×
سیاسی
شناسه خبر : 230227
تاریخ انتشار : چهارشنبه 1404/04/04 ساعت 10:40
شاکلهٔ دفاع مقدس ملی 1404

پرویز امینی، جامعه شناس

شاکلهٔ دفاع مقدس ملی 1404

تهدید مجدد وجودی ایران بعد از گذشت 45 سال از اولین تهدید وجودی در سال 1359 منجر به ظهور یک شاکله دفاعی خاص در «فراگیرترین» شکل اجتماعی آن و در عین حال «سریع‌ترین» زمان شد. این شاکله دفاعی به مثابه یک کل منسجم و درهم تنیده ظهور کرده است و تعمیق و استمرار آن باید هدف اصلی باشد.

نورنیوز-گروه سیاسی: محور اول: انسجام اجتماعی اولیه پرشتاب و فراگیر

در واکنش به مجموعه ترور‌ها از جمله ترور فرماندهان ارشد نظامی که پیش‌بینی می‌شد شاکله سیستم نظامی و دفاعی را در هم بشکند و به تبع سیستم سیاسی دچار انفعال و سردرگمی شود و در پی آن یک انفعال اجتماعی بر کل فضای جامعه و مردم حاکم شود؛ مجموعه این سه مسئله، انسجام اجتماعی اولیه را در سریع‌ترین زمان و فراگیرترین سطح ممکن اجتماعی ایجاد کرد. 
یک: احساس تهدید وجودی نسبت به ایران حتی فراتر از ایران، شامل همه ایرانیان ادراک شد و هر ایرانی خود را هدف این تجاوز تلقی می‌کرد. 
دو: سرعت عمل در بازیابی سیستم نظامی و دفاعی با انتصاب فرماندهان جدید و حفظ شاکله نظامی و سیاسی صورت گرفت.
سه: ظهور توانایی غلبه بر تهدید وجودی از سوی نیروی نظامی و دفاعی با حمله موشکی به اسرائیل رخ داد.

که کل این پدیدار در کمتر از ۲۴ ساعت شکل گرفت. 

همچنانی که تجاوز تروریستی اسرائیل غافلگیرکننده و شوک‌آفرین بود، بازیابی در سیستم سیاسی و نظامی جمهوری اسلامی و پاسخ نظامی ایران در کمتر از ۲۴ ساعت به اسرائیل نیز برای طرف مقابل شوک‌آفرین و غافلگیرکننده بود. محور این بازیابی و برقراری توازن در صحنه نبرد، استحکام و سرعت عمل رهبر انقلاب اسلامی است. این اقدام پایه این شاکله دفاع ملی مقدس را پی‌ریزی کرد.

محور دوم: مقاومت، نرم‌افزار تداوم و تعمیق انسجام اجتماعی

نیاز بود متناسب با شرایط، این انسجام سریع و فراگیر اولیه برای بازه زمانی میان‌مدت و بلندمدت تعمیق و تداوم یابد. مقاومت نوعی واکنش طبیعی نسبت به تهدید است که باید برای تعمیق و تداوم، «معقول»، «مشروع» و «کارآمد» صورت‌بندی شود. 
معقول بودن مقاومت به معنای این است که ما در معرض تهدیدی هستیم که علی‌رغم طی شدن همه مسیر‌های مسالمت‌آمیز از مذاکرات هسته‌ای تا برجام و حتی باقی ماندن در برجام علی‌رغم خروج آمریکا و بعد از مذاکره اخیر تا ۵ دور با آمریکا و آغاز تجاوز اسرائیل در حین مذاکره و مذاکره با اروپایی‌ها در زمان جنگ نشان داد؛ ایران مسیر مسالمت‌آمیز برای رفع تهدید را در بالاترین سطح و در یک بازه زمانی طولانی انجام داده است. مسئله دوم در معقولیت مقاومت این است که این تهدید وجودی تحمیلی است و ما آغازگر جنگ و نزاع نظامی نبودیم. 
مشروع بودن مقاومت نیز به معنای اصالت حق حیات فردی و جمعی به عنوان مشروع‌ترین حق انسان و واکنش طبیعی در برابر تهدید است که از منظر عقلی و در حقوق بین‌الملل از آن دفاع شده است. طبیعت شرور اسرائیلی و مقاومت به عنوان تنها راه دفاع از خود، محور دیگری است که ایده مقاومت را مشروع می‌کند. 
نهایتاً کارآمدی در مفهوم مقاومت به معنای این است که مقاومت امری واکنشی و انفعالی نیست بلکه امری فعال و راهبردی در برابر تهدید و تهدیدگر است. در واقع راهکار اصلی حل و فصل مسئله و رفع تهدید نیز مقاومت است. مقاومت منبع قدرت است و در تاریخ ما و تاریخ دیگر ملت‌ها به وضوح قابل مشاهده است که مقاومت ملت‌ها چه قدرت‌های مادی و پرهیمنه‌ای را به زانو درآورده است. 

محور سوم: میدان 

محوری‌ترین عنصر در اینزاع، توانایی و ابتکار عمل نظامی و دفاعی بود و است. میدان در این نزاع به تناسب نوع تهدید نظامی در جایگاه اول بود و است و توانایی همه چیز از رسانه و دیپلماسی و سیستم سیاسی و انسجام اجتماعی سرریز این توانایی نظامی در آفند موشکی و پدافندی بود و است.

محور چهارم: دیپلماسی

در امتداد میدان، دیپلماسی است که در صحنه جهانی برای این دفاع ملی مقدس مشروعیت و وجاهت ساخت. مواضع فراوانی از کشور‌ها علیه اسرائیل و آمریکا به صحنه آمد. حرف حق‌طلبانه جمهوری اسلامی پژواک بلندی در محیط بین‌المللی و افکار عمومی جهانی داشت و دستگاه دیپلماسی در امتداد و در پیوند با میدان توانست توقف نظامی را بر دشمن تحمیل کند.

محور پنجم: رسانه خصوصاً رسانه ملی

در این مسیر رسانه به خصوص رسانه ملی به عنوان فراگیرترین پدیدار این شاکله بود که از جامعه تا میدان و تا دیپلماسی را در پیوند با یکدیگر قرار داد و توانایی همه این عرصه‌ها را به واقعیت عینی تبدیل کرد‌. حرکت شجاعانه و مقتدرانه خانم امامی در حین اجرای زنده علی‌رغم حمله نظامی به صدا و سیما خود به یک نمادی برای تعمیق و تداوم مقاومت تبدیل شد. 


نظرات

آخرین اخبار
این مارک از پودر لاغری و چاقی غیرمجاز است
آغاز پروازهای تهران-دبی از فردا
واکنش مشاور رهبر انقلاب به فشارها علیه حزب‌الله لبنان
تردد کشتی‌های تجاری در تنگه هرمز افزایش یافت
سرمربی اتریش ادعای تبانی مقابل الجزایر را رد کرد
رایزنی عراقچی و رئیس مجلس عراق در بغداد
بازداشت 47 متهم از نمایندگان و مسئولان عراقی به اتهام فساد
جنجال بزرگ جام جهانی 2026؛ شایعه تبانی در بازی اتریش و الجزایر و حذف ایران
تنبیه حذف از جام جهانی؛ پرواز چارتر تیم ملی اروگوئه لغو شد
نبض جام | ویژه برنامه روزانه نورنیوز برای جام جهانی 2026 / قسمت بیستم
پیروزی ایران مقابل کوبا در لیگ ملت‌های والیبال
هشدار پلیس درباره وام‌های فوری در فضای مجازی؛ فریب تبلیغات را نخورید
توافق دولت لبنان با رژیم صهیونیستی محکوم و چیزی جز تسلیم نیست
قالیباف: پایان جنگ لبنان در صدر تفاهم‌نامه ایران و آمریکا قرار دارد
بروجردی: پاسخ ایران به نقض آتش‌بس فوری و قاطع خواهد بود
زمان امتحانات دانشگاه تهران دوباره تغییر کرد+ جزئیات جدید
برف تابستانی سبلان را سفیدپوش کرد
بیانیه فاطمیون در پاسخ به ادعاهای رسانه‌های صهیونیستی منتشر شد
رکورد جدید واردات طلای چین؛ بیش از 163 تن در یک ماه
مشروعیت از آنِ مقاومت است، نه دولت لبنان
برترین بازیکنان مرحله گروهی جام جهانی 2026 معرفی شدند/دو بازیکن از ایران در جمع برترین ها
محبوبیت صدراعظم آلمان به پایین‌ترین سطح رسید
محدودیت تردد کامیون‌ها در روز تشییع رهبر شهید
جزئیات توافق جدید ایران و ارمنستان؛ توسعه نوردوز در دستور کار قرار گرفت
خون‌هایی که هندسه روایت جهان را تغییر داد
درخواست هلال احمر برای همکاری و کمک مردم به پیشگیری از گرمازدگی در تجمعات
سعید اخباری : با دست خالی برای سهمیه آسیا می‌جنگیم
سهمیه بازیکنان خارجی لیگ برتر نصف شد؛ شوک بزرگ به استقلال، پرسپولیس و تراکتور
قیمت نقره امروز یکشنبه 7 تیر 1405 + جدول
سقوط مرگبار بالگرد آرامکو در عربستان؛ همه سرنشینان کشته شدند
نورویدئو | لبنان؛ میان توافق ادعایی، امنیت وعده داده شده و معادله خلع سلاح
جزئیات طرح جدید غذای دانشجویی؛ راه‌اندازی رستوران‌های مکمل در دانشگاه‌ها
اقتصاد ایران پس از تفاهم؛ فرصتی برای اصلاح خطاهای گذشته
نوراینفو | شرایط ثبت نام وام بازنشستگان تامین اجتماعی
کنایه زلاتان به دیدار اتریش و الجزایر: نمی‌دانم از حذف ایران متاسف باشم یا نه
جزئیات تازه از آخرین ساعات زندگی دکتر کمال خرازی ؛ در بیمارستان چه گذشت؟
شرکت‌کنندگان مراسم تشییع رهبر شهید بیمه می شوند
اعلام جزئیات خدمات اتوبوسرانی به زائران مراسم تشییع رهبر شهید در تهران
نوراینفو | آمار عجیب از رشد مصرف دخانیات در ایران
دادگستری نوشهر: اموال ساعدی‌نیا توقیف و حساب‌های بانکی وی مسدود شد
حضرتی: مراسم تشییع رهبر شهید نماد انسجام ملی خواهد بود
دیدار پزشکیان با خانواده شهیدان خطیب و موسوی
سفر عراقچی؛ پیام آشکار ایران برای معادلات امنیتی منطقه چیست؟
ابراز نگرانی اتحادیه اروپا از نقض آتش بس؛ غفلت از نقش واشنگتن و تل‌آویو
آماده‌باش 1100 مجتمع بین‌راهی برای مراسم تشییع رهبر شهید
گفت‌وگوی تلفنی قالیباف و نبیه بری
مخبر: حافظه تاریخی حاکمان آمریکا مانند عمر تعهداتشان کوتاه است
علت ایجاد موانع موقت و جدید در معابر تهران چیست؟
بقائی: توافق بدون پایان اشغالگری لبنان ناپایدار است
حادثه تلخ در دریای طوفانی بابلسر؛ پایان غم‌انگیز شنای دختر 14 ساله