چرخش اروپا؛ از انتقاد نمادین تا تبعیت راهبردی

نورنیوز-گروه بین‌الملل: تحولات اخیر نشان می‌دهد اروپا عملاً استقلال راهبردی خود را از دست داده و به بازیگری منفعل در دایره آمریکا بدل شده است. پذیرش شتابزده طرح ترامپ، نمونه‌ای آشکار از این واقعیت است که اتحادیه اروپا توان خروج از سایه واشنگتن را ندارد. تاریخچه وابستگی اروپا از «اجرای مکانیکی اسنپ‌بک» تا «تحمیل هزینه‌های جنگ اوکراین» و «افزایش بودجه ناتو» همگی بیانگر موقعیتی است که اروپا بیشتر به صادرکننده بیانیه‌های توخالی شبیه شده تا بازیگری مستقل در عرصه بین‌الملل. در این چارچوب، استقبال فوری از طرح ترامپ را باید بخشی از همان روند اطاعت بی‌چون‌وچرای اروپا دانست.

اروپا؛ شریک خاموش جنایت

اگرچه در ماه‌های اخیر مقامات اروپایی با ادبیاتی انتقادی علیه رژیم صهیونیستی سخن گفته‌اند، اما کارنامه عملی آنان چیز دیگری می‌گوید. نه تنها هیچ تحریمی علیه تل‌آویو اعمال نشد، بلکه حمایت‌های سیاسی و اقتصادی همچنان ادامه یافت. تروئیکای اروپایی (آلمان، فرانسه و انگلیس) حتی وقتی سخن از «انتقاد» به میان آوردند، نه از منظر دفاع از حقوق بشر، بلکه صرفاً به دلیل نگرانی از انزوای بین‌المللی اسرائیل بود. بدین ترتیب اروپا به شریکی خاموش در جنایات علیه مردم غزه تبدیل شد؛ شریکی که برای حفظ روابط استراتژیک با آمریکا و اسرائیل، چشم بر قتل‌عام و محاصره بست.

مدیریت افکار عمومی؛ تاکتیک اروپایی

موج جهانی همبستگی با مردم غزه، از اعتراضات میلیونی در اروپا تا کارزارهای تحریم فرهنگی و ورزشی، سران این قاره را در فشار شدید افکار عمومی قرار داده است. از این رو، طرح ترامپ فرصتی برای اروپا فراهم می‌کند تا با شعارهایی همچون «آتش‌بس»، «دو دولت» و «پایان جنگ» خود را مدافع صلح معرفی کند. این در حالی است که پشت پرده، روند حمایت نظامی و اقتصادی از رژیم صهیونیستی ادامه دارد. اروپا با این تاکتیک می‌کوشد از یک‌سو اعتراضات مردمی را مهار کند و از سوی دیگر، حمایت خود از تل‌آویو را مشروعیت بخشد.

طرح ترامپ؛ پوشش راهبرد غرب

حمایت اروپا از طرح ترامپ را باید در چارچوب کلان‌تر راهبرد غرب تحلیل کرد. واشنگتن و متحدانش با برهم زدن ثبات غرب آسیا، به دنبال استمرار یک‌جانبه‌گرایی نظام سرمایه‌داری و جلوگیری از شکل‌گیری نظم چندجانبه‌اند. همان‌گونه که جنگ اوکراین برای حذف روسیه و کارزار فشار حداکثری علیه ایران طراحی شد، طرح ترامپ نیز با هدف کنار زدن بازیگران مستقل و محدودسازی چین و روسیه در منطقه ارائه گردیده است. اروپا، در این میدان، بیش از آنکه به دنبال صلح باشد، به ابزاری برای اجرای سیاست‌های ایالات متحده تبدیل شده است؛ سیاستی که عملاً نه ثبات بلکه بحران‌های تازه‌ای برای منطقه و جهان خواهد آفرید.