نور نیوز- گروه اجتماعی: بر اساس دادههای سازمان هواشناسی آمارهایی که در آخرین روز سال آبی منتشر شد (پاییز ۱۴۰۳ تا آخر تابستان ۱۴۰۴) از کاهش قابل توجه میزان بارش نسبت به میانگین بلندمدت حکایت داشت. بر همین اساس پرونده بارش یکساله با کاهش ۳۹.۴ درصدی نسبت به شرایط نرمال بسته شد.
سال آبی آخر تابستان (۳۱ شهریور) به پایان رسید و اول پاییز (اول مهر) سال نو آبی از راه رسیده است. حالا با پایان سال آبی و جمع بندی پایشهای انجام شده، به نظر میرسد در هیچ یک از ۱۲ ماه تغییر مطلوبی در میانگین بارندگی اتفاق نیفتاده است، بهطوری که در ماههای گذشته بحران و تنش آبی از دیگر سالها ملموستر و پیامدهای کم بارشی نیز بیش از زمانهای دیگر دیده شد. آمارهای رسمی نشان داد سطح آبهای زیرزمینی و ذخیره سدها کاهش یافته است و تنش آبی در مناطق پرجمعیت، تهدید امنیت آبی، افزایش احتمال فرونشست زمین و تشدید خشکسالی بیش از پیش احساس میشود.
دادههای سازمان هواشناسی با پایش دقیق بارشها نشان میدهد طی هفت روز گذشته منتهی به ۳۱ شهریور، با شدت گرفتن بارش در نقاط مختلفی از کشور ۲ میلیمتر بارش دریافت شده که این میزان در بلندمدت ۱.۲ میلیمتر بوده است و بر همین اساس بارش در هفت روز پایانی سال آبی ۷۶.۹ درصد بیش از میانگین بلندمدت بود.
با این حال از ابتدا تا پایان ۳۱ شهریور میانگین بارش با روند کاهشی همراه بوده است و بارش هفت روز پایانی نیز این کسری را جبران نکرد. بر اساس آمارها در طول یک ماهه شهریور بهطور میانگین در سطح کشور ۴.۱ میلیمتر بارش ثبت شده، در حالی که میزان آن در بلندمدت ۴.۲ میلیمتر بوده است. در نتیجه کشور با ۲.۵ درصد کاهش بارش نسبت به بلندمدت روبرو بود.
از ابتدای فصل تابستان تا ۳۱ شهریورماه نیز مجموع بارش کشوری ۸ میلیمتر ثبت شد که نسبت به بارش ۱۱.۱ میلیمتری در بلندمدت، کاهش ۲۷.۹ درصدی بارش اتفاق افتاد.
در مجموع نیز آمار سال آبی با کاهش نسبت به میانگین بلندمدت همراه بود، بهطوریکه از ابتدای سال آبی جاری تا ۳۱ شهریور بهطور میانگین ۱۴۲.۳ میلیمتر بارش در کشور ثبت شده که نسبت به میانگین بلندمدت ۲۳۴.۹ میلیمتر، کاهش ۳۹.۴ درصدی یافته است.
بارش در تمام استانها کمتر از میانگین بود
جدول اطلاعات پهنهای بارش استانها از ابتدای سال آبی جاری (اول مهرماه سال گذشته) نشان میدهد بارش در تمامی استانها کمتر از حد نرمال بوده است. در این زمینه سیستان و بلوچستان بدترین وضعیت را تجربه میکند چراکه ۷۲.۵ درصد کمتر از حد نرمال طی سال آبی جاری بارش دریافت کرده است. استان هرمزگان نیز با اختلاف کمی، ۷۰.۲ درصد کاهش بارش را تجربه کرده است.
استان تهران نیز از جمله استانهایی است که با کمبارشی روبرو بوده است. در حالی که میانگین بارش تهران در بلند مدت ۲۸۰.۴ میلیمتر است ولی در سال آبی جاری تنها بهطور میانگین ۱۴۴.۲ میلیمتر بارش دریافت کرده است که نشان دهنده کاهش ۴۸.۶ درصدی بارش در این استان است.
پایش بارشها و کاهش ۳۹.۴ درصدی بارش نسبت به میانگین بلندمدت حاکی از مواجهه گسترده وسیعی از کشور با کم بارشی و کسری منابع آبی است. اگرچه در روزهای گذشته بعضی مناطق با بارشهای محلی و منطقهای همراه بوده است اما در مقیاس کشوری تصویر کلی کم بارشی نسبت به نرم، پابرجاست. کسری بارش در برخی نواحی چشمگیر است و تداوم این شرایط میتواند بر منابع آب سطحی و زیرزمینی، کشت پاییزه، ریسک خشکسالی و گرد و غبار اثرگذار باشد. در این شرایط حتی با ورود به پاییز و آغاز بارش در مناطقی از کشور همچنان صرفه جویی و مدیریت مصرف آب برای تداوم منابع در آینده ضروریست.