌نشین بود. استاد منزوی همیشه از دکتر انجم حمید به نیکی یاد می‌کرد و او را شاگرد و دختر خود می‌گفت، وقتی استاد منزوی از پاکستان به ایران بازگشت از ایران برای من نامه نوشت و توصیه کرد که انجم حمید را زیر بال خود بگیرم و در پرورش علمی او کوتاهی نکنم.
او چندین مقاله به فارسی نوشت یا از اردو به فارسی ترجمه کرد که در مجلات پاکستانی (دانش، اخبار اردو) و ایرانی منتشر شد. ازجمله: تذکرة المعاصرین، تذکره‌ای نایاب از سرایندگان فارسی‌سرا / جمیل جالبی؛ ترجمه: انجم حمید در گزارش میراث تهران، شماره ۹۸-۹۹.
من در ماه ستامبر۲۰۲۵ سفری به گنجه آذربایجان داشتم و فکر می‌کردم چه ارمغانی با خود ببرم که درخور بارگاه نظامی گنجوی باشد، بهتر از کتاب دکتر انجم حمید هدیه‌ای به‌نظرم نیامد. روزی که به آرامگاه نظامی رفتم کتاب او را  روی سنگ قبر نظامی گذاشتم و همانجا به اکادمی علوم آذربایجان اهدا کردم. وقتی برگشم، خواستم این خبر را به دکتر انجم حمید بدهم که حتماً از شنیدن این خبر و دیدن عکس کتابش در بارگاه نظامی خوشحال می‌شود ولی افسوس که دیر کردم.
خداوند متعال آن مرحوم را در جوار رحمت خود جای دهد.»

مؤسسۀ پژوهشی میراث مکتوب در پیام تسلیتی برای انجم حمید نوشته است: «درگذشت بانوی فرهیخته، پژوهشگر گران‌قدر و استاد فقید، خانم دکتر انجم حمید را به جامعۀ علمی و فرهنگی، به‌ویژه همکاران و دوستداران ایشان در مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان و همۀ محافل ادبی فارسی‌زبان، تسلیت عرض می‌نماییم.

دکتر انجم حمید، به‌عنوان دانش‌آموختۀ دورۀ دکتری ادبیات فارسی و از شاگردان برجستۀ استاد فقید احمد منزوی، عمری را به تحقیق و تفحص در حوزۀ نسخ خطی فارسی و ترویج میراث مشترک فرهنگی ایران و پاکستان گذراند. آثار ماندگار ایشان از جمله پژوهش‌های ارزشمند دربارۀ «مخزن الاسرار نظامی گنجوی» و مشارکت در تدوین «فهرست مشترک نسخه‌های خطی فارسی پاکستان» گواهی بر عشق و تعهد بی‌چون و چرای ایشان به ادبیات فارسی و فرهنگ اسلامی‌ایرانی است.

همچنین، نقش ایشان در تهیۀ «راهنمای دورۀ چهارده جلدی فهرست مشترک» و دیگر آثار علمی و ترجمه‌های متعدد از اردو به فارسی، یادگاری گران‌بها برای محققان و ادیبان خواهد بود.

از دست دادن چنین شخصیت‌های علمی و فرهنگی، ضایعۀ جبران‌ناپذیری برای همۀ دوستداران علم و ادب است. امید است آثار و یاد ایشان همواره زنده بماند و روح بلندشان در جوار رحمت الهی آرمیده باشد.»


نظرات

آخرین اخبار
هشدار حزب‌الله : فریب وعده‌های توخالی نتانیاهو را نخورید
اقرار به گناه تنها راه نجات نتانیاهو در پرونده های فساد
تصمیم جدید دولت برای کالاهای اساسی و بهبود معیشت مردم
چرا جلسات علنی مجلس برگزاری نمی شود؟
مشاور سابق پنتاگون: بسته ماندن تنگه هرمز جهان را به سمت قحطی می‌برد
مأموریت جدید پزشکیان به بانک مرکزی و تیم اقتصادی دولت
عراقچی در دیدار با سلطان عمان: حضور نظامی آمریکا موجب ناامنی منطقه است
کشف اموال مسروقه 50 میلیارد ریالی توسط پلیس آگاهی
یک بار دیگر محاصره اقتصادی؛ یک بار دیگر اقتصاد مقاومتی
55 درصد مردم آمریکا موافق استیضاح ترامپ هستند
جهش قیمت خودرو در بازار؛ افزایش 13 درصدی در یک هفته
بازیکن کنگویی پرسپولیس: جنگ را با تمام وجودم حس کردم
تونل توحید امشب از ساعت 24 تا 5 صبح مسدود است
ترامپ چه‌کاره دنیاست که از ایران تحویل اورانیوم می‌خواهد؟
تعویق کنکور قطعی شد؛ زمان جدید هنوز مشخص نیست
باران، رعدوبرق و برف در ارتفاعات آذربایجان‌غربی
شایعه آزار زائران ایرانی در عربستان صحت ندارد
زلزله سیاسی در راست‌گرایان اسرائیل؛ طرح تشکیل حزب جدید علیه نتانیاهو
45 درصد شهدای جنگ اخیر غیرنظامی هستند
قیمت طلا و سکه امروز یکشنبه 6 اردیبهشت 1405+ بازار طلا درجا زد
جنوب لبنان زیر آتش؛ آغاز حمله پهپادی و توپخانه‌ای اسرائیل
طرح مدیریت راهبردی تنگه هرمز در پیچ بررسی کمیسیون‌ها
صعود فوتبال ساحلی به مرحله حذفی با عبور از عربستان
هشدار پلیس به افزایش کلاهبرداری «بیعانه» در سایت‌های آگهی
مجلس: امنیت بازیکنان تیم ملی خط قرمز است
شرط اروپا برای وام 90 میلیارد یورویی به اوکراین اعلام شد
توانیر: چاه‌های فاقد پروانه در لیست قطع برق قرار می‌گیرند
مامیاشویلی: رقابت های جهانی کشتی احتمالاً در یک کشور آسیایی برگزار می‌شود
معاریو: ارتش اسرائیل در «گل‌ولای لبنان» گیر افتاده است
پاسخ آتشین پپ به شعارهای آرسنالی‌ها
نقش کلیدی فارس در تأمین پروتئین کشور پررنگ‌تر شد
811 شهید از زمان آتش‌بس در غزه
قیمت دلار و سایر ارزها امروز یکشنبه 6 اردیبهشت 1405 ؛ افزایش 2 هزار تومانی دلار
چین دومین جنگنده رادارگریز خود را عملیاتی می‌کند
تاثیر آتش‌بس بر جهش اسمی قیمت‌ها در بازار مسکن
هر 80 ثانیه یک تشخیص سرطان در بریتانیا
دلیل غیبت روبیو در مذاکرات ایران و آمریکا
ورود 20 همت پول حقیقی به بورس از آغاز جنگ
جنگ‌ های آمریکایی-صهیونیستی برای امنیت‌ است یا غارت منابع؟
اعلام سرفاصله‌های جدید قطارهای متروی تهران با افزایش مسافران
احتمال غیبت ستاره مصر در جام جهانی 2026
روسیه فضاپیمای باری «پروگرس 95» را به ایستگاه فضایی پرتاب کرد
پیشنهاد جنجالی فرانسه برای تعویق بازپرداخت بدهی‌های اتحادیه اروپا
خبر خوش برای اصناف؛ حذف اظهارنامه مالیاتی تا سقف فروش 70 میلیارد تومان
نورنما | مردم ، خدا مراقب ماست ...
کمک میلیاردی آلمان به اوکراین جنگ را طولانی‌تر می‌کند
انتقاد نایب‌رئیس کمیسیون آموزش از تاثیر قطعی معدل یازدهم در کنکور
حادثه هوایی در هند؛ تخلیه اضطراری هواپیما با چند مصدوم
دانشگاه آزاد مسیرهای متنوعی برای دانشجویان واحد امارات فراهم کرده است
آغاز اجرای طرح «کارت امید مادر»؛ حمایت دولت از نوزادان متولد 1405