×
فرهنگی
شناسه خبر : 259991
تاریخ انتشار : یکشنبه 1404/09/09 ساعت 00:30
درگذشت پژوهشگر برجسته ادبیات فارسی، انجم حمید

درگذشت پژوهشگر برجسته ادبیات فارسی، انجم حمید

انجم حمید، پژوهشگر و مترجم نام‌آشنای ادبیات فارسی و پل فرهنگی میان ایران و پاکستان، پس از سال‌ها فعالیت علمی و پژوهشی برجسته، امروز در اسلام‌آباد درگذشت. آثار او، به‌ویژه در حوزه متون کلاسیک فارسی، تحسین گسترده‌ای در ایران و شبه‌قاره داشته است.

نورنیوز- گروه فرهنگی : عارف نوشاهی، ایران‌شناس پاکستانی با اعلام این خبر نوشته است: دکتر انجم حمید امروز شنبه ۲۹ نوامبر ۲۰۲۵/ ۸ آذر ۱۴۰۴ش در بیمارستان شفا اسلام‌آباد در برابر  بیماری سرطان نتوانست مقاومت بیاورد و از جهان فانی به سرای باقی شتافت.
او دورهٔ دکتری ادبیات فارسی را در دانشگاه پنجاب لاهور گذرانده بود و پایان‌نامهٔ او مخزن الاسرار نظامی گنجوی و استقبال از آن در شبه‌قاره و ایران  بود که بعداً مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان اسلام‌آباد منتشر کرد و در ۱۳۹۱ در ایران جایزهٔ جهانی کتاب سال گرفت.
او چندین سال عضو هیئت‌علمی مرکز تحقیقات فارسی و همکار استاد احمد منزوی مرحوم و بنده بود. او در تدوین فهرست مشترک نسخه‌های خطی فارسی پاکستان دستیار استاد منزوی بود.

پس از چاپ دورهٔ ۱۴ جلدی فهرست مشترک، او آستین همت بالا زد و راهنمای دورهٔ چهارده‌جلدی فهرست مشترک را تهیه کرد. این کتاب نیز از سوی مرکز تحقیقات فارسی منتشر شد. این کار برای او خسته‌کننده بود زیرا استخراج نام هزاران کتاب و اشخاص در دورهٔ چند جلدی یک اثر کاری آسان نبود. این اولین ثمرهٔ علمی او بود که از چاپش خوشحال بود. بعد از انتشار نسخه‌ای از کتاب با یادداشت و امضای خود روی جلد به من داد و در صفحهٔ آخر کتاب غزلی از حافظ نیز به قلم خود اضافه نمود که حاکی از خستگی و خوشحالی کار بود.
او بعد از ترک خدمت در مرکز تحقیقات فارسی، به استخدام مقتدره قومی زبان (فرهنگستان زبان اردو) در اسلام‌آباد درآمد و در آنجا چندین سال در سمت‌های مدیر انتشارات و معاون ریاست کار کرد. از کارهای علمی او در این سازمان کتابی با نام (روشنی کی سفیر) سفیران نور بود که در معرفی استادان اردو و فارسی‌زبان پاکستان ترتیب داده بود. او از همین سازمان بازنشست شد و خانه‌نشین بود. استاد منزوی همیشه از دکتر انجم حمید به نیکی یاد می‌کرد و او را شاگرد و دختر خود می‌گفت، وقتی استاد منزوی از پاکستان به ایران بازگشت از ایران برای من نامه نوشت و توصیه کرد که انجم حمید را زیر بال خود بگیرم و در پرورش علمی او کوتاهی نکنم.
او چندین مقاله به فارسی نوشت یا از اردو به فارسی ترجمه کرد که در مجلات پاکستانی (دانش، اخبار اردو) و ایرانی منتشر شد. ازجمله: تذکرة المعاصرین، تذکره‌ای نایاب از سرایندگان فارسی‌سرا / جمیل جالبی؛ ترجمه: انجم حمید در گزارش میراث تهران، شماره ۹۸-۹۹.
من در ماه ستامبر۲۰۲۵ سفری به گنجه آذربایجان داشتم و فکر می‌کردم چه ارمغانی با خود ببرم که درخور بارگاه نظامی گنجوی باشد، بهتر از کتاب دکتر انجم حمید هدیه‌ای به‌نظرم نیامد. روزی که به آرامگاه نظامی رفتم کتاب او را  روی سنگ قبر نظامی گذاشتم و همانجا به اکادمی علوم آذربایجان اهدا کردم. وقتی برگشم، خواستم این خبر را به دکتر انجم حمید بدهم که حتماً از شنیدن این خبر و دیدن عکس کتابش در بارگاه نظامی خوشحال می‌شود ولی افسوس که دیر کردم.
خداوند متعال آن مرحوم را در جوار رحمت خود جای دهد.»

مؤسسۀ پژوهشی میراث مکتوب در پیام تسلیتی برای انجم حمید نوشته است: «درگذشت بانوی فرهیخته، پژوهشگر گران‌قدر و استاد فقید، خانم دکتر انجم حمید را به جامعۀ علمی و فرهنگی، به‌ویژه همکاران و دوستداران ایشان در مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان و همۀ محافل ادبی فارسی‌زبان، تسلیت عرض می‌نماییم.

دکتر انجم حمید، به‌عنوان دانش‌آموختۀ دورۀ دکتری ادبیات فارسی و از شاگردان برجستۀ استاد فقید احمد منزوی، عمری را به تحقیق و تفحص در حوزۀ نسخ خطی فارسی و ترویج میراث مشترک فرهنگی ایران و پاکستان گذراند. آثار ماندگار ایشان از جمله پژوهش‌های ارزشمند دربارۀ «مخزن الاسرار نظامی گنجوی» و مشارکت در تدوین «فهرست مشترک نسخه‌های خطی فارسی پاکستان» گواهی بر عشق و تعهد بی‌چون و چرای ایشان به ادبیات فارسی و فرهنگ اسلامی‌ایرانی است.

همچنین، نقش ایشان در تهیۀ «راهنمای دورۀ چهارده جلدی فهرست مشترک» و دیگر آثار علمی و ترجمه‌های متعدد از اردو به فارسی، یادگاری گران‌بها برای محققان و ادیبان خواهد بود.

از دست دادن چنین شخصیت‌های علمی و فرهنگی، ضایعۀ جبران‌ناپذیری برای همۀ دوستداران علم و ادب است. امید است آثار و یاد ایشان همواره زنده بماند و روح بلندشان در جوار رحمت الهی آرمیده باشد.»


نظرات

آخرین اخبار
علی شمخانی؛ فرمانده‌ای که با غیرت، تاریخ را رقم زد
شست‌وشوی رایگان خودروهای شهروندان پس از آلودگی ناشی از آتش‌سوزی
نگرانی مردم آمریکا از جنگ و شکست کاخ سفید در اقناع افکار عمومی
چین: جنگ علیه ایران نباید اتفاق می‌افتاد
4 زخمی در اصابت 2 پهپاد به نزدیکی فرودگاه دوبی
قالیباف: مرگ در بستر شایسته مجاهدت سرداران شهید رمضان نبود
اخراج 50 هزار نفر از فولکس‌واگن
عضو کمیسیون انرژی: چرخه تأمین و توزیع سوخت در کشور پایدار است
الجزیره: استراتژی ایران فرسایش اسرائیل است
هشدار غول نفتی عربستان: بسته شدن تنگه هرمز فاجعه‌بار است
میدل ایست آی: اسرائیل و آمریکا مدارس و بیمارستانها را هدف قرار دادند
بیت‌کوین به زیر 70 هزار دلار سقوط کرد
نیویورک تایمز: تهران می‌تواند اعلام پیروزی کند
آمریکا و اسرائیل یکی از بانک‌های کشور را هدف قرار دادند/ اقدام متقابل ایران
موج 37؛ سنگین‌ترین عملیات وعده صادق 4/ اصابت مکرر موشک های ایران به سرزمین اشغالی
آخرین اخبار از حملات آمریکایی-صهیونیستی به تهران و مناطق مختلف کشور/آسیب به مراکز غیرنظامی
خسارت‌های حمله آمریکا و اسرائیل بر چهره «تالار اشرف» + تصاویر
میوه‌های شب عید از امروز توزیع می‌شود
وضعیت دانشگاه تهران پس از شروع جنگ؛ شهادت تعدادی از دانشجویان
نیاز مبرم کشورهای عربی خلیج فارس به موشک های رهگیر
تجارت خارجی از 103 میلیارد دلار گذشت
شارژ 800 هزار تومانی کالابرگ ویژه کودکان دارای سوءتغذیه
پنتاگون: 140 آمریکایی در جنگ با ایران مجروح شدند
قیمت محصولات سایپا امروز چهارشنبه 20 اسفند 1404 + جدول
امروز کالابرگ کد ملی‌های 3، 4، 5 و 6 شارژ شد
پزشکیان: ایران هیچ قصدی برای درگیری با کشورهای منطقه ندارد
قیمت محصولات ایران خودرو امروز چهارشنبه 20 اسفند 1404 + جدول
رسانه‌های عبری: میلیون‌ها اسرائیلی در برابر موشک‌های ایران رها شده‌اند
سرلشکر حاتمی: تا آخرین قطره خون از عزت و شرف ایران اسلامی پاسداری می‌کنیم
قیمت طلای جهانی امروز چهارشنبه 20 اسفند 1404
فراوانی کالا‌های اساسی در فروشگاه‌ها
ورود سامانه بارشی به کشور از فردا
قیمت نفت اوپک 115 دلار شد
برنامه بازی‌های امشب لیگ قهرمانان اروپا
رئیس اتحادیه طلا و جواهر تهران: روند بازار طلا و سکه نزولی است
تفاوت نیازهای حمایتی روانی و اجتماعی زنان در دوران جنگ
جزییات پرداخت خسارت خودروهای آسیب‌دیده در جنگ
11 کشته و زخمی در آتش‌ گرفتن اتوبوسی در سوئیس
مترو تهران در روز تشییع شهدای رمضان رایگان شد
حمله پهپادی به تاسیسات دیپلماتیک آمریکا در بغداد
چرا واشنگتن از ادعاهای اولیه در  مورد تنگه هرمز عقب نشست؟
التهاب بازارهای انرژی و ریزش بورس در جهان
زنان باردار از اخبار منفی دوری کنند
روال عادی تجارت و واردات کالای اساسی
یک کشتی کانتینری در سواحل امارات مورد اصابت قرار گرفت
ارزیابی انطباق کالاهای وارداتی و صادراتی به صورت شبانه روزی
دختر تکواندوکار 9‌ ساله، اولین شهیده ورزشکار زنجان شد
اقتصادنگار | جنگ شد، قحطی نیامد
انهدام پهپاد متجاوز در آسمان کرمان توسط پدافند هوایی ارتش
هرتزوگ: جنگ با ایران نیاز به نتیجه نهایی دارد