نورنیوز-گروه اجتماعی: دکتر «سیده مرضیه فرید»، دکترای تخصصی روانشناسی سلامت و روانشناس گروه روانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی شیراز، اظهار کرد: ورود به کلاس اول یکی از مهمترین مراحل رشد روانی و اجتماعی کودک است، کودک با آموزش مسئولیتپذیری میتواند، به استقلال فردی و تنظیم هیجانات دست یابد و به دنبال آن بتواند با همسالان و معلم تعامل مؤثر داشته باشد.
وی افزود: با هدف رسیدن به اهداف مذکور، آموختن مهارتهای زندگی آمیخته با هیجانات از طریق بازی، نقشآفرینی و تمرینهای روزانه تقویت میشود و کودک می آموزد که چگونه در جمع دوستانش حقوق خود و دیگران را رعایت کند، بتواند احساساتش را با کلمات بیان کند، قوانین ساده کلاس را بفهمد و در صورت نیاز از معلم یا بزرگترها کمک بخواهد.
کاهش اضطراب کودک هنگام ورود به مدرسه
دکتر فرید درباره راهکارهای کاهش اضطراب کودکان در شروع مدرسه گفت: والدین لازم است قبل از شروع مدرسه، کودک را با محیط مدرسه آشنا کنند، مانند بازدید از کلاس یا حیاط مدرسه، با کودک درباره مدرسه با لحن مثبت صحبت کنند و به احساساتش گوش دهند.
اهمیت گفتن «نه»
این متخصص روانشناسی همچنین تاکید کرد: گفتن «نه» به کودک کمک میکند حد و مرز شخصی خود را بشناسد و از خود در برابر زورگویی، سوءاستفاده یا موقعیتهای خطرناک محافظت کند، این مهارت را میتوان از طریق بازی و نقشآفرینی به کودک آموزش داد؛ مثلاً بپرسید: اگه کسی دعوت به انجام کار خطرناک کرد، چه پاسخی دهد؟ و کودک تمرین کند، بتواند در موقعیت ها قاطعانه پاسخ دهد "نه من این کار را نمیکنم".
مهارتهای ارتباطی کلاساولیها
دکتر فرید در مورد مهارتهای ارتباطی ضروری برای کودکان کلاس اولی در مدرسه گفت: مهارتهایی مانند سلام و خداحافظی کردن، گوش دادن به حرف دیگران، سؤال پرسیدن مؤدبانه و نوبت گرفتن در صحبت کردن از مهمترین مهارتهایی است که بهر است کودک، یاد بگیرد، این مهارتها را میتوان از طریق بازیهای گروهی، نمایشهای ساده و گفتوگوهای روزانه در خانه یا کلاس تقویت کرد.
نقش بازیها در تقویت مهارتها
وی افزود: بازی به کودک کمک میکند با دیگران تعامل داشته باشد، قوانین برد و باخت را یاد بگیرد و در نقشهای مختلف قرار بگیرد، مثل بازی نقش پلیس یا معلم، بازیهای گروهی مثل پانتومیم و ساخت کاردستی از جمله بازی های گروهی مناسب هستند.
آموزش بیان درست احساسات
این روانشناس به بیان راهکارهای ساده برای بیان احساسات کودک پرداخت و اظهار کرد: اسم احساسات را با شکل یا داستان به کودک یاد دهید، از کتابهای تصویری کمک بگیرید، از او بپرسید: الان چه احساسی داری؟ و کمکش کنید پاسخ دهد، به او یاد بدهید بگوید: من ناراحتم چون… یا من عصبانیام به این دلیل که...
آمادهسازی کودک برای چالشهای مدرسه
دکتر فرید ادامه داد: با کودک حرف بزنید، گوش بدهید و تمرین کنید، در خانه نقش مدرسه را بازی کنید تا کودک تمرین کند، او را تشویق کنید تا خودش کارهایش را انجام دهد و مستقلتر شود.
قلدری در مدارس و مقابله با آن
وی توضیح داد: قلدری فقط کتک زدن نیست؛ ممکن است به شکل مسخره کردن، نادیده گرفتن، خراب کردن وسایل و تنها گذاشتن کودک باشد، نشانههای کودکی که مورد قلدری در مدرسه قرار گرفته است، شامل ترس ناگهانی از مدرسه رفتن، آسیب به وسایل مدرسه، گوشهگیری و غمگینی و شکایات جسمی برای اجتناب از مدرسه است، در صورت مشاهده این موارد حتماً با کودک گفتوگو کنید و با معلم در میان بگذارید و در صورت شدت و مدت زمان از کمک تخصصی روانشناس و روانپزشک کمک بگیرید.
نقش والدین و معلمان در ایجاد محیط امن در مدرسه
دکتر فرید در پایان به نقش والدین و معلمان در ایجاد محیط امن برای کودکان در مدرسه، پرداخت و اظهار کرد: ایجاد فضای امن یعنی گوش دادن به حرفهای کودک بدون قضاوت، تشویق به صحبت کردن درباره احساسات، ترویج احترام و مهربانی بین بچه ها و پیگیری سریع و دلسوزانه هر مورد شکایات یا ناراحتی کودک است، باید دانست وقتی کودک احساس امنیت کند، راحتتر یاد میگیرد و رشد میکند.